Тошкент шаҳрида тунги салқинлик йўқолган, деб ёзяпти блогерлар. Қолаверса, ҳаво сифатининг йилдан йилга ёмонлашаётгани ҳам Ўзбекистон учун энди янгилик эмас. Бу саноат корхоналари, ишлаб чиқаришнинг ортгани, транспорт кўпайгани фонида юз бераётгани бор гап. Лекин кўп ҳам эътибор қилинмайдиган тамаки маҳсулотлари экологияга 4-5 томондан зарба беряптики, бу маълумотлар кўпчилик учун янгилик бўлиши мумкин.
Бир неча дақиқалик роҳат учун қурбон табиат
Сигарет экологияни ҳам ишлаб чиқарилиш жараёни, ҳам тутуни, ҳам қолдиғи билан зарарлайди. Бу қандай содир бўлади?
1 соат ичида ўраб қадоқланадиган сигаретлар учун 6 километр қоғоз сарфланади. Ҳар 300 дона сигарет учун битта дарахт йўқ қилинади. Бу –кунига 20 донали 1 қути сигарет чекадиган одам ойига 2та дарахтнинг қотилига айланади деган гап.
Сигарет ишлаб чиқаришда энг муҳим ўсимлик – тамаки серёмғир тропик ўрмон минтақасида етиштирилади. 1950 йилларда кичик-кичик ҳудудларда етиштирила бошланган тамакилар, талаб ошгани сари каттароқ майдонларни эгаллаяпти. Натижада йирик-йирик ўрмонлар инсониятнинг бир неча дақиқалик роҳати учун қурбон қилиняпти.
Танзаниянинг Усенге шаҳрида жойлашган Табора қишлоғидаги маҳаллий тамаки етиштирувчи фермерларнинг тасдиқлашича, тамаки учун ўта зич жойлашган ўрмонлар кесиб ташланиш ҳолатлари кўпайган. Тамаки Осиё ва Африка давлатларидаги 5 фоиз ўрмонлар йўқолишига сабаб бўлади. Бу – худди ўзи шундоқ ҳам зўрға нафас олаётган дунё ўпкасини аста-секин емиришга ўхшайди.
Қанийди, тамакининг зарари шу ерда тўхтаса. Йўқ, бу худди домино ўйинига ўхшайди. Ўрмонлар қисқариши билан ҳайвонот ва ўсимлик дунёсида биохилмахиллик йўқолади, глобал ҳарорат кўтарилишда давом этади, тамаки етиштирилган далаларда тупроқ эрозияси бошланади.
