Rossiya Niderlandiya sudining MH17 ishi bo‘yicha qarorini tan olmadi

Rossiya Haaga okrug sudi MH17 ishi bo‘yicha chiqargan hukmini siyosiy asosli, deb hisoblaydi. «Jarayonning borishi va natijalari shuni ko‘rsatadiki, u Rossiyaning fojiaga aloqadorligi to‘g‘risida Haaga va uning sheriklari tomonidan qo‘shma tergov guruhi tomonidan ilgari surilgan versiyani kuchaytirishga qaratilgan siyosiy buyurtma asosida bo‘lgan», — dedi Rossiya TIV payshanba, 17 noyabr kuni.

Mahkum rossiyaliklar Rossiyada. Ular Niderlandiyaga berilmaydi, deb xabar qildi «Interfaks» axborot agentligi huquq-tartibot organlaridagi manbaga tayanib. «Rossiya Konstitutsiyasida Rossiya fuqarolarini xorijiy davlatlarga ekstraditsiya qilish to‘g‘ridan to‘g‘ri taqiqlangan. Shu sababli na bir, na ikkinchi mahkum ekstraditsiya qilinmaydi», - dedi agentlik suhbatdoshi.

O‘z navbatida, Qo‘shma Shtatlar Niderlandiya sudining hukmini qo‘llab-quvvatladi. AQSh tashqi siyosat idorasi rahbari Entoni Blinken bu qarorni «2014 yil 17 iyulda hayotdan ko‘z yumgan 298 kishiga adolatni ta’minlash uchun davom etayotgan sa’y-harakatlardagi muhim qadam» deb atadi.

Ukraina prezidenti Volodimir Zelenskiy buyurtmachilar ham jazolanishi kerakligi haqida fikr bildirdi, chunki «jazosizlik hissi yangi jinoyatlarga olib keladi». Hukmga Ukraina Tashqi ishlar vazirligi ham izoh berdi. «E’lon qilingan hukmlar, shuningdek, yakunda qaror qabul qilgan va yo‘lovchi laynerini yo‘q qilishga buyruq berganlar sudlanuvchilar kursisiga baribir o‘tirishidan dalolat beradi. Bu odamlar albatta javobgarlikka tortiladi», - deyiladi idora xabarida.

Bir necha soat avval Haaga okrug sudi 2014 yil iyulida Donbass osmonida raketa bilan urib tushirilgan Malayziya aviakompaniyasining Boeing 777 yo‘lovchi samolyoti halokatida ikki nafar rossiyalik va bir Ukraina fuqarosini aybdor deb topdi. Ularning barchasi umrbod qamoq jazosiga hukm qilindi. Ayblanuvchilar orasida o‘zini «DXR» deb atagan hudud sobiq «mudofaa vaziri» Igor Girkin (Strelkov), general-mayor Sergey Dubinskiy (Xmuriy laqabli), polkovnik Oleg Po‘latov (Gyurza) va Ukraina fuqarosi Leonid Xarchenko (Krot) bor edi. Girkin, Dubinskiy va Xarchenkoning aybi isbotlangan deb topildi. Po‘latovga qo‘yilgan ayblovlar olib tashlandi.

Sud tomonidan ko‘rib chiqilgan tergov xulosalariga ko‘ra, to‘rtalasi ham Rossiyadan jinoyat quroli - «Buk» zenit-raketa majmuasining (ZRM) kelishiga hissa qo‘shgan va uning harakatlarini muvofiqlashtirgan, shu orqali «298 kishining o‘ldirilishida asosiy rol o‘ynagan». Shuningdek, sud MN17 reysi Pervomayskiy qishlog‘i yaqinidagi daladan otilgan Rossiyaning «Buk» havo hujumidan mudofaa raketasi bilan urib tushirilganini isbotlagan.

Girkin, Dubinskiy va Xarchenko halok bo‘lganlar qarindoshlariga jami 16 million yevro to‘lashga majbur bo‘ldi. Agar ular hukm kuchga kirgandan keyin sakkiz oy ichida buni qilmasalar, tovon Niderlandiya davlati tomonidan to‘lanadi, u esa mahkumlardan pul talab qiladi.

Malayziya aviakompaniyasining Boeing 777 samolyoti 2014 yilning 17 iyulida halokatga uchradi. Tergov aniqlaganidek, Amsterdamdan Kuala-Lumpurga MH17 reysi bilan uchayotgan yo‘lovchi layneri raketa bilan urib tushirilgan. Bortdagi 298 kishining barchasi halok bo‘lgan.

Fojiadan so‘ng beshta davlat – Avstraliya, Belgiya, Malayziya, Niderlandiya va Ukraina qo‘shma Xalqaro tergov guruhini (JIT) tuzdi. Uning ekspertlari samolyot rossiyaparast kuchlar nazorati ostidagi hududda joylashgan "Buk" tizimi tomonidan otilgan 9M38 seriyali raketa bilan urib tushirilgan, degan xulosaga kelishdi. Tergovchilarning ishonchi komilki, "Buk" u yerga Kursk yaqinida joylashgan Rossiyaning 53-havo hujumidan mudofaa brigadasidan olib kelingan va fojiadan keyin ko‘p o‘tmay chegara orqali Rossiya hududiga qaytarilgan..

Sud jarayoni doirasida avialayner bo‘laklari va uni urib tushirgan noyob seriya raqamiga ega raketa, sun’iy yo‘ldosh va radar ma’lumotlari, shuningdek, jinoyat quroli - "Buk" tizimi qanday olib kelingani aks ettirilgan fotosuratlar va videolar ko‘rsatildi. Bundan tashqari, ayblov tomoni MH17 halokatiga aloqador gumonlanuvchilar o‘rtasidagi ko‘rsatmalar va telefon suhbatlarini eshittirgan.