ЖЧ кундалиги. Кабо-Вердеда мўъжиза, Уругвайда шармандалик, Дембеледа ҳет-трик, Эронда драма
|19:09 / 27.06.202614 10615 мин
G, H ва I гуруҳларида сўнгги тур шиддатли учрашувларга бой бўлди.
Жаҳон чемпионатида гуруҳ босқичи якунига етиб бормоқда. 26 июн куни кечқурун ва 27 июн куни тонгда G, H ва I гуруҳларида учинчи тур ўйинлари бўлиб ўтди. Испания Уругвай устидан ғалаба қозонди (1:0), Кабо-Верде Саудия Арабистони билан дуранг ўйнаб (0:0), плей-оффга чиқди, Белгия Янги Зеландияга раҳм қилмади (5:1), Эрон Миср билан ўйинда очколарни тенг бўлиб олди (1:1) ва бошқа ўйинларнинг натижаларини кутадиган бўлди.
Майдон ташқарисида ҳам қизиқарли воқеалар бўлиб ўтмоқда: Уругвай футболчилари ва бош мураббий Марсело Биелса ўртасида можаро чиққан, Швеция вингери Эланга эса турнир қоидаларини тушунмай, японлар билан ўйиндан кейин йиғлаган.
Н гуруҳида сўнгги тур олдидан барча аъзоларда плей-оффга чиқиш имкони сақланиб турганди. Шу жумладан, Уругвайда ҳам – Биелса шогирдлари икки турда 2 очко жамғарган ва турнирдаги иштирокини давом эттириш учун Испанияни енгиш талаб этиларди.
Бу осон вазифа эмасди, аммо биринчи бўлимнинг катта қисмида жанубий америкаликлар кучли рақибга муносиб қаршилик кўрсатишди ва ҳисобни очиш учун бир неча имкониятларга эга бўлишди. Аммо бўлим охирларида гол ўтказиб юборилди. Бу гол учун айбни тўлиқ Фернандо Муслера ўз зиммасига олиши мумкин – 40 ёшли дарвозабон у қадар кучли бўлмаган ва ўзига келган тўпни ўтказиб юборди. Бу унинг учун чемпионатда учинчи марта қовун тушириши бўлди – Саудия ва Кабо-Верде билан ўйинларда ҳам унинг хатолари икки голга сабабчи бўлганди.
Танаффусда Биелса дарвозабонни ҳам алмаштирди ва унинг ўрнига Серхио Рочетни туширди – мураббийнинг сўзларига кўра, Муслеранинг ўзи шуни сўраган.
Мавзуга оид
Дарвозадаги ўзгариш уругвайликларга ёрдам бермади – жамоа ҳаракат қилди, аммо ҳисобни тенглаштира олмади. Иккинчи бўлим бошларида можароли ҳолат юзага келди, Биелса жамоа етакчиси Федерико Валвердени 57-дақиқадаёқ алмаштириб ташлади, у эса майдондан чиқаётганида футболкаси билан оғзини ёпган ҳолда мураббийга қарата нимадир деди – табиийки, бу миннатдорчилик сўзлари эмасди.
Ўйиндан кейин уругвайликлар устози синиққан ҳолатда эди: «Мен истеъдодли футболчилар гуруҳи билан ишладим. Аммо уларнинг машаққатли меҳнати, саъй-ҳаракатлари ва садоқатига қарамай, мен уларни нима учун айнан шундай бўлганини тушунтириш заруратидан халос қила оладиган кучга айлантира олмадим. Уругвай футболида ҳеч нарса қолдирмаяпман, чунки мураббий уч йил ишлаган мамлакатга қўшиши мумкин бўлган ҳар қандай ҳисса – агар муваффақиятлар бўлмаса – дивиденд келтирмайди», – деди Биелса.
Сўнгги тур олдидан мураббий ва футболчилар орасида келишмовчилик юзага келгани ҳақида хабар тарқалганди. El Espectador Deportes маълумотига кўра, Валверде бошчилигидаги футболчиларнинг бир гуруҳи мураббий билан ўзаро учрашув ўтказишган. Футболчилар машғулотлар ҳаддан ташқари оғирлигидан шикоят қилишган ва бу жароҳатларга сабаб бўлиши мумкинлигини айтишган, шунингдек, Испания билан ўйин учун тактик режани танқид қилишган – футболчилар илк дақиқалардан кучли прессинг уюштириш ўрнига, чуқур ҳимояланиш ва қарши ҳужумларга таянишни маъқул кўришган.
Шундан кейин Биелса бутун жамоани йиғган ва 50 дақиқалик нутқ сўзлаб, футболчиларнинг бундай эътирозлари олдин ҳам мураббийнинг ишига зарар етаказганини таъкидлаган. Мулоқот вақтида жамоанинг айрим аъзолари намойишкорона тарзда йиғилишни тарк этишган. Якунда бутун жамоа турнирни тарк этди.
Гуруҳ босқичини бирорта гол ўтказмай якунлаган Испания эса кейинги босқичда J гуруҳидан иккинчи ўрин билан чиқадиган жамоага (Австрия ёки Жазоир) қарши ўйнайди.
Уругвайликлар испанлар билан ўйинда жавоб голини уриш учун машаққат чекаётганида, параллел учрашувда турнирнинг асосий сенсацияси рўй берди. Жаҳон чемпионатидаги дебютини ўтказаётган Кабо-Вердедан сўнгги турда Саудия Арабистонидан ҳеч бўлмаганда бир очко олиш талаб этиларди – бундай ҳолда жамоада плей-оффга камида учинчи ўрин эгалари орасида саккизликка кириш орқали имконият сақланиб қолган бўларди.
Якунда жамоа ғалабага ҳам яқин келди – африкаликлар кўпроқ ҳужум қилишди, саудияликлар дарвозаси томон 15 бор зарба беришди ва мудофаада ҳам ишончли ҳаракат қилишди. Кабовердиликлар етакчиси, дарвозабон Возиня бир неча бор голдан қутқарди ва керакли ҳисобга эришишга (0:0) катта ҳисса қўшди.
Бу учрашув олдинроқ якунланди ва африкаликлар майдонда туриб Уругвайнинг турнирни тарк этишига гувоҳ бўлишди ва ўз йўлланмасини катта хурсандчилик билан нишонлашди. Кабо-Верде – плей-оффнинг энг кичик (аҳолиси сони 500 минг киши атрофида) иштирокчиси ва 1998 йилдан буён уч очко билан гуруҳдан чиққан илк жамоага айланди.
1/16 финалда ушбу сенсация жамоани Аргентинага қарши ўйин кутмоқда.
Руди Гарсия шогирдлари турнир стартида кўпчиликнинг ҳафсаласини пир қилиб, икки ўйинда ҳам ғалаба қозона олмаганди – Миср (1:1) ва Эрон билан ўйинларда (0:0) Европа вакиллари очко йўқотганди. Шу билан бирга, жамоа бу ўйинларда ўзи бирорта гол ура олмаган – мисрликлар билан ўйинда Муҳаммад Ханининг автоголи ёрдам берганди.
Янги Зеландияга қраши учинчи тур ўйини футболчилар учун ўз айбини ювиш ва ғалаба қозониб, плей-офф масаласини ҳал қилиш учун имкон эди. Ва белгияликлар бу вазифани шараф билан уддалашди: рақиб 5:1 ҳисобида тор-мор этилди ва гуруҳда биринчи ўрин эгалланди.
Ўйин тақдирини амалда «Арсенал» вингери Леандро Троссар ҳал қилди, у биринчи бўлимда дубл расмийлаштирди. Иккинчи бўлимда эса Кевин де Брюйне ҳам ўз номини таблога ёздириб қўйди ва Белгиянинг қаторасига учта жаҳон чемпионатида гол урган илк футболчисига айланди. Ўйин охирларида эса Ромелу Лукаку асосий қаҳрамонга айланди – 33 ёшли ҳужумчи 85-дақиқада майдонга тушиб, тўпга иккинчи тегинишидаёқ гол урди. Ушбу форвард Миср билан ўйинда майдонга тушганидан 23 сония ўтиб Ханини ўз жамоаси дарвозасини ишғол этиб қўйишга мажбур қилганди.
Бундан ташқари, янги зеландияликларга қарши ўйиннинг қўшимча дақиқаларида Лукаку Салемакерснинг голига ассистентлик ҳам қилди. Ромелу шу куни Марк Вилмотсни ортда қолдириб, Белгиянинг жаҳон чемпионатларидаги энг яхши тўпурарига айланди.
Белгиянинг 1/16 финалдаги рақиби учинчи ўрин эгалари орасидаги кучли саккизлик аниқланганидан кейин маълум бўлади.
Бугунги дастурдаги яна бир драма Миср ва Эрон ўртасидаги баҳсда кузатилди. Жамоалар биринчи бўлим бошида биттадан гол уришди – бундай натижа кўпроқ Муҳаммад Салоҳ ва унинг жамоадошларини қониқтирарди – африкаликлар табиийки ҳисобдан келиб чиқиб ўйнашда давом этишди.
Эронликлар иккинчи бўлим давомида толиқиб қолишди, лекин якуний штурмни уюштириш учун ўзларида куч топа олишди ва 90+6-дақиқада гол ҳам уришди. Осиёликлар базасидаги хурсандчиликни сўз билан таърифлаб бўлмасди – гол муаллифи Шожа Халилзода қора кўзойнак тақиб, олдиндан тайёрлаб қўйилган гол нишонлаш услубини намойиш этишга ҳам улгурди, аммо бироз ўтиб барчаси саробга айланди: VAR аралашувидан кейин бу ҳужумда микроскопик офсайд аниқланди.
Қолган дақиқаларни ҳам эронликлар ҳужумда ўтказишди ва яна бир голга яқин келишди, аммо мисрликлар дарвозабони яқин масофадан йўлланган зарбани қайтариб қолди. Ўйин 1:1 ҳисобида якунланди, аммо Эрон учун барчаси тугамаган – учта ўйинда ҳам дуранг ўйнаган жамоада тўплар нисбати яхши ва энг яхши учинчи ўрин эгалари орасида ҳозирча олтинчи ўринни эгаллаб турибди. Жамоа плей-оффга йўл олиши учун J, K ва L гуруҳларидан камида иккитасида керакли ҳисоблар қайд этилиши керак бўлади.
Дастлабки икки турда Франция ва Норвегия олтитадан очко тўплаган ва муддатидан олдин плей-офф масаласини ҳал қилишганди. Европа вакиллари ўзаро ўйинда 1/16 финалга қайси жамоа биринчи ўрин билан чиқишин ҳал қилиши керак эди.
Ўйиндан олдин норвегияликлар форварди Эрлинг Ҳоланд шундай деганди: «Агар французлар бу ўйинда ғолиб бўлишса, жаҳон чемпиони ҳам улар бўлади». Скандинавлар жамоаси устози эса кутилмаган юриш қилди: у кенг кўламли ротацияга қўл урди ва асосий таркибга тўлиқ дам берди, Ҳоланд, Эдегор, Сёрлот каби етакчилар шу куни захирадан ҳам туширилмади.
«Учранглилар» эса тўлиқ асосий таркибда ўйнашди ва илк дақиқалардан кетма-кет ҳужумлар уюштиришди. Усмон Дембеле эса ҳет-трик қайд этиши учун 32 дақиқа етарли бўлди. У жаҳон чемпионатларида сўнгги 72 йилликдаги энг тезкор ҳет-трик муаллифига айланди. Рақиб эса Тело Осгорнинг голи билан жавоб қайтарди.
Иккинчи бўлим бошида норвегларда ҳисобдаги фарқни қисқартириш учун жуда қулай имконият юзага келганди, аммо форвард Йорген Ларсен пеналтини аниқ ижро этолмади – Майк Менян зарба йўналишини топди ва сейв ижро этди. Ўйин охирида эса Дезире Дуэ якуний ҳисобни ўрнатди – 4:1. Килиан Мбаппе шу куни икки голли узатма билан чекланди.
Франция 1998 йилдан буён илк бор гуруҳ босқичидаги барча ўйинларда ғалаба қозонди.
Энди 1/16 финалда Норвегия Кот-д'Ивуар билан ўйнайди. Францияни эса F гуруҳида учинчи ўринни эгаллаган Швеция билан баҳс кутмоқда.
I гуруҳидаги иккинчи ўйинда интрига кўпроқ эди. Икки жамоа ҳам якуний тур арафасида бирорта очкога эга эмасди. Бу ўйиндаги ғалаба жамоалардан бирини учинчи ўрин орқали плей-оффга олиб чиқиши мумкин эди. Аммо бошқа даъвогарлар (12 гуруҳдан фақат 8 тасида учинчи ўрин эгалари ҳам плей-оффга чиқиши мумкин) билан рақобатда ютиб чиқиш учун имкон қадар йирик ҳисобда ғалаба қозониш талаб этиларди.
Бу вазифани Сенегал уддалади. Африкаликлар дастлабки ўн дақиқа ичида ҳисобни очишди ва рақиб сон жиҳатдан озчилик бўлиб қолишига эришишди. Иккинчи бўлимда муваффақият ривожлантирилди ва йирик ҳисоб қайд этилди. Пап Гуйе дубл муаллифи бўлди, Ҳабиб Диарра, Исмаила Сарр ва Илиман Ндиай биттадан гол уришди — 5:0.
Шу тариқа, «Теранга шерлари» Африканинг жаҳон чемпионатларида бир ўйинда беш гол урган илк жамоасига айланди ва Миср ҳамда Эрон ўртасидаги учрашувда дуранг қайд этилгани эвазига 1/16 финал йўлланмасини кафолатлади. Рақобатчилар очко йўқотгани туфайли энди сенегалликлар учинчи ўрин вакиллари рейтингида саккизинчи ўриндан тушиб кетмаслиги аниқ.
Навбатдаги ўйинлар
27 июндан 28 июнга ўтар кечаси ва тонгда гуруҳ босқичининг сўнгги учрашувлари бўлиб ўтади.
