YeChLda pley-off juftliklari. Kimda qanday imkoniyat?
|21:41 / 10.03.202610 81516 min
Bugun Yevropa Chempionlar Ligasida nimchorak final uchrashuvlari start oladi. Qur’a yana «Real» va «Manchester Siti»ni pley-offda to‘qnashtirgan, «PSJ»da «Chelsi»dan o‘tgan yozdagi mag‘lubiyat uchun qasos olish imkoni yuzaga kelgan. Bundan tashqari, «Liverpul» yana Istanbulga, «Barsa» yana Nyukaslga safar qiladi.
Foto: Getty ImagesFoto: Getty Images
10 mart kuni Chempionlar ligasi 1/8 finalida dastlabki uchrashuvlar bo‘lib o‘tadi. Turnirning yangi formatida ham bu bosqichdan oldingi tartib saqlanib qolgan: 16 jamoa, har bir bosqichda ikkitadan o‘yin, hech qanday safardagi gol qoidasi yo‘q. Quyida sakkizta juftlikning keyingi bosqichga chiqish imkoniyatlari chamalab ko‘riladi.
Stadionlardagi muhit, aura bo‘yicha eng zo‘r juftlik deb atash mumkin. «Rams Park» ham, «Enfild» ham muxlislarning performansi bo‘yicha Yevropada eng yaxshilaridan sanaladi. Mersisaydliklar uchun qur’adan oldingi ehtimoliy raqiblar orasida aynan «Galatasaroy» nisbatan osonroq raqib sifatida ko‘rilgan bo‘lishi mumkin, ammo aynan Istanbulda odatda mezbonlarni yengish juda qiyin. Dastlabki o‘yin Turkiyada bo‘lishi e’tiborga olinsa, Okan Buruk shogirdlari birinchi o‘yinda kerakli natijaga erishib, javob o‘yinida shu ustunlikni saqlashga harakat qilib o‘ynashi mumkin. Zero «Galatasaroy» tarkibidagi futbolchilarni «Enfild» bilan qo‘rqitib bo‘lmaydi – Sanches, Gundo‘g‘an, Torreyra, Lamina, Sane kabi futbolchilar APL futbolida yetarlicha tajriba to‘plab ulgurishgan.
Jamoalar Chempionlar Ligasining joriy mavsumida guruh bosqichida ham to‘qnash kelgandi. «Galatasaroy» o‘z maydonida 1:0 hisobida ustun kelgan, yagona golni Viktor Osimhen penaltidan urgandi. Ammo bu o‘yin Slot jamoasidagi inqiroz davriga to‘g‘ri kelgandi, bugungi «Liverpul» esa nisbatan ancha tartibga kelib qoldi. Shu bilan birga, «Liverpul» hali «Galatasaroy»ga qarshi safar o‘yinlarida g‘alaba qozonmagan. 2001/02 yillar mavsumida Istanbulda 1:1 hisobi qayd etilgan va faqat safardagi gol qoidasi bo‘yicha inglizlar keyingi bosqichga chiqishgandi. 2006/07 yillar mavsumida esa jamoalar guruhda duch kelib, har ikki o‘yin 3:2 hisobida mezbon jamoa foydasiga hal bo‘lgan.
Ushbu jamoalar ham kuzda, guruh bosqichi doirasida uchrashgandi. Angliyada bo‘lib o‘tgan o‘yinni Eddi Hau shogirdlari o‘ta faol boshlashgan, bir qator vaziyatlar yaratib, raqibni qiyin ahvolga solib qo‘yishgandi. Keyin esa Frenki de Yong – Pedri juftligi ishga tushdi – bu ikki futbolchi maydon markazini qo‘lga olib, o‘yinni «Barselona» uchun qulayroq, xotirjamroq ko‘rinishga olib kelishdi. Keyin esa Markus Reshford kerakli gollarni urib, ispanlarga g‘alaba keltirgandi.
Mavzuga oid
Lekin Frenki de Yong fevral oyida jarohat oldi va «Nyukasl»ga qarshi ikki o‘yinni ham o‘tkazib yuboradi. Pedri esa endigina tiklandi va qisqa vaqtda optimal formaga kira olishi so‘roq ostida. «Barselona» oxirgi o‘yinlarda aynan markazni nazorat qilishga qiynalmoqda.
APL bahslarida kuchli beshlikdan 9 ochkoga ortda qolib ketgan va yagona umidi aynan Chempionlar Ligasi o‘yinlari bo‘lgan «Nyukasl» bu safar «Barselona»ga yetarlicha boshog‘riq bo‘lishi turgan gap. Gordon, Elanga, Vissa, Myorfi kabi tezkor futbolchilarga ega bo‘lgan inglizlar «Barselona»ning yuqori himoya uslubidan foydalanib qolishi mumkin.
Umuman, tarkib bo‘yicha albatta «Barselona» kuchliroq – qo‘pol xatolar, kutilmagan ssenariylar yuzaga kelmasa, kataloniyaliklar keyingi bosqichga o‘tishi mumkin.
Italiya klublari ichida faqat «Atalanta» turnir pley-off bosqichiga chiqa oldi. Bergamoliklar o‘tish bosqichida Bundesliganing boshqa jamoasi – «Borussiya»ga qarshi birinchi o‘yinda 0:2 hisobida yutqazganiga qaramay, o‘z maydonida kambek amalga oshirib, ko‘pchilikning yoqimtoyiga aylanib ulgurishdi. Umuman, jamoa nemislarga qarshi ancha muvaffaqiyatli o‘ynay olishini avval ham isbotlagan. Ikki yil oldin butun mavsumni mag‘lubiyatsiz o‘tkazgan «Bayyer» ham Yevropa Ligasi finalida shu jamoaga qarshi o‘yinda seriyasini to‘xtatgandi.
Lekin «Bavariya»ga qarshi o‘yinda bunday muvaffaqiyatni takrorlash juda qiyin kechishi turgan gap. «Atalanta» o‘zining eng yaxshi o‘yinlarini o‘tkazgan taqdirda ham ayni damda natijalar borasida Yevropaning eng yaxshi jamoasi bo‘lib turgan Vensani Kompani shogirdlari bir bosh yuqori. Buning ustiga myunxenliklar Bundesligada yetarlicha farq bilan peshqadamlik qilishmoqda va kerakli rotatsiyalarni amalga oshirib, bor e’tiborini aynan Chempionlar Ligasiga qaratish imkoniga ega.
Har ikki jamoa ham futbol o‘ynashdan ko‘ra raqibga o‘yin bermaslik, uning ustun jihatlarini yo‘qqa chiqarishga usta, jismoniy kurashlarda o‘zini juda yaxshi his qiladi. So‘nggi yillarda «Atletiko» biroz tashabbuskor futbolga yuzlangan, «Tottenhem» esa muammolar girdobida qolayotgan bo‘lsa-da, bu juftlikdan har narsani kutish mumkin. Angliya chempionatida autsayderlar qatorida yurib ham, Chempionlar Ligasida kuchli sakkizlikka kirgani, umuman, o‘tgan yili ham xuddi shu rejimda Yevropa Ligasini yutgani e’tiborga olinsa, YeChLda umuman boshqacha «Tottenhem»ni ko‘rishimiz mumkin. Shu bilan birga, alohida o‘yinlarda «Atletiko»ning ham plankasi ancha yuqori bo‘lishiga ko‘p marta guvohi bo‘lganmiz.
Igor Tyudor va Diyego Simeone dueli – chiroyli kombinatsiyalar va hujumkor o‘yindan ko‘ra, qanday qilib raqibga xalaqit berilishi, o‘zini ham ayamasdan kurashni jonli tomosha qilishni xohlaydigan ixlosmandlar uchun ajoyib shou.
Yengilmas jamoalar to‘qnashuvi. Bugungi tarkiblarga unchalik aloqador bo‘lmasa-da, har ikki jamoa milliy chempionatda mavsumni mag‘lubiyatsiz yakunlay olganlar klubiga a’zo hisoblanadi. «Arsenal» 2003/04 yillar mavsumida, «Bayyer» esa 2023/24 yillarda chempionatda biror marta ham yutqazmasdan chempion bo‘lishni uddalagan.
Ushbu juftlikda «Arsenal» yaqqol favorit. Taqvim ham Mikel Arteta nemislarga qarshi o‘yinlarga nisbatan qulay sharoitda tayyorgarlik ko‘rish uchun sharoit yaratdi. Birinchidan, «Arsenal» «Bayyer»ga qarshi ilk o‘yin oldidan APLda qiyin o‘yin o‘tkazishiga to‘g‘ri kelmadi, londonliklar shanba kuni uchinchi liga vakili «Mansfild Taun»ga qarshi oson o‘yin o‘tkazdi va murabbiy katta rotatsiya qilish imkoniga ega bo‘ldi. Endi Leverkuzenga jamoa jismonan tayyor holatda borishi mumkin. Javob o‘yini borasida esa APL londonliklarga yon bosdi – «Everton»ga qarshi uchrashuv avvaliga yakshanba kuniga belgilangan edi, ammo «Bayyer»ga qarshi o‘yin seshanba kunga to‘g‘ri kelgani sababli, APL rahbariyati o‘yinni shanbaga ko‘chirib berdi.
«Arsenal» so‘nggi o‘yinlarda unchalik barqaror emasligi haqida mulohazalar ko‘p bo‘lsa-da, «Bayyer»da muammolar yanada ko‘proq deyish mumkin. Londonlik keyingi bosqichga o‘tishda jiddiy muammoga duch kelishi dargumon.
Chempionlar Ligasi klassikasiga aylanib bo‘lgan to‘qnashuv. So‘nggi yetti mavsumning oltitasida jamoalar turli bosqichlarda o‘zaro kuch sinashishiga to‘g‘ri kelgan. Faqat 2020/21 yillar mavsumida muxlislar ushbu jamoalar to‘qnashuviga guvoh bo‘lmagan. Ammo buni joriy mavsumda guruh bosqichidagi o‘zaro o‘yin kompensatsiya qilgandi, deyish mumkin. O‘shanda Pep Gvardiola shogirdlari Madriddan 2:1 hisobidagi g‘alaba bilan qaytgandi.
Ammo o‘tgan qisqa vaqt ichida ham ko‘p narsa o‘zgarib ketdi. «Real» Habi Alonsoni iste’foga chiqarib, Alvaro Arbeloani yangi bosh murabbiy etib tayinladi, «Manchester Siti» esa yanvarning o‘zida ikkita katta transferga qo‘l urdi: Semenyo va Geyi bilan jamoa yanada kuchaydi. Semenyo guruh bosqichi uchun qaydnomaga kiritilmagani tufayli, jamoa a’zosi bo‘lsa-da, Chempionlar Ligasi o‘yinlarida qatnasha olmagandi. U aynan «Real»ga qarshi o‘yinda debyut qilishi kutilmoqda.
O‘zbekistonlik himoyachi Abduqodir Husanov ham aynan «Real»ga qarshi ushbu turnirdagi ilk o‘yinini o‘tkazgan va katta taassurot qoldirgandi, Gvardiola bu safar ham unga ishonch bildirishi mumkin.
Shu paytgacha jamoalar ko‘p marta to‘qnash kelgan bo‘lishsa-da, bu safar ilk bor o‘yinlar kartinasini taxmin qilish qiyin. Avvallari, Gvardiola jamoasi o‘z uslubiga muvofiq tarzda to‘pni nazorat qilishga urinar, «Real» esa individual mahorat va tezkor qarshi hujumlarga tayanar edi. Ammo yangilangan «Manchester Siti» biroz boshqacha, raqibga moslashib ham o‘ynashni o‘rganib olgan. O‘z navbatida, Arbeloa boshqaruvi davridagi «Real»ning ham aniq uslubini tasavvur qilish qiyin. Xullas, muxlislarni hakam hushtagi chalingandan keyingina jamoalarning rejasi namoyon bo‘ladigan, shuningdek, o‘yin davomida bir necha marta muvozanat o‘zgarishi mumkin bo‘lgan bahslar kutib turibdi.
O‘n yillar oldin ushbu jamoalar to‘qnashuvi ham Chempionlar Ligasining doimiy tomoshasiga aylanib ketgandi. Demba Baning so‘nggi daqiqalardagi golidan so‘ng maydon bo‘ylab yugurgani, 2015 yildagi olovli qo‘shimcha bo‘limlar ko‘pchilikning yodida bo‘lsa kerak. Oxirgi marta esa raqiblar o‘tgan yozda klublar o‘rtasidagi jahon chempionati finalida to‘qnash kelishgandi. O‘yin kutilmaganda «Chelsi»ning 3:0 hisobidagi g‘alabasi bilan yakunlangandi. Demak, parijliklarda qasos olish imkoni tug‘ildi.
Umuman, londonliklarning sobiq ustozi Enso Mareska katta o‘yinlarga xos tayyorlanish borasida ko‘p bor o‘zini ko‘rsatgan, agar hozir ham ushbu mutaxassis ishlayotgan bo‘lganida «Chelsi»ning imkoniyatlari biroz yuqoriroq baholanishi ham mumkin edi. Liam Rosenior kelganidan buyon London klubi top-raqiblardan faqat «Arsenal»ga qarshi uchta o‘yin o‘tkazdi va uchalasida ham yutqazdi. Qolgan raqiblar bilan o‘yinlarda esa asosan birinchi raqamda o‘ynadi va yutqazmadi. «PSJ» Rosenior uchun yana bir jiddiy sinov bo‘ladi.
Albatta, o‘tgan yilning oktyabrida «PSJ» – «Strasbur» bahsini ham unutmaslik kerak – o‘shanda «Strasbur» ustozi bo‘lgan Rosenior Enrike uchun yaxshigina syurpriz tayyorlagan va 3:3 hisobida durang o‘ynab ketgandi. Mehmonlar atigi o‘yinning 29 foiz vaqtida to‘pga egalik qilib ham vaziyatlar borasida raqibga bo‘sh kelmagan, 3:1 hisobida oldinda borgandi ham. Demak, Roseniordan bu safar ham nimadir kutish mumkin.
O‘z navbatida, «PSJ»ning holati ham biroz mavhum. O‘tgan mavsumda jamoa guruh bosqichi masalasini faqat so‘nggi turlardagi qiyin g‘alabalar orqali hal qilgan va shundan keyin asta-sekinlik bilan kuchayib borgandi. Fransiya chempionati ancha yengil ekanidan kelib chiqilsa, aynan shunday tonus jamoa uchun juda kerak. Ammo bu safar «PSJ» guruh bosqichini nisbatan oson o‘tkazdi, hatto o‘tish bosqichida ham ichki chempionatdagi tanishi «Monako» raqib bo‘ldi. Enrikening bu mavsum uchun tajribalari hali davom etayotgani, guruhning hal qiluvchi o‘yinida «Nyukasl»ni mag‘lub eta olmagani, «Monako»ga qarshi ikki o‘yinda ham qiynalgani, ichki chempionatda ham ishlar joyida emasligidan kelib chiqilsa, «PSJ» va «Chelsi»ning imkoniyatlarini teng baholash mumkin.
Qur’a Chempionlar Ligasi ushbu mavsumining ikkita eng yorqin sensatsiyasi jamoalarini o‘zaro raqib qildi. «Budyo/Glimt» guruh bosqichida «Manchester Siti» va «Atletiko»ni, o‘tish bosqichida esa «Inter»ni mag‘lubiyatga uchratib, barchaning e’tiborini o‘ziga qaratgandi. «Sporting» esa umumiy guruh bosqichida kuchli sakkizlikka kira oldi. Portugaliyaliklar so‘nggi turda Bilbaoda kechgan o‘yinda mezbonlar darvozasiga 90+4-daqiqada gol urib, «Real»ni kuchli sakkizlikdan tushirib yuborgandi. Undan oldingi turda turda esa «PSJ» ustidan g‘alaba qozonilgan.
Shu yergacha yetib kelishning o‘zi katta g‘alaba, chorakfinal esa har ikki jamoa uchun ertakning davomi, ajoyib mukofot bo‘ladi. Demak, nimchorak finalning eng ochiq, hujumkor va erkin o‘yinlari aynan shu juftlik ishtirokida bo‘lib o‘tishi kutilmoqda.
