Ko‘rfazda harbiy harakatlar yana jonlandi: Saudiya va AQSh Iroqqa zarba berdi

Ammo, Eron mudofaa tizimi rasmiysi boshqa davlatlardan Saudiya ob’yektlari tomon otilgan snaryadlarga ularning aloqasi borligini qat’iyan inkor etdi.

Eron harbiylari ham chorshanba kuni ertalab Iordaniyadagi AQSh aviabazasi va Markaziy qo‘mondonlik markazi tomon bir nechta ballistik raketalar uchirgan.

Iordaniya harbiylari hujumlarni tasdiqladi. Ma’lum qilinishicha, chorshanba kuni podshohlik havo hujumidan mudofaa tizimlari Eronning beshta raketasini tutib qolgan va urib tushirgan.

Shuningdek, Eron Islom inqilobi muhofizlari korpusi chorshanba kuni o‘z kuchlari bo‘g‘ozdagi uchta neft tankeriga zarba berganini bildirdi. Korpusga ko‘ra, «xavfli hamda noqonuniy yo‘nalish» bo‘yicha harakatlanayotgan kemalar ogohlantirishlarni e’tiborsiz qoldirgach majburan to‘xtatilgan.

Muhofizlar korpusi o‘z bayonotida strategik suv yo‘li ustidan to‘liq nazoratni saqlab qolishda davom etayotganini ma’lum qildi. Shuningdek, «AQShning noqonuniy harbiy aralashuvi» hamda mintaqadagi kemalarga beriladigan ko‘rsatmalari javobsiz qolmasligi haqida ogohlantirdi.

Ko‘rfaz bo‘yicha O‘monning taklifi rad qilindi

Chorshanba kuni Tehron O‘monning Ho‘rmuz bo‘g‘ozini mintaqaviy birgalikda boshqarish haqidagi taklifini rad etdi. Bu so‘nggi oylarda Ko‘rfaz savdosini bo‘g‘ib qo‘ygan boshi berk ko‘chadan chiqish umidlarini chippakka chiqardi.

O‘mon ushbu muhim bo‘g‘oz atrofidagi ziddiyatni hal etishga qaratilgan yangi mintaqaviy kelishuvni taklif qilgan edi. Biroq, Tehron ushbu taklifning muvaffaqiyatga erishish imkoni yo‘qligini aytgan.

Reuters manbalariga ko‘ra, O‘mon Ko‘rfaz davlatlari tomonidan qo‘llab-quvvatlangan va suv yo‘lidan o‘tayotgan kemalardan ixtiyoriy yig‘imlar undirishni o‘z ichiga oladigan rejani taqdim etgan. Taklifga ko‘ra, Eron yakka o‘zi nazoratni amalga oshirmasligi va yig‘imlar ixtiyoriy bo‘lishi kerak edi, deydi manba.

Bu tizim Osiyodagi Malakka bo‘g‘ozida joriy qilingan tizimga o‘xshash bo‘lardi: u yerda Indoneziya, Malayziya va Singapur kemalardan navigatsiya, atrof-muhitni muhofaza qilish hamda qidiruv-qutqaruv operatsiyalarini moliyalashtirish uchun ixtiyoriy badallar to‘lashni so‘raydi.

Eron yetakchilari esa AQSh va Saudiya Arabistoni strategik bo‘g‘ozga oid o‘zlarining «noreal rejalarini» ilgari surish uchun O‘monga bosim o‘tkazishga urinmoqda, deb hisoblaydi. Shu bois, Eron bo‘g‘oz orqali o‘tadigan barcha kirish yo‘nalishlari va chiqish yo‘nalishining bir qismi Eron nazorati ostida bo‘lishi kerakligini ta’kidlagan.

«Tehron O‘monni qadrli qo‘shni deb hisoblasa-da, ular bilan 50 ga 50 nisbatdagi qo‘shma nazorat kelishuvi Eron manfaatlariga xizmat qilmaydi», degan Eron rasmiy.

Hujumlar yana kuchaygani sababli chorshanba kuni neft narxi bir barreli uchun 3 dollardan ko‘proqqa qimmatlashdi.

Bundan tashqari, so‘nggi kunlardagi o‘zaro hujumlar jangovar harakatlardagi qisqa tanaffusga barham berdi. Bu tanaffus AQSh prezidenti Donald Tramp ikki haftalik bombardimon kampaniyasini to‘satdan bekor qilgani va Eron ham xuddi shunday yo‘l tutgandek ko‘ringanidan so‘ng yuzaga kelgan edi.