Ўзбекистонда Марказий Осиёдаги биринчи Сув ресурсларини бошқаришга доир илмий тадқиқотлар кластери очилди

8 июнь куни Тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти (ТИҚХММИ)да  Марказий Осиёдаги биринчи Сув ресурсларини бошқаришга доир инновациялар ва илмий тадқиқотлар кластери фаолиятига старт берилди. Кластер 2017 йилнинг августида ТИҚХММИ билан имзоланган Ҳамкорлик меморандуми доирасида Марказий Осиё минтақавий экологик ҳамкорлик маркази қўллаб-қувватлаши остида ишга туширилди. 

Тадбирни ТИҚХММИ ректори профессор Ўктам Умурзоқов ва МОМЭМ (Марказий Осиё минтақавий экологик маркази) ижрочи директори Искандар Абдуллаевлар очиб беришди. Унда шунингдек Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги Иномжон Мажидов, Инновацион ривожланиш вазири Иброҳим Абдураҳмонов ҳамда 5-8 июнь кунлари Тошкент шаҳрида бўлиб ўтаётган Марказий Осиё Халқаро экологик форуми (МОХЭФ 2018)нинг юздан зиёд делегация раҳбарлари ва меҳмонлари ҳам иштирок этишди.

Мазкур кластер сув сектори мутахассислари салоҳиятини оширишга йўналтирилган мавжуд бошқа дастурлар ва муассасалардан айнан талабалар билан ишлаш механизмини ривожлантиришга йўналтирилгани билан ажралиб туради.

МОМЭМ ижрочи директори Искандар Абдуллаев марказ фаолияти мақсади билан бўлишди:

"Сўнгги 20-25 йилда ривожланиш ва таълимга доир лойиҳалар ташқаридан экспертиза ва илм-фанни жалб қилиш орқали муаммоларни ҳал қилишга қаратилган эди. Кластернинг асосий мақсади - ривожланишга доир лойиҳаларнинг самарадорлиги ва барқарорлигини оширишга кадрлар базасини шакллантиришга туртки бериш. Марказ шу йўналишда таҳсил олувчи талабалар ва ёш мутахассисларни илмий ва лойиҳавий фаолият билан шуғулланишга жалб қилади, жаҳон таълим ресурслари, илғор илмий адабиётлар электрон каталоглари ва маълумотлар базасидан фойдаланиш кўламини кенгайтиради. Бугунга келиб Марказий Осиё мамлакатлари олдида илм-фан ва ишлаб чиқаришда сифат жиҳатидан юқорилаш вазифаси турибди. Бу юқорилаш нафақат иқтисодий самарали, балки экологик барқарор бўлиши керак".

Сув ресурсларини бошқаришга доир инновациялар ва илмий тадқиқотлар кластери билимли ёшларга шароитлар яратиш, илм-фан, таълим ва ишлаб чиқариш ўртасида алоқалар ўрнатиш учун ўзига хос платформа сифатида хизмат қилади.

Хўш, кластернинг вазифалари нималардан иборат?

• лойиҳаларни бевосита олий таълим муассасаси (ОТМ)нинг ўзида амалга ошириш;
• лойиҳаларни стратегик режалаштиришга доир кўникмаларни ошириш;
• ресурслар ва молиявий манбаларни мобиллаштириш;
• танқидий фикрлаш ва тадқиқотлар ўтказиш кўникмаларини ривожлантириш.

Яна шуни таъкидлаш жоизки, марказда фойдали амалий кўникмалар - музокаралар олиб бориш, лойиҳавий ҳужжатларни тузиш, эссе ва мақолалар ёзиш тажрибаси талабалар билан бўлишилади.

Умуман олганда кластер фаолиятини уч қисмга бўлиш мумкин: лойиҳаларни амалга оширишга доир тажриба билан бўлишиш, илмий тадқиқотлар бўйича тажриба билан бўлишиш ва салоҳиятни ривожлантириш.

"Бугунги кунга келиб 2018 йил учун аниқ режалар ишлаб чиқилган. Кластерга биринчи навбатда илмга лаёқати бор, қизиқиши бўлган ёш талабалар, аспирантлар, олимларни жалб қилиб, амалдаги лойиҳаларга, шу билан биргаликда янги тузилаётган лойиҳаларни ана шу кластер асосида амалга ошириш кўзда тутилмоқда. Бу ерда ёшларга керакли асбоб-ускуналар, шарт-шароитлар ёки зарур бўлган пайтларда моддий ёрдам бериш ҳисобига уларнинг иш кўлами кенгайтирилади. Марказда энг муҳими, илмий тадқиқотлар қилиш ва уларни ҳаётга татбиқ этиш орқали амалий натижаларга эришиш мақсад қилинган", - дейди ТИҚХММИ профессори Абдуҳаким Салоҳиддинов KUN.UZ мухбирининг саволларига жавоб берар экан.

Унинг сўзларига кўра, сув тақчиллиги тобора ошиб бормоқда, шу боис  келажакда сув билан боғлиқ муаммоларни ҳал қилиш борасидаги энг асосий режалар сув ресурсларини бошқаришни такомиллаштириш, сув ресурсларидан фойдаланиш технологияларини такомиллаштириш ва ички сув имкониятлари захираларини топиб, яна сувга бўлган талабни қондиришдан иборатдир.

Очилиш маросимидан кейин МОМЭМ-ТИҚХММИ  кластерида илк тадбирларга старт берилади.

9 июнь куни марказда ўтиш даври иқтисодиётини бошдан кечираётган мамлакатларда Лейбницкий қишлоқ хўжаликни ривожлантириш институти (IAMO)нинг "Инновацион илмий тадқиқотлар ва Марказий Осиёда сув ресурсларини бошқариш ва қишлоқ хўжалигини ривожлантириш бўйича таълим бериш" мавзуидаги семинари бўлиб ўтади.

13 июндан 19 июнгача Кластер аудиторияларида "Сув ресурсларини бошқаришни яхшилаш учун инновацион жиҳозлар" мавзуидаги "Марказий Осиёда сув" (CAWa) лойиҳаси бўйича семинар бўлиб ўтади.