Poytaxt atrofida “yaşil halqa” örniga issiqxona xöjaliklaridan iborat “kulrang halqa” şakllandi - Ekologiya vazirligi

Aholini issiqlik bilan ta’minlaş uçun issiqlik stansiyalari tomonidan mazutdan qöşimça yoqilği sifatida foydalaniş ifloslanişning ikkinçi sababi ekani ma’lum qilingan.

Agar 2018 yilda Toşkent IESda 118,9 ming tonna mazut sarflangan bölsa, 2023 yilda bu körsatkiç 270 ming tonnadan oşgan (ösiş 2,3 barobar). Sönggi beş yilda Angren issiqlik elektr stansiyasida mazutdan foydalaniş qariyb 2 barobar oşgan.

Sanoat korxonalari

Vazirlik Toşkent şahrida sanoatning ösişi va buning natijasida har yili atmosferaga ifloslantiruvçi moddalar çiqarilişining köpayayotganini ham qayd etgan. Agar 2018 yilda Toşkent şahrida mamlakat jami sanoat mahsulotining 18,4 foizi işlab çiqarilgan bölsa, 2022 yilda bu körsatkiç 19,7 foizga yetdi.

Avtotransport vositalari zahari

Avtotransport vositalari sonining keskin ösişi ifloslanişning yana bir asosiy sababidir. 2021 yilda Özbekistonda 3,14 million avtomobil röyxatga olingan bölsa, 2023 yilda ularning soni 32 foizga oşib, 4,6 millionga yetdi.

Atrof-muhitni muhofaza qiliş vazirligi Ai-80 benzinidan foydalanadigan avtomobillar atmosferaga karbonat angidrid va mayda PM2,5 zarralari çiqindilarining salmoqli qismini taşkil qilişini qayd etdi.

Toşkent böylab har kuni örtaça 730 mingga yaqin avtomobil harakatlanadi. Bundan taşqari, viloyatlardan poytaxtga kuniga 300 mingtagaça avtomobil kirib keladi.

Noqonuniy kesilayotgan daraxtlar

Vazirlik ma’lumotiga köra, 2019 yilda daraxtlarni kesişga moratoriy e’lon qilinganiga qaramay, nisbatan past jarimalar tufayli 2020 yildan buyon 49 mingga yaqin daraxt (jumladan, 10,5 ming qimmatbaho tur) noqonuniy ravişda kesilgan. Zarar 45 milliard sömga baholanyapti.

Boş rejaning yöqligi

Vazirlik atrof-muhit ifloslanişining yana bir sababi Toşkent şahrini rivojlantirişning tasdiqlangan boş rejasisiz jadal sur’atlarda olib borilayotgan qurilişlar ekanini aytgan.

“Ijtimoiy va davlat ahamiyatiga ega bölmagan yangi turar joy majmualari va boşqa obektlarni özboşimçalik bilan quriş holatlari kuzatilmoqda. Yangi binolarga moratoriy joriy etiş rejalari e’lon qilindi, ammo bu hali hujjatlaştirilmadi”, – degan mas’ullar.

Sönggi beş yilda birgina poytaxtda 5400 ta obekt — turar joy binolari, savdo, maişiy va ijtimoiy soha obektlari (ösiş 33 foiz) barpo etildi.

Bundan taşqari, vazirlik qöriqlanadigan tabiiy hududlarda çorva mollarining nazoratsiz va tizimsiz boqilişi, yer osti suv resurslaridan asossiz foydalaniş holatlarini qayd etgan.

“Vaziyat iqlim özgarişi va ekotizimga antropogen ta’sir natijasida yuzaga kelgan ekstremal ob-havo hodisalari, yerlarning şörlanişi, qurğoqçilik va çang böronlari tufayli yanada oğirlaşmoqda”, – deyilgan xabarda.