Hukumat qaroridagi beqarorlik. Qöşimça ta’til bekor qilindi, endi öquvçi va talabalar sarson böladimi?

«Samarqand viloyatida ob-havo mö’tadil bölişini hisobga olib, Özbekiston Respublikasi «Ta’lim töğrisida»gi Qonunining 27-moddasiga asosan, mahalliy davlat hokimiyati organlarining ta’lim sohasidagi vakolatlariga muvofiq, Samarqand viloyat hokimligi bilan kelişilgan holda, Toşkent davlat iqtisodiyot universiteti Samarqand filiali öquv maşğulotlarini 2023 yil 11 yanvardan an’anaviy tarzda boşlaşini ma’lum qiladi.

Boşqa viloyatlardan keladigan talabalar istisno tarzda onlayn öqiş grafigi böyiça tyutorlarga murojaat qilişlari söraladi».

Şundan söng, Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi holatga munosabat bildirdi. Unga köra, şu yil 11 yanvardan boşlab oliy hamda professional ta’lim muassasalari va akademik litseylarda bosqiçma-bosqiç dars maşğulotlari boşlanadi. Qayd etilişiça, öquv jarayonini Vazirlar Mahkamasining tegişli bayoniga asosan mahalliy hokimliklar bilan kelişilgan holda taşkil etiş tavsiya etilgan.

«Uşbu jarayonlarni belgilangan tartibda amalga oşiriş maqsadida har bir ta’lim muassasasida keça-yu kunduz faoliyat olib boradigan, malakali mutaxassislardan iborat «Ştab» taşkil etiladi. Anomal sovuq bölişi kutilayotgan 10–18 yanvar kunlarida barça ta’lim muassasalarida har qanday majlislar (jumladan ZOOM şaklida), tadbirlar, mas’ullarni asosiy faoliyatidan çalğituvçi boşqa yiğilişlar ötkaziş taqiqlanadi.

Şuningdek, ta’lim muassasalari binolarining issiqlik tizimlari barqaror işlaşi ta’minlanadi. Ta’lim muassasalari rahbarlari va tegişli mahalliy hokimliklar talaba-öquvçilarni xabardor qiliş, ularni OTM joylaşgan hududga yetib kelişini ta’minlaş hamda mazkur jarayonlarni şaxsan nazoratga oladi. Öquv jarayonlarini taşkil etişda hudud imkoniyatlari, talabalarning noqulay ob-havo şaroitlarida oliygohlarga yetib kelişlari töla inobatga olinişi va bunga zarur şart-şaroitlar yaratilişi lozimligi böyiça körsatma berildi.

Öquv jarayonini taşkil etişda zaruriyat tuğilganda öquv grafigiga özgartiriş kiritişga ruxsat beriladi. 20 yanvarga qadar talabalarning imtihonlarga tayyorgarlik körişlari tavsiya etiladi.

Alohida ta’kidlaymizki, 20 yanvarga qadar yakuniy nazorat işlari taşkil etilmaydi. Ob-havo şaroitlari tufayli öqişga kelolmagan talabalarga öquv jarayonlarini boşlaş hamda nazorat imtihonlariga tayyorgarlik köriş böyiça tegişli masofaviy dasturlar taklif qilinadi», – deyilgan vazirlik munosabatida.

Ammo rasmiy izohda aynan qaysi viloyatlardagi qaysi OTMlar 11 yanvardan darslarni boşlaşiga aniqlik kiritilmagan.

Şu bilan birga, yuqoridagi holatlar yuzasidan Maktabgaça va maktab ta’limi vazirligi hali rasmiy izoh bilan çiqqaniça yöq. Vaholanki, mahalliy hokimliklar 11 yanvardan maktab va boğçalar ham işga tuşişini yozmoqda. Kun.uz bu böyiça vazirlik matbuot xizmati bilan boğlanişga urindi, ammo javob olişning iloji bölmadi.

Mahalliy hokimliklar ta’limga oid qaror qabul qilişi mumkinmidi?

Mazkur jarayonda bir holatga alohida e’tibor qaratilişi lozim. Viloyat hokimliklari vazirlikdan oldin e’lon qilgan qaroriga «Ta’lim töğrisida»gi qonunning 27-moddasini asos qilib olişmoqda.

Iste’molçi huquqlarini himoya qiliş jamiyatlari federatsiyasining Kun.uz’ga ma’lum qilişiça, bu asos böla olmaydi. Uşbu qonunning 27-moddasida mahalliy davlat hokimiyati organlariga ta’lim taşkilotlari uçun öquv ta’tillarini belgilaş yoki ularni bekor qilib, öquv jarayonlarini boşlaş vakolati berilmagan.

Şuningdek, federatsiya joylardagi ijtimoiy soha obektlarining kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik holatini ham örgangan.

«Monitoring natijalari uşbu anomal sovuq va uzluksiz qor yoğib turgan ob-havo şaroitida talaba va öquvçilarning ta’lim taşkilotiga yetib kelişi keskin qiyinlaşişini körsatdi. Şu bois ta’lim muassasalarida öquv jarayonini boşlaş muddatini belgilaşga doir qaror qabul qilişda ta’lim muassasalari ma’muriyati, ota-onalar va pedagoglar bilan maslahatlaşgan holda iş tutiş maqsadga muvofiq deb hisoblaymiz. Şuningdek, bunda qişloq joylardagi bolalarning bir neça kilometr uzoqlikdagi maktablarga piyoda qatnaşini ham inobatga oliş zarur.

«Özgidromet» xabariga köra, ertadan boşlab respublikaning aksar hududida havo keskin sovişi kutilmoqda. Natijada avtoyöllar muzlaşi, bu esa yöllarda yöl-transport hodisalari köpayişiga olib kelişi mumkinligini unutmaslik lozim. Öylaymizki, mas’ullar bu borada eng töğri qarorga kelişadi», – deyiladi xabarda.

Favqulodda qabul qilingan qaror töğri bölmadi

Şuningdek, bu yerda inobatga olinmagan yana bir qança jihatlar bor. «Özgidromet» xizmati bu hafta havo harorati keçalari minus 12-17 daraja, kunduz kunlari 5-8 daraja sovuqqaça, şimolda keçalari minus 17-22 darajagaça tuşişini xabar qilgandi.

Şundan kelib çiqib, barça ta’lim muassasalarida navbatdan taşqari ta’til e’lon qilingandi. Hozirda anomal sovuqqa OTM, maktab va boğçalar qançalik tayyor ekani savol ostida turibdi. Vaholanki, ötgan yili dekabr oyida maktablar qişga tayyor emasligi körinib qolgandi.

Sovuq sabab havo yöllari hamda temiryöllaridagi qatnovlarda ham muammolar yuzaga kelmoqda. Uzbekistan Airports 10 yanvarning özida 8 ta aviareys vaqtlarida özgariş bölganini e’lon qilgan. Unga köra, 2 ta reys qoldirilgan, bittasi bekor qilingan, qolganining uçiş vaqti keçiktirilgan.

Temiryöllarda ham qor va muzlamalar yuzaga kelayotgani hisobga olinsa, poyezdlar harakat vaqtida ham özgarişlar bölişi ehtimoldan xoli emas. OTMda öquvçi talabalarning aksariyat qismi boşqa viloyatlardan kelib öqiydi. Mana şu vaziyatning özi ham tahsil oluvçilarga yana bir muammoni keltirib çiqarişi mumkin. Onlayn ta’lim oliş imkoniyati yaratilgan taqdirda esa ta’lim sifatida böşliqlar yuzaga kelişi yoki barça talabalar oflayn şaklda öqişga majburlanişi ehtimoli yöq emas.

Umuman olganda, bu kabi muhim qarorlar bevosita vakolati bor taşkilot organlari tomonidan vaziyatni har taraflama örgangan holda qabul qilinişi maqsadga muvofiq bölardi. Çunki ta’limdagi har qaysi böğinda juda köplab yoşlar qamrab olingan. Oldingi qarorni favqulodda inkor qiluvçi bu kabi qarorlar esa ularning bor işonçini ham söndiriş, öquvçi hamda talabalarni sarson qilişga xizmat qiladi.

2019 yilda kiriş imtihonlariga 1 oy vaqt qolganida Toşkent davlat yuridik universiteti uçun test sinovlaridagi fanlar taqsimoti özgargani bunga yaqqol misol böla oladi.

Dilşoda Şomirzayeva tayyorladi.