Suvni qanday tejaş mumkin? UzWaterAware'dan foydali va qiziqarli videolar

Jami 5ta rolik tayyorlangan bölib, ularning har birida suv va uni asraşning muhimligi xususida söz boradi. Barça roliklar oçiq foydalanişda bölib, yuklab oliş mumkin.

Roliklarning boş qaxramonlari aka-uka – Hasan va Husanning oilasi. Oilalardan biri suvni e'zozlab asraydi, ikkinçisi esa suvni asraş kerakligini bilsa-da, bunga har doim ham rioya qilavermaydi.

Nega suvni e'zozlaş muhim?

Birinçi videorolikda Hasan ismli qahramon suvni asraş va e'zozlaşning ahamiyatini tuşuntiradi, tomoşabinlarni bu boradagi harakatni özidan boşlaşga çorlaydi.

«Suvni e'zozlang va bunga oilangizni ham örgating», – deydi Hasan.

Qişloq xöjaligida suvni asraş

Hasan öz ukasiga qanday suv tejovçi texnologiyalar yordamida yaxşi hosilga erişgani haqida gapirib beradi (plenka, gidrogel, tomçilab suğoriş).

Şuningdek, u suv tejovçi texnologiyalardan foydalanuvçi fermerlar davlat tomonidan qöllab-quvvatlanişini aytib ötadi (2019 yil 25 oktyabrdagi prezident qaroriga havola beriladi).

«Suvdan samarali va tejamkor foydalaniş texnologiyalariga davlat katta e'tibor qaratadi. Bu ham tuproq unumdorligini saqlab qoladi va hosilga baraka beradi. Tomçilab suğoriladigan yerlar yer soliğidan ozod etiladi», – deydi Hasan.

Uyda suv iste'moli

Husanning uyiga mehmonga kelgan Hasan va uning farzandlari maişiy turmuşda suvni qanday tejaş mumkinligi haqidagi söz yuritişadi.

Unda aytilişiça, avtomaşina 15 daqiqa davomida rezina içak bilan yuvilganda 120 litrdan köproq çuçuk suv sarflanadi. Xuddi şu işni çelak orqali amalga oşirganda esa 80 litrgaça suvni tejab qoliş mumkin.

Kirlarni yuviş uçun bir haftada 1000 litrdan köproq suv sarflanadi. Yuz-qöl yuviş, tiş yuviş, idiş yuvişda jömrakning doimiy oçiq turiş holatida (bir daqiqada krandan 7-8 litr suv oqadi) ham haftasiga yana şunça suv sarf böladi. Tiş yuviş uçun stakanga suv olib foydalanilganda esa atigi 200 gramm suv kerak böladi xolos.

Bitta oila bir kunda duş qabul qiliş uçun 1000 litrdan köproq suv oqizadi. Kuçli bosimda oçilgan duşdan daqiqasiga 20 litr suv oqib tuşişga ulguradi. Şu bois duşni 5 daqiqadan köp bölmagan vaqtda qabul qiliş, suv oqimini juda zarur bölgandagina oşiriş maqsadga muvofiq.

Bundan taşqari, ba'zilar unitazdan çiqindilarni taşlaş maqsadida ham foydalanib, ovqat qoldiqlari, mayda çiqitlarni ham oqizişadi. Bu esa suv sarfini yanada oşiradi, tiqilmalar hosil bölişiga sabab böladi.

Har kuni neça litrlab toza suvni behudaga kanalizatsiyaga oqizib yuborayotganimiz haqida bir öylab köraylik. E'tiborlisi, bunday suvni grunt va daryo suvlariga qaraganda tozalaş ança murakkabroq hamdir.

Işlab çiqarişda virtual suv

Hasan öz yaqinlariga iste'mol tovarlari va yegulik mahsulotlarini işlab çiqariş uçun qança suv sarflanişi haqida gapirib beradi.

Virtual suv bu – iste'mol yoki boşqa mahsulotlarning işlab çiqarilişi uçun sarflanadigan jami suv hajmidir.

Rolikdagi ma'lumotlarga köra, 3-4 dona non tayyorlaş uçun taxminan 150-200 litr suv sarflanadi. Gap şundaki, qişloq xöjaligi va sanoat suv resurslarining asosiy iste'molçilari hisoblanadi (jami suv iste'molining 90 foizigaça).

Bir kilogramm şokolad tayyorlaş uçun 17 ming litr suv kerak böladi. Bu öz içiga kakao-boblarni yetiştiriş va şokoladni sanoatda işlab çiqariş jarayonlarini ham öz içiga oladi.

Suv bosib ötadigan yöl

Daryodan keladigan suv uylarimizga va fermer xöjaliklariga yetib borgunga qadar qanday yölni bosib ötişi haqida hikoya qilinadi.

Roliklar ssenariysi va konsepsiyasi muallifi – UzWaterAware loyihasi PR-mutaxassisi, jurnalist Rezida Erdman. Animatsiyalar muallifi – Uzbekistan Illustrated loyihasi bilan tanilgan illyustrator Jasur Rahimov hisoblanadi.