22-23 sentabr kunlari bo‘lib o‘tayotgan «O‘zbekistonning Harakatlar strategiyasi doirasidagi tashqi siyosiy faoliyati» mavzusidagi davra suhbatida ishtirok etgan Maxsus mediametrik tadqiqotlar markazi eksperti Igor Nikolaychuk o‘z tajribasidan kelib chiqib, O‘zbekiston hayotidagi islohotlarga to‘xtalib o‘tdi.
«Men Rossiyada ishlab chiqilgan ilk Milliy xavfsizlik kontsyeptsiyasini tuzgan jamoa a'zolaridan biriman. Ming afsuski, bu hujjat qabul qilinmagan. Bu o‘sha davrda hukumat tepasida bo‘lgan rahbarlarning qarashi va mamlakatdagi vaziyat bilan bog‘liq qaror edi.
Shunga qaramay, konsepsiyasini ishlab chiqarish mobaynida hujjatni amaliyotga tatbiq etishning ko‘plab parametrlari oydinlashdi. Zamonaviy tilda esa buni implementatsiya, deb qo‘ya qolamiz.
Avvalo, hujjat o‘zida qanday kuch va irodani ifoda etishini aniqlab olish lozim. Bu o‘rinda u jamoatchilik, hukumat tartibida yo tavsiyaviy va majburiy xarakterga ega bo‘lishi mumkin. Men uchun tushunarsiz holat bu - Harakatlar strategiyasi hujjati prezident qarorimi, siyosiy partiyalar irodasimi yoki xalqning talabmi? Uni keng jamoatchilikka qanday tanishtirish kerak?!
Uning qanday nomlanishi va taqdim etish yo‘lini bilish kelgusida hujjat bandlarida belgilangan tashabbuslarni samarali ijro etishda qo‘l keladi. Harakatlar strategiyasi prezidentning shaxsan tanlagan yo‘l xaritasi bo‘lishida hech qanday salbiy narsani ko‘rmayman, faqat uning maqomini aniqlab olish lozim».
Rossiya Fanlar Akademiyasi Iqtisodiyot instituti Siyosiy tadqiqotlar markazi rahbari Boris Shmelev uning fikrini mantiqan davom ettirdi.
«Meni o‘ylantirgan masala bu - muddat. Nega mazkur strategiyani amalga oshirish muddati 5 yil etib belgilandi? Odatda bu uzoq vaqt davom etadigan katta islohotlarni amalga oshirishda mayoq vazifasini o‘taydigan hujjat sanaladi. Aks holda, ayni tashabbus to‘planib qolgan muammolarni vaqtincha bartaraf etishga harakat qilish bo‘lib qoladi, xolos. Sizlar davlatning iqtisodiyotdagi roli, mamlakat sud-huquq tizimi haqida gaplashyapsiz, bu esa kamida 30 yilga mo‘ljallangan reja bo‘lishi darkor. Bu joyda Harakatlar strategiyasida belgilangan vazifalar qay jarayonda amalga oshiriladi, degan savolni qo‘yish haqli. Chunki har qanday islohot katta mablag‘ talab qiladi. Strategiya esa taklif etayotgan islohotlarning byudjyetini asoslantirib borishi shart.
Bundan tashqari, paydo bo‘lishi mumkin bo‘lgan ijtimoiy norozilik kayfiyatini qanday yengib o‘tmoqchisiz? Aholi islohotlarni qabul qilishga tayyormi? Bu juda o‘rinli savol bo‘ladi, deb o‘ylayman va shoshilmaslikni tavsiya etaman. Har bir harakat kutilmagan oqimga olib borishini unutmaslik lozim. Strategiyani muvaffaqiyatli amalga oshirish uchun jamoat tashkilotlarini qo‘llab-quvvatlash talab etiladi, ammo bu sohada O‘zbekiston qayta ishlab chiqishi kerak bo‘lgan vazifa ko‘p».
