«Yuksalish» harakati huquq-tartibot organlari xodimlarining tasvirlarini ularni «obro‘sizlantirish maqsadida» tarqatganlik uchun 15 sutka qamoq jazosi belgilash haqidagi qonun loyihasi atrofidagi vaziyatga munosabat bildirdi. Harakat bu boradagi e’tirozlarni asosli deb hisoblagan va buning sabablarini keltirgan.
«Ichki ishlar vazirligi tomonidan kiritilgan va Oliy Majlis Qonunchilik palatasida uchinchi o‘qishda qabul qilingan qonun loyihasidagi huquqni muhofaza qiluvchi organlar xodimlarini obro‘sizlantirish yoki xaqorat qilish maqsadida foto va video tasvirlarni internet axborot tarmog‘ida joylashtirganlik uchun bazaviy hisoblash miqdorining 50 baravari miqdorida jarima yoki 15 sutka ma’muriy qamoq bilan jazolanishga oid norma jamoatchilik orasida keng muhokamaga va e’tirozlarga sabab bo‘lmoqda.
Jamoatchilik tomonidan ushbu normaning kiritilishi bugungi ochiqlik siyosatiga zid kelishi hamda mamlakatda inson huquqlari bilan bog‘liq holatga putur yetkazishi mumkinligi ta’kidlanmoqda. «Yuksalish» harakati mazkur e’tirozlarni quyidagi sabablarga ko‘ra asosli deb hisoblaydi.
Birinchidan, qonunchilikdagi har bir o‘zgarish, ayniqsa, demokratiyaning asosiy belgilari bo‘lmish inson huquqlari va davlat organlarining ochiqligi va shaffofligiga oid siyosatga jiddiy ta’sir ko‘rsatuvchi yangi qoidani kiritish ma’lum bir asoslarga ega bo‘lish kerak.
Ya’ni bugungi kunda huquqni muhofaza qiluvchi idoralarning xodimlarini internet tarmog‘ida asossiz obro‘sizlantirish va haqoratlash holatlari juda ko‘payib ketdimi? Agar ko‘paygan bo‘lsa aniq raqamlar qancha? Sababi nimada va bu kabi holatlar tizimning sog‘lom ishlashi uchun nechog‘lik jiddiy ta’sir ko‘rsatmoqda? Albatta, bu savollarga javob berilishi lozim.
Ikkinchidan, ushbu normani asoslash uchun fuqarolik kodeksining 99-moddasi va «Shaxsga doir ma’lumotlar to‘g‘risida»gi Qonunning 4 va 28-moddalari asos sifatida keltirilgan.
Ya’ni ushbu moddalarga ko‘ra, shaxsning hayoti va sog‘lig‘i, sha’ni va qadr-qimmati, shaxsiy daxlsizligi, ishchanlik obro‘si, shaxsiy hayotining daxlsizligi, xususiy va oilaviy siri, nomga bo‘lgan huquqi, tasvirga bo‘lgan huquqi, mualliflik huquqi, boshqa shaxsiy nomulkiy huquqlar hamda tug‘ilganidan boshlab yoki qonunga muvofiq fuqaroga tegishli bo‘lgan boshqa nomoddiy ne’matlar tortib olinmaydi va o‘zga usul bilan boshqa shaxsga berilmaydi. (99-modda)
Shu bilan birga, sub’yektning roziligisiz yoki boshqa qonuniy asos mavjud bo‘lmagani holda shaxsga doir ma’lumotlarni oshkor etish va tarqatishga yo‘l qo‘yilmasligi belgilangan.
