MH17 işi. Rossiya federal xavfsizlik xizmati generali asosiy gumondor bölmoqda

2014-2015 yillarda Andrey Burlak Rostovga tez-tez borib turgan

BBC tomonidan naşr etilgan suriştiruv mualliflarining tasdiqlaşiça, 2014 yil general Andrey Burlak Rostov-Don şahriga kamida uç marta borgan va bu yerdan DXR va LXR ayirmaçilari safida jang qilişni xohlagan rossiyalik köngillilarning Ukraina şarqiga ötişini taşkillaştirgan.

Suriştiruvda yozilişiça, uning Moskvadan Rostov-Don şahriga qilgan safarlari haqidagi ma'lumotlar «Qidiruv-Magistral» tizimidan öçirilgan, ammo BBC manbalari foydalana olgan arxivda saqlanib qolgan.

Burlakning Rostov-Don şahriga qilgan safarlaridan biri 2014 yil aprel oyida ayirmaçilar qömondoni Igor Strelkov boşçiligidagi otryad Ukraina va Rossiya çegaralarini kesib ötib, Slavyansk şahrini bosib olganidan bir neça kun ötib amalga oşirilgan. Burlakning Rossiya janubiy-ğarbiga yana bir safari esa aynan Boeing MH17 halokati sodir bölgan kunlarda amalga oşirilgan. Suriştiruv mualliflari buni aslo tasodif deb hisoblamaydi. Ularning fikriça, Slavyansk şahrini egallaşda, şuningdek, Boeing MH17 urib tuşirilişi böyiça operatsiyalarga ham aynan Andrey Burlak boşçilik qilgan.

Ekspertiza «kurator»ning şaxsini tasdiqlay olmadi

Andrey Burlak va «Vladimir Ivanoviç» bir odamligini isbotlaş uçun ovozlarni ekspertiza qiliş mutaxassislariga murojaat qilindi. Ular mutaxassislarga Donbassda bölib ötgan muzokaralar audioyozuvlarini va generalning OAVga bergan ikki intervyusi disklarini topşirişadi.

The Insider jurnalistlari, Burlakning taqqoslaş uçun zarur bölgan ovozi yozuvini «Zvezda» telekanalida körsatilgan lavhalardan biridan topganlarini ma'lum qilişgan. Jurnalistlarda qidiruv tizimi orqali topilgan Andrey Burlakning boşqa bir dasturda iştirok etganida tuşirilgan skrinşot bor edi. Ular öşa skrinşotdan foydalanib Burlakning ovozi yozilgan lavhani öxşaş tasvirlarni qidiriş funksiyasi orqali topişadi.

The Insider naşri ekspertlariga köra, «Vladimir Ivanoviç» va Andrey Burlak bir odam: ikkala şaxsning ovozlari 94 foiz mos kelgan. Şu bilan birga, BBC rus xizmati tomonidan bu işga jalb qilingan mutaxassis aniq bir xulosaga kelmagan. Ovozlarni örganuvçi mutaxassisning sözlariga köra, Andrey Burlak va «Vladimir Ivanoviç»ning ovozida nafaqat öxşaşliklar, balki oz bölsa ham farq bor.

The Insider «kurator»ning şaxsini tasdiqlovçi boşqa ma'lumotlarga işora qiladi: bu Burlakning DXR rahbarlari bilan Viber messenjeri orqali amalga oşirgan yozişmalari va bu şaxslarning mos kelişini tasdiqlovçi «DXRdan olingan hujjatlar».

Yangi ma'lumotlar aviahalokat sabablarini suriştirişga ta'sir qilişi mumkin

Boeing MH17 halokati böyiça sud jarayoni joriy yil 9 martda boşlandi. Uşbu işni körib çiqiş uçun bir neça sudya tayinlandi. Sud işi jarayonida prokuratura uşbu iş böyiça yangi ayblanuvçilarni e'lon qilişi ham mumkin. Prokuratura samolyot Ukraina şarqidan uçirilgan Rossiyaning «Buk» raketasi bilan urib tuşirilgan deb hisoblamoqda.

Yuqorida ta'kidlanganidek, prokuratura Rossiyaning uşbu aviahalokatga aloqadorligi töğrisida dalillar keltirgan. Endi «Vladimir Ivanoviç» kim bölganini aniqlaş sud işi suriştiruvlarida muhim qadam bölişi mumkin.

Eslatib ötamiz, xalqaro suriştiruvçilar guruhi 2019 yil iyun oyida Boeing MH17 urib tuşirilişida rossiyaliklar Igor Girkin (Strelkov), Oleg Pulatov, Sergey Dubinskiy va ukrainalik Leonid Xarçenkoga nisbatan ayblov e'lon qilgan edi.

Rossiya bu halokatda iştiroki borligini tan olmaydi

Ukraina naşrlarining xabar berişiça, samolyot xalqaro yölak böylab 10 ming metr balandlikda uçayotganda u bilan aloqa uzilgan. Samolyot qulab tuşganidan söng ma'lum böldiki, u şunçaki halokatga uçramagan, raketa yordamida urib tuşirilgan.

Öşa paytda Ukraina şarqida Rossiya yordamida qurollangani aytiladigan ayirmaçi tödalar bilan Ukraina armiyasi örtasida qaqşatqiç janglar ketayotgan edi. Halokat sodir bölganidan söng Rossiya, şuningdek uning qöllovi bilan ayirmaçilik harakatlari sodir etayotgan DXR rahbariyati samolyot urib tuşirilişida Ukraina tomonini ayblab çiqdi. Ukraina esa Rossiyani aybladi. Şundan söng, Avstraliya, Belgiya, Malayziya, Niderlandiya va Ukraina vakillaridan iborat suriştiruv guruhi tuzildi. Uşbu guruh xulosasi 2019 yilda yakunlandi va iş xalqaro sudga taqdim etildi.

Xulosada samolyotni Rossiya yordamida Ukraina şarqidagi ayirmaçilar urib tuşirgani ma'lum qilingan. Ammo Rossiya bu aviahalokatda iştiroki borligini rad etib keladi. Endi hammasi sudda aniq böladi.

Boeing MH17 halokatiga xalqaro hamjamiyatning munosabati

Uşbu halokat sodir etilganiga yaqinda 6 yil töladi. Şu yillar orasida köplab davlatlar va xalqaro taşkilotlar Rossiya tomonidan uşbu aviahalokat böyiça aybdorlarni aniqlaş va ularni xalqaro sudga topşirişni sörab keladi. Jumladan Yevropa Ittifoqi, NATO, AQŞ, şuningdek uşbu halokat böyiça suriştiruv olib borayotgan xalqaro guruhlar bu işda Rossiyaning iştiroki borligini ta'kidlab, Rossiyadan bu işda iştirok etganlarni xalqaro sudga topşiriş, Malayziya hukumatiga hamda samolyot bortida bölgan yölovçilarning yaqinlariga tovon puli tölaşini sörab kelişmoqda.

Agar sud işida halokatda aybdor deb topilgandan keyin ham Rossiya öz aybini tan olmasa, jabrlanganlarga mamlakatning Yevropadagi aktivlarini musodara qiliş orqali tovon puli undirib berilişi mumkin.