Tuğuruqxonadan janozagaça: Iştixondagi fojiali tört kun
|02:02 / 05.06.202623 3258 min
36 yoşli Nasiba tuğuruq uçun şifoxonaga kelganida heç kim oradan tört kun ötib uning ölimi haqida xabar tarqalişini tasavvur qilmagandi. Bu vaqt içida avval homila nobud böldi, söng onaning ahvoli oğirlaşib bordi va özi ham vafot etdi. Yaqinlari bu jarayonda şifokorlar beparvolik qilganini iddao qilmoqda. Şifokorlar esa bu da’volarni rad etyapti.
Kun.uz voqea iştirokçilari bilan suhbatlaşib, 10 apreldan 14 aprelgaça bölgan voqealar zanjirini qayta tiklaşga harakat qildi.
Xavf qaçon boşlangandi?
Samarqand viloyati Iştixon tumanida istiqomat qilib kelgan Nasiba Elmurodova törtinçi farzandini dunyoga keltiriş uçun 10 aprel kuni soat 14.00 lar atrofida tuman soğliqni saqlaş bölimiga olib kelinadi. Uning ovsini Ozoda Mixliboyevaning aytişiça, qabul bölimidagi şifokorlar bemorni dastlab UZI tekşiruvidan ötkazişni söraşgan. Tekşiruv natijalari topşirilganidan keyin ayol şifoxonada qoldirilgan.
Soat taxminan 16:00 ga kelib navbatçilik almaşadi va Nasiba Elmurodova akuşer-ginekolog Tölqin Eştemirov nazoratiga ötadi. Oila a’zolarining aytişiça, bu vaqtda şifokor bemorning yaqinlariga heç qanday jiddiy xavf haqida gapirmagan. Aksinça, ayol tuğuruqni tabiiy yöl bilan ötkazişi mumkinligi ma’lum qilingan va şu sabab ular uylariga qaytişgan.
Ozoda Mixliboyeva uyga borganidan söng ham ovsini bilan telefon orqali aloqada bölib turganini aytmoqda. Uning sözlariga köra, Nasiba özini yaxşi his qilmayotganini bildirgan.
«Şifokor kördimi?» degan savolga u «Yöq», deb javob bergan. Ozoda uni şifokorlar oldiga borişga undaganida esa: «Yursam suv ketyapti», degan.
Bu, ehtimol, marhumaning voqealar zanjiridagi sönggi töğridan-töğri aytilgan gaplaridan biri edi.
Aynan şu nuqtada birinçi savol paydo böladi. Agar bemorda suv ketişi boşlangan bölsa, bu holat qay darajada xavfli baholangan? Uning ahvoli keçki soatlargaça qanday nazorat qilingan? Bu haqda hozirça faqat tomonlarning körsatmalari bor.
Soat 21:00 lar atrofida şifoxonadan oila a’zolariga qönğiroq böladi. Ulardan zudlik bilan keliş söraladi. Bu vaqtga kelib homilaning ahvoli oğirlaşgani aytilgan.
Mavzuga oid
Marhumaning turmuş örtoği Diyor Ergaşevning aytişiça, şifokor Tölqin Eştemirov operatsiya natijasiga kafolat bermasligini, bolaning yurak urişi yaxşi emasligini, ayolda suv kamaygani va bola kindigiga öralib qolgan bölişi mumkinligini aytgan.
«Men uçun asosiysi ayolim bilan bolamning tirik qolişi edi. Şuning uçun boşqa şifoxonaga olib ketişga qaror qildim», deydi u.
Tölqin Eştemirov esa boşqaça fikrda. Uning aytişiça, operatsiya qiliş taklifi avvalroq berilgan, ammo bemor tabiiy tuğuruqni xohlaşini bildirgan. Keyinçalik ahvol oğirlaşgaç, yaqinlari çaqirilgan.
Şu tariqa voqeadagi eng muhim ziddiyat yuzaga çiqmoqda. Oila xavf öz vaqtida tuşuntirilmaganini aytmoqda. Şifokor esa xavf haqida marhumaning özi ogohlantirilganini ta’kidlamoqda. Bu ikki versiyadan qay biri haqiqatga yaqin ekanini tekşiruv va tibbiy hujjatlar aniqlaşi kerak.
Çelakda uzilgan umid
Diyor Ergaşev ayolini şaxsiy maşinada Payariq tumanidagi Çelak şahar şifoxonasiga olib boradi. U yerda navbatçilik qilgan şifokor Islom Otamurodov bemorni qabul qilib, homilaning yurak urişini tekşirgan.
Uning aytişiça, avval oddiy tekşiruvda, keyin dopler apparati orqali ham yurak urişi eşitilmagan. Şundan söng ayol UZI tekşiruviga yuborilgan.
Çelakdagi UZI natijasi bir neça soatlik noaniqlikka nuqta qöydi. Homilaning yuragi urişdan töxtagan edi.
Bir neça soat avval hali operatsiya qiliş yoki qilmaslik haqida gap ketgan bölsa, endi bu masala ahamiyatini yöqotgandi. Oila endi bolani saqlab qoliş haqida emas, uning nega nobud bölganini tuşunişga harakat qila boşlagandi.
Şifokorlarning aytişiça, homila nobud bölgani aniq bölgaç, operatsiya emas, tabiiy tuğuruq ma’qul körilgan. Diyor Ergaşev esa bu qaror böyiça ham savollari borligini aytmoqda.
Uning sözlariga köra, şifokorlardan ölik homila bilan qança vaqt yuriş mumkinligini söraganida, jiddiy xavotir bildirilmagan.
Bu nuqtada yana bir muhim jihat paydo böladi. Hozirça rasmiy xulosa mavjud emas. Biroq oila tomonidan aytilgan suv ketişi, homila yurak urişining pasayişi, keyinçalik uning nobud bölişi va ortidan onaning ahvoli oğirlaşib borişi kabi holatlar aynan qay darajada özaro boğliq bölgani tekşiruvning asosiy mavzularidan biri bölişi mumkin.
11 aprel kuni Diyor Ergaşev şifoxonaga kelganida turmuş örtoğining ahvoli yaxşi emasligini körganini aytadi.
«Sovqotyapman», degan Nasiba.
Erining sözlariga köra, ayol qaltirayotgan bölgan, lablari yorilib ketgandi.
Marhumaning ovsini Ozoda Mixliboyeva ham bu davrda bemorga yetarliça e’tibor berilmaganini iddao qilmoqda.
12 aprel kuni tonggi soat 06:00 lar atrofida çaqaloq ölik holda tuğiladi.
Ona hayoti uçun kuraş boşlanişi kerak (edi)
Köpinça bunday voqealarda e’tibor çaqaloq ölimiga qaratiladi. Ammo Nasiba Elmurodova bilan boğliq voqeada eng muhim savollar aynan şundan keyin boşlanadi.
Çunki bu vaqtga kelib homila allaqaçon nobud bölgan, çaqaloq ölik tuğilgan va endilikda asosiy vazifa onaning hayotini saqlab qoliş edi.
Diyor Ergaşevning aytişiça, çaqaloqni dafn qilib qaytganida turmuş örtoğining ahvoli avvalgidan ham oğirlaşgan bölgan.
«Şişib ketgandi. Nafas olişga qiynalayotgandi», deydi u.
Uning ta’kidlaşiça, şifokorlar söragan dori-darmonlarni öz hisobidan olib kelib turgan.
Marhumaning yaqinlari şu kuni navbatçilik qilgan şifokor Adolat Yormatova pul olganini ham da’vo qilmoqda. Ularga köra, Diyordan 600 ming söm, qaynonasidan 800 ming söm olingan. Şifokor bu iddaolarni rad etdi.
Biroq bu işda pul haqidagi bahsdan ham muhimroq savol bor: çaqaloq nobud bölganidan keyin onaning ahvoli oğirlaşayotgan bir vaqtda yetarli çoralar körilganmi? Oila a’zolarining fikriça, yöq. Şifokorlar bu fikrni rad etmoqda.
Nasiba Elmurodova keyinçalik jonlantiriş bölimiga, söng asosiy reanimatsiya bölimiga ötkaziladi. Diyor Ergaşevning aytişiça, u 13 apreldan 14 aprelgaça şifoxonadan deyarli ketmagan.
14 aprel kuni Nasiba maxsus apparatga ulanadi. Köp ötmay uning vafoti haqida xabar beriladi.
Dastlabki ma’lumotlarga köra, ölim sababi sifatida ötkir buyrak va nafas yetişmovçiligi qayd etilgan. Biroq bu hali yakuniy xulosa emas.
Bugun mazkur iş böyiça ekspertiza tayinlangan. Holat yuzasidan huquqni muhofaza qiluvçi organlar tekşiruv olib bormoqda. Balki tekşiruv heç qanday qoidabuzarlik bölmagan, degan xulosaga kelar. Balki aksinça bölar.
Tergov va ekspertiza bu jarayonda kimning qanday mas’uliyati borligini aniqlaşi kerak. Ammo tekşiruv qança davom etişidan qat’i nazar, bu fojia allaqaçon bir oilaning hayotini ikkiga bölib ulgurdi. Bugun Iştixondagi xonadonda uç nafar bola onasiz qoldi.
Ma’lumot uçun, bu Iştixon tumani soğliqni saqlaş bölimi atrofida sönggi oylarda yuzaga kelgan yagona mojaro emas. Avvalroq Kun.uz mazkur muassasada xatna amaliyotidan keyin ikki nafar bola vafot etgani haqida ham suriştiruv e’lon qilgandi. Uşbu holat yuzasidan Jinoyat kodeksining 116-moddasi bilan jinoyat işi qözğatilgan va hozirda tergov harakatlari olib borilmoqda.
Mas’ul taşkilotlardan uşbu holat böyiça çuqur tekşiruv va izoh kutib qolamiz.
