Oʻzbekistonda 7–13-sentabr kunlari havo harorati yana koʻtarilib, hafta oʻrtasida ayrim hududlarda +36…+39 darajagacha issiq boʻladi. Biroq bu jazirama uzoq davom etmaydi: avval shimolda, keyin respublika boʻylab havo sezilarli salqinlashadi. Kunduzgi issiqlik, tungi kuzgi salqinlik va kuchli shamollar qishloq xoʻjaligi hamda aholi salomatligiga turlicha taʼsir koʻrsatishi mumkin.
Qishloq xoʻjaligiga taʼsiri
Sentabr oʻrtasidagi +36…+39 darajali kunduzgi issiqlik va +10…+20 darajali tungi salqinlik ekinlar uchun qoʻshimcha stress omili boʻladi. Issiq kunlarda tuproq namligi tez bugʻlanadi, suvga ehtiyoj ortadi. Shuning uchun sugʻorishni ertalab yoki kechqurun amalga oshirish maqsadga muvofiq. Paxta, sabzavot-poliz va kechki ekinlarda yuqori harorat pishish jarayonini tezlashtirishi mumkin, ammo namlik tanqisligi hosil sifatiga taʼsir qiladi. Kuchli shamol esa tuproq namligining yoʻqolishi va chang koʻtarilishini kuchaytiradi. Dam olish kunlaridagi salqinlik ekinlarning issiqlik stressidan tiklanishi uchun qulay sharoit yaratadi.
Aholi salomatligiga taʼsiri
Bu hafta organizm uchun asosiy omil – kunduzgi issiqlik va tungi salqinlik oʻrtasidagi katta farq. Bunday sharoit termoregulyatsiya tizimiga qoʻshimcha yuklama beradi. Issiq kunlarda yetarli suv ichish, quyoshda uzoq qolmaslik va ogʻir mehnatni salqin paytlarga koʻchirish tavsiya etiladi. Kechasi esa salqin havoga mos kiyinish va konditsionerni juda past haroratga qoʻymaslik kerak.
Ayniqsa bolalar, keksalar va surunkali kasalligi bor kishilar ehtiyotkor boʻlishlari lozim. Chang-toʻzon koʻtarilgan paytda nafas yoʻllari sezgir kishilar tashqi muhitda boʻlishni cheklagani maʼqul.
