Ispaniya TVE davlat telekanali qariyb 3 ming kishi shaharga kirib kelgani haqida xabar bergan. Ispaniya fuqarolik gvardiyasi bu raqamni tasdiqlamagan. RTVE telekompaniyasiga ko‘ra, so‘nggi ikki hafta ichida Seutaga 1,5 mingdan ortiq kishi kirib kelgan – ular asosan marokashlik yoshlardir.
Internetda tarqalayotgan videokadrlarda puflab shishirilgan qayiqlarda suzib kelgan yuzlab migrantlar qirg‘oqqa chiqib olganidan keyin blokpost darvozasini buzib o‘tishi va Seuta ichkarisiga intilishini ko‘rish mumkin. Ulardan ayrimlari «Ispaniyaga shon-sharaflar bo‘lsin!» deya hayqiradi.
Marokashning shimoliy qirg‘og‘ida joylashgan Seuta Gibraltar bo‘g‘ozi orqali Ispaniyaning materik qismidan ajralib turadi va uzoq vaqtdan beri Yevropaga borishga urinayotgan muhojirlar uchun nishon bo‘lib kelgan.
Ispaniya Oliy sudi iyul oyi boshida Seutaga yetib borishga urinayotganda dengizda qo‘lga olingan muhojirlarni rasmiylarga chegara to‘siqlarini kesib o‘tishga urinayotganda qo‘lga olingan odamlarni zudlik bilan qaytarib yuborish imkonini beruvchi soddalashtirilgan tartibda qaytarib yuborilmasligi haqida qaror chiqardi. Ispaniya hukumati ta’kidlashicha, «mafiya va jinoiy tashkilotlar ushbu qarordan foydalanishi» migratsiya kuchayishiga sabab bo‘lgan.
AFP jurnalistiga ko‘ra, payshanba kuni kechqurun Ispaniyaning Seuta shahri bilan chegara ochilgani haqidagi mish-mishlar tarqalgach, yuzlab odamlar Marokash shimolidagi Fnidk shahriga oqib kelishgan.
«Bu juda og‘ir edi. Politsiya bizni to‘xtatishga urindi. Ammo irodamiz va qat’iyatimiz bu yerga yetib kelishimizga imkon berdi», – deya anklavga kirib kelganlardan biri Jadid Zakariyoning so‘zlarini keltiradi Reuters agentligi.
«Oliy sud qarori chiqqanidan beri oqim kichik edi, lekin bugun u keskin kuchaydi», – degan Ispaniya fuqarolik gvardiyasi vakili nashrga.
Rasmiylarga ko‘ra, payshanba kuni suvdan to‘qqiz kishining jasadi topilgan, so‘nggi oylarda Seutaga kelishga urinish chog‘ida halok bo‘lganlar soni 60 nafarga yetgan.
Hukumat xabariga ko‘ra, Ispaniyaning materik qismidan anklavga mavjud xavfsizlik kuchlarini kuchaytirish uchun politsiya maxsus bo‘linmasining 200 nafar xodimi va 60 nafar harbiy xizmatchi yuborilgan.
So‘nggi voqealar 2021 yilgi inqirozni eslatmoqda, o‘shanda 85 ming kishi istiqomat qiluvchi anklavga Marokash va Afrikaning boshqa mamlakatlaridan 10 mingga yaqin odam kelgandi.
Ispaniya bosh vaziri Pedro Sanches juma kuni ichki ishlar vaziri Fernando Grande-Marlaska bilan birga Seutaga kelishi hamda mahalliy rasmiylar bilan uchrashishi kutilmoqda.
Seuta markazidagi ayollar kiyimlari do‘koni egasi Enrike Serranoning Reuters agentligiga aytishicha, tadbirkorlar politsiya resurslari yetishmasligidan qo‘rqib, o‘z-o‘zini himoya qilish guruhlarini tashkil qilmoqda.
Seuta va Melilya (Shimoliy Afrikada joylashgan yana bir Ispaniya avtonom shahri) Yevropa Ittifoqidagi Afrika bilan quruqlik chegarasi bo‘lgan yagona aholi punktlaridir. Har ikki shaharda ham Yevropaga kirishga intilayotgan muhojirlarning chegarani noqonuniy kesib o‘tishga urinishlari vaqti-vaqti bilan ko‘payib bormoqda.
Reuters ta’kidlashicha, Yevropa Ittifoqida Ispaniya sotsialistik hukumati o‘z muhojirlik pozitsiyasi bilan ajralib turadi. Ispaniya hukumati yaqinda 500 mingga yaqin hujjatsiz muhojirga qonuniy maqom berish dasturini ishga tushirdi, bu esa bu raqamdan ikki baravar ko‘p arizalar to‘lqinini keltirib chiqardi.
O‘ng partiyalar Sanchesni Seutdagi vaziyatning inqirozli darajaga yetishiga yo‘l qo‘yganlikda ayblamoqda. Konservativ Xalq partiyasi yetakchisi Alberto Nunes Feyxoo X ijtimoiy tarmog‘ida shunday deb yozdi: «Seutada umidsiz vaziyat. Hukumat bunga ko‘z yumishi mumkin emas, chunki biz milliy xavfsizlik inqiroziga duch kelmoqdamiz».
Seuta meri Xuan Xesus Vivas Ispaniya hukumatini muhojirlarning ommaviy oqimi tufayli favqulodda holat e’lon qilishga chaqirdi.
