14.09.2017 йилдаги ЎРҚ-446-сон Қонун билан интеллектуал мулк объектларини ҳуқуқий муҳофаза қилиш ва фойдаланиш соҳасида айрим қонун ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритилди. Тузатишлар эълон қилингандан сўнг ярим йилдан кейин кучга киради. Бу ҳақда Norma.uz хабар бермоқда.
 
Фойдали модель нима дегани? 
 
“Ихтиролар, фойдали моделлар ва саноат намуналари тўғрисида”ги Қонунга фойдали модель таърифи киритилди. Бу ҳар қандай соҳада:

•  маҳсулотга (хусусан, қурилма, модда, микроорганизм штамми, ўсимликлар ёки ҳайвонлар ҳужайраларининг турларига);
•  усулга (моддий воситалар ёрдамида моддий объект устида хатти-ҳаракатларни амалга ошириш жараёнига) тааллуқли бўлган техник ечим.
 
Ҳуқуқ эгаси қандай белгиланади?
 
Илгари иш берувчи ва муаллиф ўртасида тузилган шартномада ходим томонидан ўз хизмат вазифаларини ёки аниқ топшириқни бажариш муносабати билан яратилган саноат мулки объектининг патентига бўлган иш берувчининг ҳуқуқи назарда тутилмаган бўлса, у ҳолда муаллиф талабнома топшириш ва патентни ўз номига олишга ҳақли эканлиги белгиланган эди.
 
Тузатишлар билан муаллиф худди шундай тарзда йўл тутишга ҳақли бўлган яна бир ҳолат киритилди. Агар шартномада иш берувчининг патентга бўлган ҳуқуқи кўзда тутилган бўлса, бироқ у яратилган саноат мулки объекти тўғрисида муаллиф томонидан ёзма равишда хабардор қилинган кундан эътиборан 4 ой ичида патент бериш ҳақидаги талабномани топширмаса, талабномани топшириш ҳуқуқидан бошқа шахс фойдасига воз кечмаса ва тегишли объектни сир сақлаш тўғрисида муаллифга маълум қилмаса.
 
Иккала вазиятда иш берувчи патент эгасига шартномада белгиланадиган миқдорда товон тўлаб, ўз ишлаб чиқаришида тегишли саноат мулки объектидан фойдаланишда устувор ҳуқуққа эга бўлади
 
Муаллифга нима тўланиши лозим?
 
Патент эгаси бўлмаган, ўз хизмат вазифаларини ёки иш берувчидан олган аниқ топшириқни бажариш муносабати билан яратилган саноат мулки объектининг муаллифи тегишли саноат мулки объектидан фойдаланилганлиги ёхуд унга оид лицензия сотилганлиги учун ҳақ олиш ҳуқуқига эга.