Bugungi dunyoda geosiyosiy ziddiyatlar keskin tus olgan bir paytda, O‘zbekiston ochiq, pragmatik va muvozanatli tashqi siyosat yuritib, barcha mintaqa va yetakchi mamlakatlar bilan amaliy hamkorlikni mustahkamlab bormoqda. Bu jarayonda Yevropadagi muhim siyosiy va iqtisodiy mavqega ega Italiya bilan munosabatlar alohida ahamiyatga ega.
Italiya bosh vaziri Jorja Melonining kutilayotgan rasmiy tashrifi ikki davlat o‘rtasidagi do‘stona va o‘zaro manfaatli munosabatlarni yangi bosqichga olib chiqishi, siyosiy-diplomatik, savdo-iqtisodiy va madaniy-gumanitar hamkorlikni chuqurlashtirishi kutilmoqda.
Italiya — Yevropadagi hamkor
Italiya O‘zbekiston uchun Yevropa Ittifoqidagi muhim hamkorlardan biri hisoblanadi. Hozirgi kunda ikki davlat o‘rtasida «yashil» energetika, kimyo, mashinasozlik, yengil sanoat, qishloq xo‘jaligi, farmatsevtika, ta’lim va turizm sohalarida yirik loyihalar amalga oshirilmoqda.
Italiya — Markaziy Osiyo muloqoti doimiy ravishda faollashib borayotgani ham ikki tomonlama aloqalarning kengayib borayotganidan dalolat beradi. Turin politexnika va Piza universitetlarining Toshkentdagi filiallari, yetakchi oliy ta’lim muassasalari forumi, Rim va Viarejoda tashkil etilgan «O‘zbekiston madaniyati kunlari» bunga yorqin misoldir.
Munosabatlar rivojining ikkinchi bosqichi
O‘zbekiston va Italiya munosabatlarini shartli ravishda ikki bosqichga ajratish mumkin. Birinchi bosqich — 1992 yilda Italiya O‘zbekiston mustaqilligini tan olganidan so‘ng shakllangan dastlabki diplomatik aloqalardir. 1998 yilda O‘zbekistonning Rimdagi elchixonasi ochildi, keyinchalik Milan, Florensiya, Toskana, Liguriya va Umbriyada faxriy konsulliklar tashkil etildi.
Ikkinchi bosqich — 2023 yildan boshlangan yuqori darajadagi faol siyosiy muloqotlardir. Shavkat Mirziyoyevning 2023 yilda Italiyaga rasmiy tashrifi vaqtida O‘zbekiston va Italiya o‘rtasida strategik sheriklik munosabatlari to‘g‘risidagi deklaratsiya imzolandi. O‘sha yilning noyabrida Prezident Serjo Mattarella O‘zbekistonga javob tashrifini amalga oshirdi. Shuningdek, parlamentlararo, hududlararo va vazirliklar darajasidagi hamkorlik mexanizmlari faollashdi.
Institutsional va madaniy aloqalar
1999 yildan beri savdo-iqtisodiy, sanoat kooperatsiyasi va eksport kreditlari bo‘yicha hukumatlararo ishchi guruh faoliyat yuritmoqda. 1998 yilda tashkil etilgan «O‘zbekiston-Italiya» do‘stlik jamiyati, 2005 yilda Italiya parlamenti tashabbusi bilan tashkil etilgan do‘stlik va hamkorlik assotsiatsiyasi, 2011 yildan ish boshlagan parlamentlararo hamkorlik guruhi munosabatlar institutsionallashganidan dalolat beradi
