Pxenyan Rossiyaga nafaqat qurol-yarog‘, balki harbiy xizmatchilar va raketa bo‘linmalarini ham yuborayotgani haqida xabarlar bor. 90 nafar shimoliy koreyalik harbiydan iborat bo‘linma 120 ta ballistik raketa va 6 ta uchirish qurilmasi bilan Rossiya g‘arbiga joylashtirilishi aytilyapti. Bu amalga oshsa, KXDRning urushdagi ishtiroki yangi bosqichga o‘tadi. Bunday vaziyat Kiyevning javob choralariga, shuningdek Seul va Tokioning Ukrainani ko‘proq qo‘llashiga olib kelishi mumkirn.
Mavzu yuzasidan Kun.uz studiyasida siyosiy tahlilchilar bahsga kirishdi.
Shavkat Saidov: Shimoliy Koreya Rossiyaning Ukrainaga qarshi urushida tobora faolroq ishtirok etmoqda. Avvalroq koreys askarlari Kursk viloyatidagi janglarda qatnashgan edi. So‘nggi paytlarda esa Shimoliy Koreya Rossiyaning g‘arbiy hududlariga qo‘shimcha raketa tizimlari va harbiy mutaxassislarini yuborishi haqida xabarlar paydo bo‘ldi. Agar shunday bo‘lsa, ular Ukraina hududiga qarshi qo‘llanishi mumkin.
Bu esa muhim savolni yuzaga keltiradi, ya’ni ushbu raketa tizimlaridan Shimoliy Koreya harbiylari foydalanadimi yoki Rossiya harbiylari? Yana bir variant – Shimoliy Koreya mutaxassislari Rossiya harbiylariga instruktor sifatida yordam berishi mumkin, bunda raketa tizimlarining o‘zini Rossiya harbiylari boshqaradi, koreys mutaxassislari esa ulardan foydalanish bo‘yicha texnik va harbiy ko‘mak beradi.
Bundan tashqari, Shimoliy Koreya 30 ming kishilik qo‘shin guruhini shakllantirayotgani haqidagi xabarlar ham mavjud. Bu kuchlarning Rossiya hududida qanday vazifani bajarishi masalasi ochiq qolmoqda.
Mening nazarimda, Shimoliy Koreya o‘z harbiylarini bevosita Ukraina hududiga kiritishi ehtimoli yuqori emas. Chunki bunday qadam mojaroning xalqaro miqyosda yanada keskinlashishiga sabab bo‘lishi mumkin.
Kamoliddin Rabbimov: Rossiya va Shimoliy Koreya o‘rtasidagi harbiy hamkorlik tobora kuchayib bormoqda. Bu jarayon, tabiiyki, Ukraina atrofidagi geosiyosiy vaziyatga ham ta’sir ko‘rsatmoqda. Urushning dastlabki yillarida, xususan 2023–2024-yillardan boshlab Shimoliy Koreyaning minglab harbiy xizmatchilari Rossiyaga kelgani haqida ma’lumotlar paydo bo‘ldi. Bu esa mojaro atrofidagi geosiyosiy vaziyatni yanada murakkablashtirdi va qarama-qarshilikning xalqaro tusini kuchaytirdi.
Buning fonida Janubiy Koreya va Yaponiya ham Ukrainaga ko‘makni kuchaytirdi. Buning asosiy sabablaridan biri – har ikki davlat Shimoliy Koreyani o‘z xavfsizligiga asosiy tahdidlardan biri sifatida ko‘rishidir. Shu sababli Rossiya va Pxenyan o‘rtasidagi harbiy yaqinlashuv Seul va Tokioda xavfsizlikka oid xavotirlarni yanada oshirdi. Janubiy Koreya Ukrainaga qurol-yarog‘ va boshqa turdagi yordam ko‘rsatishni kuchaytirgan bo‘lsa, Yaponiya ham Kiyevni moliyaviy, texnik va boshqa yo‘nalishlarda qo‘llab-quvvatlamoqda.
Asosiy xulosa shuki, Rossiya–Shimoliy Koreya harbiy yaqinlashuvi Sharqiy Osiyo va Yevropadagi xavfsizlik masalalarini tobora bir-biriga bog‘lab bormoqda.
Suhbatni YouTube'dagi “Geosiyosatkunuz” kanalida to‘liq tomosha qilishingiz mumkin.
