AQSh ancha faol pozitsiyani egallay boshladi
Sharqdagi kuchlar rahbari Xalifa Haftar armiyasi esa hujum pozitsiyasidan mudofaa pozitsiyasiga o‘tdi va bundan ham ko‘proq joy yo‘qotib qo‘ymaslik ularning asosiy maqsadiga aylandi. Boshqa tomondan, Haftar tarafdorlarining kurashda g‘olib bo‘lgan tomonda bo‘lish umidlari ham o‘zgarishga yuz tutdi. Endi ular butkul mag‘lub tomonda bo‘lmaslik uchun yo‘qotishlarini minimallashtirishga kirishdilar. Buning uchun ular UMH’ning harbiy rivojlanishini to‘xtatishga qaratilgan qizg‘in faoliyatga kirishdilar. Ilgari bu jarayonga kam jalb qilingan holda ishtirok etgan AQSh esa UMH foydasiga nisbatan ancha faol pozitsiyani egallay boshladi.
Sirt va Kufra – kurashning ramziy ostonasi
Liviyadagi inqiroz muhim burilish nuqtasida turibdi. Tomonlarning o‘zgargan pozitsiyalari nuqtayi nazaridan Sirt va Kufra bilan ramziy ma'no kasb etadigan ushbu burilish nuqtasi Liviyadagi inqirozning sur'atiga va ehtimol, uning taqdiriga katta ta'sir ko‘rsatishi mumkin. Chunki Sirt shahrining UMH boshqaruviga o‘tishi Liviyaning sharqidagi Beng‘ozi va Tobrukning rivojlanishi hamda «neft hiloli» deb nomlangan mamlakat janubidagi strategik neft qazib olish hududlarini nazorat ostiga olish yo‘lidagi muhim qadam bo‘ladi. Boshqacha qilib aytganda, Sirt Haftar kuchlarini bartaraf etish va Milliy kelishuv hukumatining milliy hokimiyatini o‘rnatish jarayonida o‘ziga xos ostonadir. Xuddi shu holat harbiy nuqtayi nazardan Kufra aviabazasi uchun ham amal qiladi. Shu sababli, UMH uchun strategik ahamiyatga ega bo‘lgan Kufra aviabazasini nazorat qilish juda muhim, chunki g‘arbdagi hukumatning o‘rta va uzoq muddatli maqsadlarini amalga oshirish uchun Sirt bilan birgalikda nazoratda turilishi lozim.
Siqilib borayotgan Haftar ham Sirt va Kufra shaharlarining strategik ahamiyatini yaxshi tushunadi va shuning uchun ham bu ikki mintaqadan chekinmaslik uchun imkon qadar ko‘proq qarshilik ko‘rsatadi. Bu yerda haqiqiy muammo Haftarning qarshilik nuqtasi qanday darajada ekanligidadir. So‘nggi olti oyda Haftar armiyasi Foiz Siroj kuchlariga qarshi tura olmagani UMH’ning sohadagi ustunligini yaqqol namoyish etdi. Shuning uchun, normal sharoitda, Haftar kuchlari UMH’ning olg‘a ilgarilashiga to‘sqinlik qila olmaydi.
Bu vaqtda Haftar kuchlari harbiy salohiyatidan ko‘ra ko‘proq tarafdorlarning munosabati va pozitsiyalari kuchga kiradi. Chunki siyosiy-harbiy obro‘si kundan kunga «erib» borayotgan Haftar ma'lum darajada qo‘llab-quvvatlanmoqda. ushbu yordam Haftar shaxsiyatini emas, uning tarafdorlari erishmoqchi bo‘lgan maqsadlarni aks ettiradi. Boshqacha qilib aytganda, avvallari Haftarga berilgan ixtiyoriy ko‘mak sohadagi o‘zgarishlar tufayli Liviya doirasidan chetda qolmaslik uchun berilgan yordamga aylanish arafasida.
