Тошкентда Ўзбекистоннинг 35 йиллик тараққиёт йўли, мамлакатдаги ислоҳотлар ва парламент дипломатиясининг янги вазифаларига бағишланган халқаро конференция бўлиб ўтди. Унда турли давлатлар парламентлари вакиллари, халқаро ташкилотлар, дипломатлар, экспертлар ва давлат органлари вакиллари иштирок этди.
Конференцияда асосий эътибор Ўзбекистоннинг мустақиллик йилларидаги тараққиёт тажрибаси билан бирга, парламентларнинг халқаро ва минтақавий муаммоларни ҳал этишдаги ролига қаратилди. Тадбир якунида парламентлараро ҳамкорликнинг устувор йўналишларини белгилаб берувчи Тошкент декларацияси қабул қилинди.
Парламентлар учун янги вазифалар
“Ўзбекистоннинг 35 йиллик тараққиёт йўли: ислоҳотлар, натижалар ва истиқболлар” мавзусидаги конференцияда конституциявий модернизация, парламент назоратини ривожлантириш, қонунчиликни такомиллаштириш, давлат бошқаруви, барқарор ривожланиш ва халқаро ҳамкорлик масалалари муҳокама марказида бўлди.
Олий Мажлис Қонунчилик палатаси спикери Нуриддин Исмоилов Ўзбекистоннинг мустақиллик йилларида амалга оширган сиёсий, ижтимоий ва иқтисодий ислоҳотларига тўхталди. Унинг қайд этишича, парламентларнинг вазифаси бугун фақат қонун ижодкорлиги билан чекланиб қолмаяпти.
“Бугунги кунда парламентлар фақат қонун ижодкорлиги институти сифатида эмас, балки барқарор тараққиётни таъминлаш, ижтимоий-иқтисодий ислоҳотларни қўллаб-қувватлаш ва глобал масалаларга самарали ечим топишда муҳим институт сифатида майдонга чиқмоқда”, – деди Нуриддин Исмоилов.
Спикернинг қўшимча қилишича, конференциядаги муҳокамалар ҳам парламент дипломатияси мазмуни ўзгараётганини кўрсатади. Яъни парламентлараро алоқалар энди расмий ташриф ва учрашувлар билангина чекланмасдан, аниқ масалалар бўйича ҳамкорлик механизмларини шакллантиришга хизмат қилиши кутилмоқда.
Ўзбекистоннинг қўшни ва қардош давлатлар парламентлари билан алоқалари сўнгги йилларда кенгайгани, дўстлик гуруҳлари фаолияти кучайгани ва халқаро парламент платформаларидаги иштироки фаоллашгани ҳам конференцияда қайд этилди.
Марказий Осиёда ишонч масаласи
Хорижий парламент вакиллари Ўзбекистоннинг минтақавий ҳамкорлик ва яхши қўшничилик сиёсатига юқори баҳо берди. Тожикистон Республикаси Олий Мажлиси Намояндагон палатаси Халқаро ишлар, жамоат бирлашмалари ва ахборот қўмитаси раиси Маҳмадшо Гулзода сўнгги йилларда Марказий Осиёда шаклланган янги сиёсий муҳит ҳақида гапирди. Унинг таъкидлашича, Ўзбекистоннинг очиқ ва конструктив ташқи сиёсати минтақада ўзаро ишонч ва яхши қўшничилик муносабатларини мустаҳкамлашга хизмат қилмоқда.
“Айнан ишонч ҳамкорликни юзага келтиради. Ҳамкорлик эса тараққиётни таъминлайди. Тараққиёт, ўз навбатида, тинчлик ва фаровонликнинг мустаҳкам пойдеворига айланади”, – дейди Маҳмадшо Гулзода.
Туркманистон Межлиси вакили Мердан Туваков эса бугунги мураккаб шароитда давлатлар ўртасида тўғридан-тўғри мулоқотни давом эттириш муҳимлигини айтди. У парламентлараро ҳамкорликни экологик хавфсизлик, трансчегаравий транспорт-логистика йўлаклари ва рақамли трансформация каби йўналишларда кучайтириш зарурлигини билдирди. Шунингдек, ёш парламент аъзолари ва аёл қонун чиқарувчилар учун мулоқот платформаларини кенгайтириш таклиф қилинди.
Туркия Буюк миллат мажлиси депутати, Туркия–Ўзбекистон парламентлараро дўстлик гуруҳи ҳамраиси Усмон Местен Ўзбекистоннинг сўнгги йиллардаги тараққиётига юқори баҳо берди. У Ўзбекистон ва Туркия ўртасидаги тарихий ва маданий алоқалар бугунги кунда стратегик шериклик доирасида ривожланаётганини таъкидлади. Местеннинг фикрича, минтақа ва дунёда кечаётган жараёнлар парламентлар олдига янги вазифаларни қўймоқда. Хусусан, парламент дипломатиясини аниқ мақсад ва натижаларга йўналтириш зарур.
“Самарали ва мақсадга йўналтирилган парламент дипломатиясини олиб бориш, янги ёндашувларни ишлаб чиқиш ва аниқ натижалар яратиш бугунги парламентлар олдидаги муҳим вазифалардан биридир”, – деди у.
Қирғизистон Жўқорғу Кенгеши депутати С.А. Аманова эса Ўзбекистоннинг 35 йиллик мустақиллик давридаги тараққиёт йўлини юқори баҳолади. У Ўзбекистон ва Қирғизистон ўртасидаги муносабатлар сўнгги йилларда сифат жиҳатидан янги босқичга, иттифоқчилик даражасига кўтарилганини қайд этди.
Депутат парламентлараро алоқаларни янада ривожлантириш, таълим, илм-фан, инновация ва рақамлаштириш соҳаларида ҳамкорликни кенгайтириш муҳимлигини таъкидлади.
Тошкент декларацияси нимани назарда тутади
Конференциянинг якуний қисмида учта тематик секция фаолияти сарҳисоб қилинди. Муҳокамаларда маданий-гуманитар, савдо-иқтисодий, транспорт-коммуникация ва экологик йўналишларда ҳамкорликни кенгайтириш масалалари кўриб чиқилди. Хусусан, халқаро савдодаги тариф ва нотариф тўсиқларни камайтириш, божхона жараёнларини соддалаштириш, техник стандартларни уйғунлаштириш, транспорт-логистика алоқаларини ривожлантириш ва рақамли боғлиқликни кучайтириш устувор йўналишлар сифатида белгиланди.
Муҳокамалар якунида Тошкент декларацияси конференция иштирокчилари томонидан маъқулланиб, парламентлараро ҳамкорликни янада ривожлантириш учун асос сифатида қабул қилинди. Шу тариқа, конференцияда билдирилган фикрларни бирлаштирган асосий ғоя давлатлар ва халқлар ўртасидаги ишончни мустаҳкамлаш, очиқ мулоқотни давом эттириш ва умумий муаммоларга биргаликда ечим излаш бўлди.
