“Gugurt sexida ishlab, dasturlash kurslariga borardim”: bir loyihadan $10 000 gacha daromad topayotgan Bekzod Mirzaqulov hikoyasi

U hozir PDP universitetining 3-kurs talabasi bo‘lib, backend va fullstack yo‘nalishlarida faoliyat yuritadi. Bekzod dastlab kontrakt asosida oliy ta’limga qabul qilingan, biroq moliyaviy imkoniyat yo‘qligi sabab o‘qishni davom ettira olmagan. Keyinchalik gugurt sexida ishlab, IT sohasini mustaqil o‘rgangan va bugun 10 ming dollarlik loyihalarda ishlayotgan talabalardan biri. Kun.uz muxbiri O‘zbekistonning shaxsiy sun’iy intellekt (AI) ekotizimini ishlab chiqishni maqsad qilgan yosh dasturchi bilan uning ta’lim yo‘li va loyihalari haqida suhbatlashdi.

Bekzod mexanik va oshpaz xonadonida oddiy, mehnatsevar oilada voyaga yetdi. Ko‘pchilik ota-onalar kabi uning dadasida ham o‘g‘lini jamiyatda hurmatli hisoblangan shifokorlik kasbi egasi sifatida ko‘rish orzusi bor edi.

Qahramonimiz maktabning dastlabki yillarida o‘qishga unchalik qiziqmagan. 5-sinfdan keyin ustozlarining “yaxshi hayot kaliti – ta’limda” degan gaplari uning qarashlarini o‘zgartirdi. Shundan so‘ng, kimyo va biologiya fanlarini chuqur o‘rganib, repetitorlarga qatnadi. Biroq unda tibbiyotga nisbatan hech qanday qiziqish yo‘q edi.

“Ota-onam shifokor bo‘lishimni xohlashgan, hamma orzu qiladigan soha deb uqtirishardi. To‘g‘ri, maktabda kimyo-biologiyani yaxshi o‘qidim, qo‘shimcha kurslarga bordim, lekin u yerda o‘zimni, kelajagimni ko‘ra olmadim. Chunki qiziqish yo‘q edi. Inson o‘zi sevgan kasb bilan shug‘ullansa, hayoti davomida bir kun ham ishlamagandek yashaydi. Men shunchaki har kuni ertalab majburlikdan ishga borib keladigan odam bo‘lishni istamadim”, – deydi u.

Oliy ta’lim muassasalariga kirish imtihonlari natijalari e’lon qilinganda Bekzodning ismi shartnoma (kontrakt) asosida kirganlar ro‘yxatida edi. O‘sha paytda banklar taklif qilgan va oddiy oila budjeti uchun katta bo‘lgan kredit summalari Bekzodning ota-onasiga og‘irlik qildi. Moddiy yetishmovchilik sabab shartnoma pulini to‘lay olmagan yosh yigit oliy ta’lim eshigidan qaytishga majbur bo‘ldi.

“Boshida qiynaldim. Go‘yoki hamma oldinga ketayotgan, men esa bir joyda qotib qolgandek bo‘ldim. Qo‘shnilarning farzandlari universitetga qatnardi, bu payt uyda o‘tirardim. O‘zimni poygada yutqazgandek his qilganman. Hatto bir paytlar hayot shu bilan tugadimi, degan o‘ylar ham o‘tgan. O‘zimni keraksiz odamdek his qilganman”, – deya eslaydi Bekzod.

Oliygohdan hujjatlarini olib qaytgan yosh yigit izlanishdan to‘xtab qolmadi. U internet orqali dasturlash va dizayn asoslarini mustaqil o‘rganishga kirishdi. Ko‘p o‘tmay, hayotini butunlay o‘zgartirib yuborgan PDP akademiyasiga bordi. Ammo o‘qish xarajatlarini qoplash va oilasiga ortiqcha yuk bo‘lmasligi uchun unga mablag‘ kerak edi. Shu sabab, yigit gugurt zavodining qorong‘i va issiq sexiga ishga kirdi. Haftasiga 3 kun, 12 soatlab og‘ir ekstruder uskunasi qarshisida smenada turib operatorlik qildi. Oyiga 3,5-4 million so‘m atrofida daromad topdi. Eng muhimi, zavoddagi og‘ir smenadan keyin ham charchoqni yengib, haftasiga 3 kun akademiyaga qatnash va kechalari uxlamay kompyuter qarshisida kod yozishni to‘xtatmadi.

Ushbu uzluksiz mehnat va amaliyot tez orada o‘z mevasini berdi. Akademiyadagi o‘qish yakunida Bekzod yana bir bor muvaffaqiyatsizlikka uchrashdan qo‘rqib, uydagilariga ham aytmasdan PDP universitetining “Unicorn” granti imtihonlariga hujjat topshirdi. Natija esa kutilganidan ham a’lo bo‘ldi: u 100 foizlik grant sohibi bo‘lib, bepul o‘qish, tekin yotoqxona va 3 mahal ovqatlanish imkoniyatini qo‘lga kiritdi.

“Universitetga qabul qilinganim va bepul o‘qishimni eshitganimda mendan baxtli odam yo‘q edi. Uyga qanday yugurib kelganimni bilmayman. Onamga bu haqida aytib, bor ovozim bilan yig‘lab yubordim. Universitetga kirdim, ona, tekin o‘qiyman, dedim. Volidamning o‘sha paytdagi ko‘z yoshlari va quvonchini shunchaki so‘z bilan yetkazib berolmayman”, – deydi qahramonimiz hayajon bilan.

Bekzodning ta’kidlashicha, oliygoh unga moliyaviy mustaqillik va o‘z ustida ishlash uchun katta vaqtni taqdim etdi. Qahramonimiz o‘qishni boshlaganidan ko‘p o‘tmay backend (Go va Python tillarida), keyinchalik esa fullstack (React, NextJS) yo‘nalishida frilanslik faoliyatini yo‘lga qo‘yadi.

Uni IT olamidagi dastlabki muvaffaqiyati uzoq kuttirmadi. Atigi 3 haftalik frilans buyurtmasidan 450 dollar daromad topgan talaba yigit, ko‘p o‘tmay mahalliy yirik zavodlardan birini to‘liq avtomatlashtirish bo‘yicha 10 000 dollarlik rasmiy shartnomani imzoladi. Loyiha ko‘lamining kattaligini ko‘rib, u universitet talabalaridan iborat 6 kishilik maxsus jamoa (1 ta DevOps, 2 ta frontend, 2 ta backend va o‘zi) tuzdi va ishni muvaffaqiyatli yakunladi.

Bugun Bekzod uchinchi kursda sun’iy intellekt va kompyuter ko‘rish tizimlari (YOLO, LLM modellar) bo‘yicha ixtisoslashgan holda tahsil olmoqda. U shunchaki dasturchi bo‘lish emas, global texnologiyalar bilan raqobatlashishni maqsad qilgan. Hozirda Bekzod ish joylarida xodimlarning vaqtini tejovchi “Sarhisob.com” platformasi hamda bog‘chalarda bolalar xavfsizligini sun’iy intellekt orqali nazorat qilib, noodatiy holatlarda ota-onaga tezkor xabar yuboradigan yirik startap loyihalari ustida ishlamoqda.

“Nima uchun ChatGPT yoki Grok kabi yirik sun’iy intellekt tizimlari faqat Amerikaniki bo‘lishi kerak? Maqsadim shunchaki oddiy chatbot yaratish emas, mustaqil kod yozadigan va topshiriqlarni bajaradigan to‘liq O‘zbekiston milliy AI ekotizimini ishlab chiqish”, – deydi u.

Intervyuni to‘liq holda Kun.uz’ning YouTube’dagi sahifasida tomosha qilishingiz mumkin.