Xalq bilan muloqot va inson manfaatlari yilida davlat organlari faoliyatiga fuqarolar murojaatlari bilan ishlashning ilg‘or mexanizmlari tatbiq etilayapti. Natijada fuqarolar huquq va manfaatlarini ta'minlashning ta'sirchan mexanizmlari paydo bo‘layapti.
“Ijtimoiy fikr” jamoatchilik fikrini o‘rganish markazi mutaxassislari 2017 yilning boshidan beri aholining ushbu masala yuzasidan fikrini monitoring qilib kelishadi. Markaz vakillari jami 2000 ta xonadonga tashrif buyurishdi. Ularning 702 tasida davlat hokimiyati va boshqaruvi organlariga murojaat qilgan fuqarolar aniqlandi.
So‘rov natijalarini umumlashtirish shuni ko‘rsatdiki, fuqarolarning ko‘pchiligi — 89,6 foizi fikricha, davlat rahbari tomonidan asos solingan fuqarolar bilan faol va ochiq muloqot qilishning yangi tizimi, Xalq qabulxonalari instituti aholining dolzarb muammolarini hal qilishning samarali mexanizmi hisoblanadi. Bu esa jamiyatda ijtimoiy adolatni qaror toptirishga xizmat qilmoqda. Joriy yilning ikkinchi choragida ushbu tizimni qo‘llab-quvvatlashini ma'lum qilgan fuqarolar soni birinchi chorakdagiga nisbatan 5,3 foiz o‘sganligi e'tiborga molikdir.
So‘rovda ishtirok etganlarning 35,1 foizi davlat hokimiyati yoki xo‘jalik boshqaruvi organlariga murojaat qilgan. Ularning aksariyati tadbirkorlar, davlat xizmatchilari va pensionerlardir.
Samarqand, Surxondaryo va Farg‘ona viloyatlari, Qoraqalpog‘iston Respublikasi va Toshkent shahri aholisi o‘zlarining ushbu huquqlaridan keng, Buxoro va Jizzax aholisi esa kam foydalangan. Tadqiqotning ko‘rsatishicha, qishloq ahli shaharliklarga, ayollar esa erkaklarga qaraganda ko‘proq davlat organlariga murojaat qiladi.
So‘rov natijalariga ko‘ra, fuqarolarning ko‘pchiligi an'anaviy, ya'ni tashkilotlar, vazirliklar, idoralar va hokimliklar qabulxonalari orqali yozma ariza vositasida murojaat qilishni maqbul, deb biladilar. Yoshlar va o‘rta yoshlilar esa internet tarmog‘i orqali murojaat qilishni ma'qul ko‘radi. Ularning 87,1 foizi fikricha, Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali — gov.uz jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini tezkor qabul qilish va uzatishning samarali vositasi hisoblanadi. Bunda fuqarolar vaqti behuda sarflanmaydi, idoraga shaxsan kelishiga zarurat tug‘ilmaydi, chunki barcha murojaatlar onlayn rejimida masofadan turib amalga oshiriladi.
Fuqarolarning ko‘pchiligi (81,2 foizi) mustaqil ravishda, ya'ni birovning yordamisiz murojaat qilgan. So‘rovning har beshinchi ishtirokchisi e'tirof etishicha, ular ariza yoki shikoyat matnini tuzishda qarindoshlari, hamkasblari, tanishlari yoki yuristlardan yordam so‘ragan.
Davlat tashkilotlariga yo‘llangan murojaatlarning mutlaq ko‘pchiligi — 91,7 foizi shaxsiy mazmundagi masalalar ekanligi diqqatga sazovor. Fuqarolarning jamoa bo‘lib murojaat qilishi keng tarqalmagan. Masalaning yana bir muhim jihati, davlat organlariga, asosan, ariza va shikoyatlar tushadi, ammo takliflar u darajada ko‘p emas.
