Dushanba kuni tushdan keyin Vilnyusga alyansdagi katta to‘rtlik yetakchilari kelishi kutilmoqda - Jo Bayden, Emmanuel Makron, Olaf Shols va Rishi Sunak.
Ukraina prezidenti Volodimir Zelenskiy hozircha sammitdagi ishtirokini tasdiqlamagan. U bir necha bor sammitga faqat NATO yetakchilari uchrashuvi chog‘ida Ukrainaga alyansga qo‘shilish taklifi berilishi sharti bilan borishi mumkinligini aytgandi, ammo unga hech kim bunday kafolat bermadi.
Avvalroq Jo Bayden NATOning ayrim a’zolari urushning avj pallasida Ukrainani o‘z saflariga qabul qilish imkonsiz deb hisoblayotganini, ammo bu uni keyinroq qo‘shilishga taklif etish imkoniyatini soqit qilmasligini aytgandi.
Rossiyaning Ukrainaga bosqini davom etayotganiga 500 kundan oshdi. Shu yil may oyidagi ma’lumotlarga ko‘ra, urush boshidan buyon g‘arblik ittifoqchilar – AQSh, YeI va NATO – Kiyevga insonparvarlik, harbiy va moliyaviy yordam sifatida 165 mlrd dollar ajratgan.
Ammo, dam olish kunlari NATO bosh kotibi Yyens Stoltenberg ta’kidlaganidek, Vilnyusdagi sammitda Rossiyaga yanada aniqroq signal yuboriladi.
BBC’ning Yevropa bo‘limi muharriri Katya Adler sammit arafasida alyansning shaxsi sir qolishini so‘ragan yuqori martabali vakillari bilan bu qanday signal bo‘lishi mumkinligi borasida gaplashdi. NATO o‘zini keyingi harbiy va boshqa yordamlarda cheklaydimi yoki yanada qat’iyroq qadamlar kutish mumkinmi?
Manbalarning so‘zlariga ko‘ra, sammit davomida asosan beshta mavzu ko‘tariladi.
1. Strategik matonat
Rossiya aniq bilishi kerak: G‘arb holdan toymaydi va Ukrainaga qiziqishini yo‘qotmaydi. Kiyevga yordam oqimi qisqarishini kutish o‘rinsiz.
«Biz [Kiyevga] borgan sari muhim harbiy yordamlarni yetkazib beryapmiz va Moskva bu davom etishini tushunishi kerak», degan diplomatlardan biri.
BBC muxbirining so‘zlariga ko‘ra, uni suhbatdoshlari Ukrainaning qarshim hujumi kutilganidan sekinroq kechayotganini xotirjamlik bilan qabul qilgani hayron qoldirgan.
Aftidan, NATOdagilar shu kunlarda «bu Hollivud emas, urush ekani va barchasining o‘z mavridi kelishi»ni aytgan Buyuk Britaniya tashqi ishlar vaziri Jyeyms Kleverlining fikriga qo‘shiladi.
