BBC va FT: Starmer bilan bog‘liq yong‘inlar ortida Rossiya izi bo‘lishi mumkin

BBC va Financial Times tomonidan 15 iyun kuni e’lon qilingan surishtiruv natijalariga ko‘ra, 2025 yil may oyida Kir Starmer bilan bog‘liq bo‘lgan ko‘chmas mulk obektlari va avtomobilga qarshi amalga oshirilgan yong‘in hujumlari kengroq sabotaj va beqarorlashtirish kampaniyasining bir qismi bo‘lishi mumkin.

Londonning Markaziy jinoyat ishlari sudi — Old Beyli sudi hay’ati mazkur ish bo‘yicha ikki nafar shaxsni aybdor deb topdi. Ular 22 yoshli Ukraina fuqarosi Roman Lavrinovich hamda ukrainalik kelib chiqishga ega bo‘lgan 27 yoshli Ruminiya fuqarosi Stanislav Karpyukdir.

Jurnalistlar ta’kidlashicha, ushbu yong‘inlar tasodifiy jinoyat emas, balki Rossiyaga olib boruvchi izlarga ega keng qamrovli sabotaj, provokatsiya va dezinformatsiya kampaniyasi bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin.

Tergov materiallariga ko‘ra, Roman Lavrinovich internet orqali EL taxallusidan foydalangan rus tilida so‘zlashuvchi shaxs tomonidan yollangan. U bu aloqani telefonida El Money nomi bilan saqlagan.

BBC ma’lumotlariga ko‘ra, ushbu taxallus ortida 23 yoshli Yevgeniy Lyukshin yashirinib turgan bo‘lishi mumkin. Nashr uni yuqori lavozimli rossiyalik amaldorning o‘g‘li va diplomatik doiralar bilan aloqador shaxs sifatida ta’riflaydi.

Surishtiruvda Lyukshin axborot operatsiyalari sohasida tayyorgarlikdan o‘tgani, maxsus xizmatlar va propaganda tuzilmalari bilan bog‘liq shaxslar bilan aloqalarga ega bo‘lishi mumkinligi ham qayd etilgan. Biroq u jurnalistlarning savollariga javob bermagan.

Financial Times tahlillariga ko‘ra, El Money Lavrinovichni 2024 yil oxirida Telegram orqali yollagan. O‘sha vaqtda ukrainalik shaxs Londonda qo‘shimcha ish qidirayotgani haqida rus va ukrain tillaridagi guruhlarda e’lonlar joylashtirgan.

Nashrning yozishicha, ushbu shaxs turli operatsiyalarda ishtirok etuvchilarga Rossiya fuqaroligini va’da qilgan, shuningdek, Rossiya prezidenti Vladimir Putinni ochiqcha maqtagan.

Jurnalistik surishtiruv mualliflarining fikricha, kampaniya Rossiya hududidan turib masofadan boshqarilgan. Buning uchun ijtimoiy tarmoqlar va Telegram platformasida soxta o‘ta o‘ng guruhlar tashkil etilgan. Ular orqali Buyuk Britaniyada vandalizm holatlari uyushtirilgan va jamiyatda qo‘rquv hamda ziddiyatlarni kuchaytirishga qaratilgan materiallar tarqatilgan.

FT ma’lum qilishicha, tergov Telegram arxivlari, kriptovaluta hamyonlari ma’lumotlari, sud hujjatlari va g‘arb rasmiylari bilan suhbatlar asosida olib borilgan. Unda El Money Rossiyada faoliyat yuritgani va Kremlni qo‘llab-quvvatlovchi NoName057(16) hakerlik guruhi bilan yaqin hamkorlik qilgani haqida ma’lumotlar keltirilgan.

Yong‘in hujumlari 2025 yil may oyida sodir bo‘lgan. Tergov doirasida Londonning Kentish Taun hududidagi avtomobilning yoqib yuborilishi, Starmerning sobiq uyi eshigi oldida chiqqan yong‘in hamda uning avval yashagan yana bir uyidagi yong‘in holatlari o‘rganilgan.

Kir Starmer mazkur hodisalarni nafaqat o‘ziga, balki Britaniya demokratiyasi va mamlakat qadriyatlariga qarshi qilingan hujum sifatida baholagan.