Ayollar masalalari bilan shug‘ullanishni tanlagan jamoat institutlari hamda ayollar tomonidan tashkil etilayotgan va boshqarilayotgan tashkilotlarni ayollar tashkilotlari deyish mumkin. Shuningdek, O‘zbekistonda bunday tashkilotlarni ayollar, bolalar va oilalar himoyasi hamda manfaatlarini ta'minlashga qaratilgan faoliyat olib boruvchi tashkilotlar sifatida tushuniladi. “Ayollar harakati” tushunchasi esa ayollar, ayollar guruhlari va tashkilotlarining turli qatlamdagi ayollar manfaatlarini ilgari suruvchi va gender munosabatlarga oid tizimni takomillashtirishga yo‘naltirilgan ijtimoiy, madaniy va siyosiy faoliyatini o‘zida mujassam etadi. KUN.UZ muxbiri Xotin-qizlar qo‘mitasining O‘zbekistonda ayollar tashkilotlari faoliyatiga doir taqdim etgan ma'lumotlariga asoslanib, shu haqida xabar berdi.
Ayollar va oila masalalariga ixtisoslashgan NNTlar
O‘zbekistonda 500 dan ortiq ayollar nodavlat notijorat tashkiloti (NNT) faoliyat yuritadi. Ularning eng yiriklari quyidagilar:
- 214 hududiy bo‘linmasiga ega O‘zbekiston xotin-qizlar qo‘mitasi: 14 ta – viloyat, Qoraqalpog‘iston Respublikasi va Toshkent shahri miqyosida va 200 ta – tuman va shahar miqyosida;
- 57 hududiy bo‘linmasiga ega “Tadbirkor ayol” O‘zbekiston Ishbilarmon ayollar uyushmasi;
- 1 respublika va 3 hududiy bo‘linmasiga ega O‘zbekiston xotin-qizlarining “Olima” uyushmasi.
Mamlakatning 8 hududida Xotin-qizlar qo‘mitasi bilan tashkil etilgan Ayollar va ularning oilalarini ijtimoiy-huquqiy qo‘llab-quvvatlash markazlari faoliyat yuritadi.
Bundan tashqari, O‘zbekistonda 300 dan ziyod NNT ayollar, yoshlar va bolalarni qo‘llab-quvvatlashga yo‘naltirilgan ishlarni olib boradi.
Faoliyat, yo‘nalishlar va maqsadli guruhlar
O‘zbekiston xotin-qizlar qo‘mitasi tahlillariga ko‘ra, so‘nggi vaqtlarda ayollar NNTlari quyidagi asosiy yo‘nalishlarda faoliyat yuritadi:
- Ayollar va ularning oilalarini ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash – 54 foiz;
- Ayollar va aholining huquqiy bilimi va madaniyatini oshirish – 49 foiz;
- Ayollar va ularning oilalari salomatligi, nogironligi bo‘lgan kishilar, sportni rivojlantirish – 44 foiz;
- Fan va ta'lim – 14 foiz;
- Atrof-muhit muhofazasi.
Maqsadli guruhlar haqida gap ketganda, ayollar NNTlari deyarli barcha ijtimoiy qatlamlar bilan ishlaydi. Eng asosiy maqsadli guruh vakili – ona, uning oilasi va tadbirkor ayol. Shuningdek, nogironligi bo‘lgan ayollar, oilasida shunday kishilar bo‘lgan ayollar, odam savdosi qurbonlari kabi alohida guruhlar ham mavjud.
