Dilshod Xolmurodov jurnalistning O‘zbekistonda yashirin iqtisodiyot ko‘lami qanday, degan savoliga quyidagicha javob berdi.
“Xalqaro statistika amaliyotida “kuzatilmaydigan iqtisodiyot” degan ibora ishlatiladi. Bu 3ga bo‘linadi. Birinchisi, “norasmiy iqtisodiyot”, deb yuritiladi. Bunda uy xo‘jaliklari o‘zi va bozor uchun mahsulot ishlab chiqarishi, yetishtirishi. Keyingisi “yashirin iqtisodiyot”. Soliqdan, sanitariya va sertifikatlashga doir muayyan talablarni aylanib o‘tish uchun, asosan, yirik ishlab chiqarish sub'yektlari tomonidan yo‘l qo‘yiladi. Uchinchisi, bu “noqonuniy”, ya'ni qonunchilikda taqiqlangan faoliyat turlaridir.
Davlat statistika qo‘mitasi tomonidan yuqoridagi 3ta yo‘nalish bo‘yicha “norasmiy iqtisodiyot” qismida statistik baholash yo‘lga qo‘yilgan. Unga ko‘ra, O‘zbekiston iqtisodiyotida norasmiy iqtisodiyot ko‘lami YaIMga nisbatan 31-32 foizni tashkil qiladi.
Statistika bo‘yicha milliy strategiyani ishlab chiqishda ham “yashirin iqtisodiyot”ga doir masala kiritilgan. Qo‘mita Jahon banki va Xalqaro valuta jamg‘armasi ekspertlarini jalb qilgan holda O‘zbekistonda “yashirin iqtisodiyot”ni statistik baholash usullarini ishlab chiqmoqda. Bu yil oxirigacha tajriba tariqasida bir viloyat kesimida jahonda qabul qilingan usullardan foydalangan holda dastlabki statistik amaliyotlar o‘tkazilsa, kelasi, 2021 yildan “yashirin iqtisodiyot” ko‘lamiga ham baho berib boriladi”, - dedi Dilshod Xolmurodov.
Jurnalist, shuningdek, aholini ro‘yxatga olish, qishloq xo‘jaligini ro‘yxatga olish va Statistika qo‘mitasini va uning hududiy boshqarmalarini jihozlash ishlariga qancha mablag‘ sarflanishi belgilanganiga ham qiziqdi.
Davlat statistika qo‘mitasi raisining o‘rinbosari Mahmudjon Ziyodullayevning bildirishicha, 2022 yilda o‘tkazilishi rejalashtirilgan aholini ro‘yxatga olish ishlariga 100 mln dollardan ko‘proq mablag‘ sarflanishi hisob-kitob qilinmoqda.
