Tramp: Eronning yangi rahbari AQSh roziligisiz uzoqqa bormaydi

AQSh prezidenti Donald Tramp Eronning yangi oliy rahbari — agar uning nomzodi tasdiqlansa — Tehron avval Oq uy rahbarining roziligini olmasa, “uzoqqa bormasligini” aytdi. Bu haqda 8 mart, yakshanba kuni Amerika teleradiotarmog‘ining axborot bo‘limi — ABC News xabar qildi.

“U bizdan rozilik olishiga to‘g‘ri keladi,” dedi Tramp. “Agar u bizning roziligimizni olmasa, uzoqqa bormaydi. Biz har o‘n yilda bu masalaga yana qaytishga majbur bo‘lmasligimizga ishonch hosil qilishni istaymiz,” deya qo‘shimcha qildi u.

“Men besh yildan keyin bu masalaga yana qaytishlarini va xuddi shu ishni qilishga majbur bo‘lishlarini yoki, bundan ham yomoni, ularga (Eron hokimiyatiga — tahr.) yadroviy qurolga ega bo‘lishga yo‘l qo‘yilishini istamayman,” deb ta’kidladi Tramp.

AQSh prezidenti, shuningdek, Tehron rejimi bilan bog‘liq nomzodni ma’qullashga tayyorligini ham aytdi. Amerika rahbari hozirgi bosqichda Islom Respublikasini “qog‘ozdagi yo‘lbars” deb hisoblashini bildirdi. Biroq, uning aytishicha, bir hafta avval Eron “butun Yaqin Sharqqa hujum qilishni, butun Yaqin Sharqni egallab olishni” rejalashtirayotgan edi.

Britaniyaning Sky News telekanali xabar berishicha, o‘ldirilgan Ali Xominaiyning vorisi tayinlangani haqida hali rasmiy tasdiq yo‘q. Telekanal, boshqa qator OAV kabi, bu lavozimga ilgari davlat lavozimlarini egallamagan 56 yoshli diniy arbob Mo‘jtabo Xominaiy ma’qullanishi mumkinligini yozgan.

Bundan oldin, 3 mart kuni, aynan u Eronning yangi oliy rahbari etib tayinlangani haqida mamlakat ichidagi, ismini oshkor qilishni istamagan DW manbalari xabar bergan edi.

Tramp, shuningdek, boyitilgan uran zaxiralarini egallab olish uchun maxsus kuchlarni yuborish ehtimolini ham istisno qilmasligini tasdiqladi. AQSh prezidenti ta’kidlashicha, barcha variantlar “stol ustida”.

AQSh va Isroilda Eron yadroviy yonilg‘isining asosiy qismi Isfahon shahridagi obektlardan birida joylashgan yerosti tunnellarida saqlanayotganiga ishonishmoqda. Boshqa zaxiralar esa Fordo va Natanz obektlaridagi tunnellar o‘rtasida taqsimlangan. Urushning dastlabki kunlarida AQSh va Isroil Isfahon va Fordo yerosti tunnellariga kirish joylariga zarba berib, ularni to‘sib qo‘yish va u yerda saqlanayotgan yadroviy materiallarni olib chiqib ketishga yo‘l qo‘ymaslikka uringan.

“Nazariy jihatdan, agar biz ushbu hudud ustidan jismoniy nazoratga ega bo‘lganimizda, agar u saqlanayotgan joylar ustidan jismoniy nazoratga ega bo‘lganimizda, biz u yerga odamlarimizni yuborib, uni (xavfsiz darajagacha — tahr.) obektning o‘zida keltirishimiz mumkin edi,” degan edi AQSh ma’muriyati vakili.

Ali Xominaiy Eronni 1989 yildan beri boshqarib kelgan. U 28 fevralda boshlangan Isroil va AQShning Islom Respublikasiga qarshi urushi davomida Isroil zarbasi natijasida o‘ldirilgan.

Mamlakatning umrbod oliy rahbari Eronda ekspertlar kengashi deb ataluvchi organ a’zolari tomonidan tayinlanadi. Bu davlat organi islom huquqi sohasida mutaxassis deb hisoblanadigan 88 kishidan iborat. U Eron fuqarolari tomonidan har sakkiz yilda bir marta saylanadi.

AQSh va Isroil 28 fevral kuni Eron hududiga zarbalar bera boshladi. Islom Respublikasi bunga javoban Isroilga va Yaqin Sharqda Vashingtonning ittifoqchilari hisoblangan mamlakatlarga dron va raketa hujumlarini uyushtirdi. Tehronning ta’kidlashicha, Eron zarbalarining nishonlari — ushbu mamlakatlardagi Amerika harbiy bazalaridir.

AQSh va Isroilning harbiy operatsiyasi natijasida Eronning oliy rahbari Ali Xominaiy va Islom Respublikasining yana bir qator yuqori lavozimli amaldorlari o‘ldirilgan.