Ядровий энергетикага талаб ошмоқда: уран бозори қайта жонланди

Ядровий энергетикага бўлган қизиқишнинг қайта ортиши уран бозорига эътиборни кучайтирмоқда. Электр энергиясининг барқарор таъминоти ва кам углеродли энергия манбаларига эҳтиёж ортиб бораётган бир пайтда, уран яна стратегик аҳамиятга эга ресурс сифатида кун тартибига чиқди.

Фото: REUTERS

Бутунжаҳон ядровий ассоциацияси маълумотларига асосланган инфографикада 2015–2024 йиллар давомида мамлакатлар кесимида уран қазиб олиш ҳажмлари таҳлил қилинган.

2024 йилда Қозоғистон 23 минг 270 тонна уран қазиб чиқариб, дунёдаги энг йирик ишлаб чиқарувчи мақомини сақлаб қолди. Бу жаҳон бўйича умумий ишлаб чиқариш ҳажмининг учдан бир қисмидан кўпроғини ташкил этади.

Мутахассислар бу натижани мамлакатдаги бой қумтош конлари ҳамда анъанавий усулларга нисбатан арзон ва самарали бўлган қудуқли ишқорлаш технологияларининг қўлланилиши билан изоҳламоқда. Шунингдек, Қозоғистон уран захиралари бўйича ҳам дунёда иккинчи ўринни эгаллайди.

Канада 2024 йилда 14 минг 309 тонна уран ишлаб чиқариб, иккинчи йирик етказиб берувчига айланди. Мамлакатда пандемия йилларида конларнинг ёпилиши сабабли ишлаб чиқариш кескин қисқарган эди. Бироқ Cigar Lake ва McArthur River каби йирик лойиҳаларнинг қайта ишга туширилиши соҳанинг тез тикланишига туртки берди.

Намибия ҳам ўз мавқеини мустаҳкамлаб, 2024 йилда 7 минг 333 тонна уран қазиб олди. Йирик очиқ конлар, хорижий инвестициялар оқимининг кўпайиши ва ядровий ёқилғига бўлган талабнинг ўсиши мамлакатни уран бозоридаги энг тез ривожланаётган иштирокчилардан бирига айлантирди.