Çempion hikoyalari: Yangi Levandovski. Yangi Şevçenko. Yangi Suares? Kşiştof Pyontek kim özi?
|22:00 / 17.02.201923 61614 min
Bir yilgina oldin uni heç kim tanimasdi. Murabbiylarning u haqidagi başoratlari skautlarning odatiy ayyorliklariga öxşar, top-klublarning közi esa, janubda, yangi Ronaldular va Neymarlarni izlaş bilan ovora edi. Ana endi, Kşiştof Pyontek, bu nomni endi faqat fentezida arzon hujumçi qidirganlar emas, hamma biladi. Uni avvaliga Robert Levandovskiga öxşatişdi, «Milan»ga ötib, ketma-ket gol urişda davom etgaç esa köproq Andrey Şevçenkoga qiyoslaşmoqda. Qahramonimizning bu gaplar bilan endi işi yöq, u yaqin yillar uçun öz klubini topib olgandek, maydonda Balotellining rekordini takrorlab, buni Suares uslubida nişonlamoqda. Keling, mana şu abzatsdagi siz uçun eng notaniş, ammo eng qiziqarli nom - Kşiştof Pyontek haqida gaplaşamiz.
Kim özi u?
Kşiştof 1995 yilning iyulida Polşaning janubi-ğarbidagi kiçkinagina Dzerjonyuv şaharçasida dunyoga keldi. Bunday joylardan futbolçi böliş, tabiiyki, juda qiyin yöllardan ötişni taqazo etar, Kşiştof ham bu hayotni öz boşidan keçirgandi. U «Lexiya»dagi maşğulotlarga ulguriş uçun juda barvaqt turişga majbur bölar, stadiongaça 15 kilometr yöl bosiş kerak edi.
«Doim qaçonki, dangasaligim tutganida, otamning baquvvat qöllari meni qözğatar, uning muvaffaqiyatga erişiş faqat oğir mehnat orqali bölişi haqidagi sözlari menga kuç berardi», - deb eslaydi Kşiştof.
2013 yilda, 18 yoşli Pyontek «Zaglembe» klubi bilan şartnoma imzoladi. Klub siyosati kamtarona jamoalarga xos edi - tarkibda doimiy ravişda yoş futbolçilarga joy topilar, şu orqali klub ham moliyaviy tomondan iqtisod qilardi, ham yoşlarga xaridorlar çiqib, omadli transferlarga yöl oçilardi. Dastlab, Pyontek jamoadoşlariga raqobatda boy bera boşladi va ğolib çiqiş uçun öz ustida köproq işlaşi kerakligini tuşunib yetdi. Nozikkina yigitça muntazam ravişda trenajyor zallariga qatnay boşladi, kerakli vaznga ham ega böldi va endi uni töpdan uzoqlaştiriş oson emas, ba'zida Pyontekning özi raqib himoyasiga bosim ötkazadigan böldi.
Hujumçining ilk mavsumi «Zaglembe»ga omadsiz keldi, jamoa ikkinçi divizionga tuşib ketdi. Ammo muvaffaqiyatsizlikka qaramasdan, Kşiştof jamoada qoldi va kelasi mavsumda özining 8 goli bilan «Zaglembe»ning yana yuqoriga qaytişiga hissa qöşdi. 2016/17 yilgi mavsum oldidan esa, unga Polşaning eng qöhna jamoasi - «Krakoviya»dan taklif tuşdi. U yerda Pyontekning ikki mavsumdagi 32 goli Ğarbiy Yevropa klublarining uşbu futbolçiga qiziqiş bildirişlari uçun yetarli böldi.
«Krakoviya»ning öşa paytdagi boş murabbiyi Mixal Probej Pyontek öyinining takomillaşişida juda muhim rol öynagan.
Mavzuga oid
«Avvallari men birorta vaziyatni kökka sovursam, yana tavakkal qilişga qörqib qolardim va ortga qaytib, faqat şeriklarim bilan öynaşni boşlardim. Murabbiy mening futbolga bölgan qaraşlarimni özgartirdi va biroz sabrli bölişni örgatdi. Endi men öyinning 70 yoki 90-daqiqasi ötib borayotgan bölsa ham, gol urişimga işonardim va öz vaziyatimni kuta olardim», - deb hikoya qiladi Kşiştof.
«Men uni faqat bir neçta lavhada kördim va ertasigayoq transfer kelişuviga şoşildim», - deydi «Jyenoa» prezidenti Enriko Pretsiozi, - «çunki, qaysidir boşqa klub uni payqab qolişidan qörqib qolgandim».
Kşiştof Pyontek «Jyenoa» tarkibidagi ilk öyinida «Leççe» darvozasiga poker qayd etdi. Raqib quyi liga vakili, öyin Italiya kubogi doirasida edi. Lekin baribir, bunday debyutni heç kim kutmagandi.
«Men Pyontek haqida gapirgim kelmayapti, çunki unga bosim tuşişidan qörqaman. Ammo haqiqatan ham u tayyor, biz uçun juda muhim futbolçiga aylanişini könglim sezib turibdi», - deya xursandligini yaşira olmadi boş murabbiy.
Futbolçi haqidagi turli taktik tahlillarda uning ba'zi xislatlarini tilga olişmoqda. Eng muhimi, u har ikki oyoği va boşi bilan ham vaziyatdan foydalana oladi. Hujumçi uçun universalizim kerakli - Pyontek qaçon töpni qabul qiliş va qaçon aldamçi harakatlar bilan himoyaçilarni çalğitişni ham juda yaxşi biladi. Hatto bir neça himoyaçi orasida ham Pyontek töpni qabul qiliş uçun kerakli zonada paydo bölişi va mavjud imkoniyatdan raqib darvozasiga zarba bera olişi mumkin. Umuman, u özining 23 yoşida bugungi zamon futbolidagi hujumçilarga xos tarzda harakat qila oladi, ya'ni faqat gollar uriş bilan kifoyalanmay, turli taktik vazifalarni ham juda yaxşi bajaradi.
Levandovskining izdoşi
Qiziği, Pyontekning «Jyenoa»ga transferining yana bir qiziq tomoni bor. Bundan sakkiz yil oldin klub boşqa bir polşalik forvard, bugungi kunda Pyontek eng köp qiyoslanayotgan Robert Levandovskini öz safiga qöşib olişga juda yaqin kelgandi. Hatto şartnomalargaça yozilgan, bir neça nusxada çop etilgan bir paytda, agentlar örtasida qandaydir kelişmovçilik röy beradi va Robert Dortmundga ketib qoladi. Aytişlariça, öşa şartnoma haligaça «Jyenoa» ofisida turar, doimo klub rahbarlariga qöldan çiqarilgan ajoyib imkoniyatni eslatib turar ekan. Balki şuning uçunmi, Enrike Pretsiozi bu safar xatoga yöl qöymadi - şu atroflarda «Vest Hem» ham Pyontekni qölga kiritişga uringan bölsa-da, italiyaliklar qat'iyat körsatişdi.
«Direktor menga Robertning öşa şartnomasini körsatdi», - deydi Kşiştof, - «balki tibbiy körik paytida men ham Robert sakkiz yil oldin yaşagan mehmonxonada tunagandirman. Ammo bu ötmiş menga xalaqit bermayapti. Töğri, bir paytlar Robertning Çempionlar Ligasidagi gollarini «Zaglembe»dagi murabbiyim videoda menga körsatar va aynan u kabi öynaşim lozimligini uqtirardi. Aynan öşa videolar yordamida men darvozaga teskari turgan holatda töpni qabul qiliş va töğri harakatlanişni örganganman. U bilan terma jamoada birga bölib qolganimda, ğalati hissiyotlar meni çulğab oldi - axir men öşa superhujumçining yonidaman! U bilan endi gaplaşa olaman! Ehhe, bunday paytda uyalib ötiradimi odam? Undan özimni qiziqtirgan hamma narsani söradim. Qanday ovqatlaniş, qanday şuğullaniş, ba'zi kiçik detallardan tortib, futbolga bölgan qaraşlargaça. Bu men uçun juda yaxşi tajriba edi-da. Nazarimda, biroz uning joniga ham tegdim şekilli, ha-ha-ha».
Albatta, bu bejiz emas. U ham xuddi Robert singari trenajyorda köp vaqt ötkazadi, muşaklar vazni va tez harakatlaniş örtasidagi oltin örtalikni örnatişga urinadi.
«Kuç - mening qurolim. Men har bir maşğulotni juda diqqat bilan, töğri bajarişga intilaman. Menimça, agar sportçi bölmaganimda ham, zalga qatnagan bölardim, çunki rostan ham, bu iş menga yoqadi. Şu bilan birga, oşirib yubormaslik kerakligini ham bilaman. Ayniqsa, öyinlardan oldingi ikki kun özimni juda böş qöyaman, hatto boşim va közimga bosim tuşmasin deb, kompyuter öyinlaridan ham uzoq turaman».
Pyontek va Levandovski örtasidagi qiyoslar, albatta, har ikki futbolçining ham Polşa terma jamoasi a'zosiligi bilan boğliq. Jahon çempionati oldidan ham mamlakatda Pyontek haqida hamma bilgan bölsa-da, murabbiy uni Rossiyaga olib ketmadi va Pyontek öz debyutini 2018 yilning sentyabrigaça kutişga töğri keldi. «Jyenoa»da supermahsuldorlik körsata boşlagan hujumçini payqamaslik endi qiyin bölib qolgandi. Irlandiyaga qarşi öyinda debyut qilgan hujumçi, bir oy ötib, ikkinçi öyinida Portugaliya terma jamoasi darvozasini aniq nişonga oldi.
Şunday bölsa-da, Pyontekning terma jamoa asosiy hujumçisiga aylanişiga biroz vaqt bor. Lekin Robert Levandovskining yoşi öttizdan oşgani va Polşadagi ikkinçi hujumçi sanalgan Arkadiuş Milikning jarohatlarga moyil ekanini hisobga olsak, bundan taşqari, Pyontek endi yanada yuqoriroq saviyada, «Milan»da porlayotgani e'tiborga olinsa, bu vaqt ham kundan kunga qisqarib borayotgandek.
Pistolero!
Hujumçining «Milan»ga transferi hamma tomonidan ham olqişlanmadi. Skeptiklar köp edi. Ayniqsa, Kşiştofning yarim yilgina A Seriyada töp surgani 35 milliondan voz keçiş uçun yetarli emasdi. «Torino» safida bir mavsum ajoyib öyin körsatib, narxi yuz milliongaça kötarilgan, ammo hozirda köpçilik unutayozgan Belotti bilan soliştirişlar böldi. Pyontekning öyini va urayotgan gollari asosan qarşi hujumlar asosida bölib, «Milan»ning öyin uslubida uning yöqolib qolişi mumkinligi aytildi. Hatto mana şu yarim mavsumda ham Pyontekning statistikasi barqaror emas ekan - dastlabki 9 öyinda 9 gol urgan hujumçi, keyingi 10 öyinda atigi 2 gol urgan, xolos. Agar daqiqalar böyiça mahsuldorlikni ölçasak, «Milan»ning yoş hujumçisi Patrik Kutronening körsatikiçlari Kşiştofnikidan kam emas. Tayyor Kutrone turganda Pyontekka nima bor? «Milan»ning odatiy şoşqaloq transferlaridan emasmi? U Gonsalo Iguain örnini bosa olişiga şubhalar bisyor edi.
Barça şubhalar, hisob kitoblar-u jadvallar Italiya Kubogi uçraşuvida «Napoli» darvozasiga qayd etilgan dubl bilan yuvilib ketdi. Polşalik hujumçining gollari milanliklarga ançadan buyon noqulay bölib kelgan aşaddiy raqib ustidan ğalabaga sabab böldi. Bu Pyontekning «Milan» safida ilk daqiqalardan maydonga tuşgan ilk öyini edi. Endi muxlislar bu transferga şubha bilan qaraş tugul, Pyontekning nomini qöşiq qilib ayta boşladilar.
Javoblar uzoq kuttirmadi - keyingi turda «Roma»ga qarşi safar öyinida Pyontek hisobni oçdi. «Kalyari» bilan öyinda esa, uning zarbasi hisobni yirik körinişga olib keldi. Pyontek haqida butun Yevropa ayniqsa, bugundan, Pyontek «Atalanta»ga qarşi keçgan qiyin öyinda ikkita bir-biridan çiroyli gollar urib, jamoasiga ğalaba olib kelgaç, gapira boşladi.
Kşiştof Pyontek «Milan» tarixiga kirib ulgurdi, u klubdagi 6ta golini debyutdagi 310 daqiqa içida urib ulgurdi va bu orqali klubning ötgan asrning 50-yillaridagi afsonaviy futbolçisi Gunnar Nordalning rekordini yangiladi, norvegiyalik legioner «rossoneri» tarkibida ilk 6 golini uriş uçun 419 daqiqa öynagandi. Pyontek bu natijaga erişiş uçun 5 öyinda 18 marta zarba berdi (8tasi darvoza sohasiga).
Ayni vaqtda u «Jyenoa»da urgan gollari bilan qöşib hisoblanganda Italiya çempionatida ikkinçi töpurar bölib turibdi - 17 gol. U Kriştianu Ronalduni (19 gol) kiçik farq bilan ta'qib qilmoqda.
Uning gol nişonlaş çoğida, tizzalab, qöllari bilan pistoletdan öq uziş işorasini qilişi esa, Italiyada öziga xos brendga aylandi. Genuyalik, ana endi, milanlik muxlislar ham Kşiştofni körganida xuddi şunday işora bilan öz mehrlarini izhor qilmoqdalar. «Jyenoa» muxlislarnining aytişiça, Pyontekning mana şu harakatlari tuşirilgan futbolka, yostiqça va boşqa turli norasmiy atributlar şaharda juda yaxşi sotilgan edi. Aslida esa, bu brendning yaratilişi tasodifan bölgandi.
Kşiştof endi endi Italiyaga kelganida, uning şijoati va işonçiga yuqori baho berilib, mahalliy muxlislar bomber deb atay boşlagandilar.
«Bu söz polyak tilida biroz boşqaça ma'noni anglatadi», - keyinroq tuşuntiriş bergandi Kşiştof, - «bomber deb bizda köp gol uradigan hujumçilarni aytişmaydi. Bomber nişonçi deganidir. Şuning uçun men gol urganimdan keyin laqabimga mos tarzda şunday işora qila boşladim».
Şu tariqa, hujumçiga yangi, heç qanday tarjimasiz ham tuşunarli bölgan laqab ham topildi. Endi uni, xuddi Luis Suares kabi Pistolero deb ham atay boşladilar. Milanliklar esa, Pyontekda Suares yoki Levandovskini emas, Şarqiy Yevropadan Italiyaga taşrif buyurib, afsonaga aylangan boşqa bir yulduz - Andrey Şevçenkoni körmoqdalar.
Hali bir yil ham bölgani yöq, 2018 yilning aprel oyida hujumçining öşa paytdagi murabbiyi Mixal Probej şunday degandi: «Agar hozir Kşiştofga 3-5 milliondan qizğonsangiz, bir yildan keyin u uçun 30 million yevro tölaşingizga töğri keladi. Men bir paytlar Levandovski haqida ham xuddi şunday degan edim. Körasizlar, hali köpçilik, uni Polşada ekanligida sariq çaqaga sotib olmaganidan afsus qiladilar».
Bu sözlardan bir neça oy ötib, «Jyenoa» u uçun 4,5 million yevro töladi. Probej başoratining dastlabki qismi amalga oşdi. Yanvarda esa, hujumçi uçun 35 million yevroni ayaşmadi. Va «Milan» ham afsus qilmayapti, nazarimizda.
