BEST - Burning Plasma Experimental Superconducting Tokamak - Xitoyning sharqidagi Anxoy provinsiyasi maʼmuriy markazi Xefey shahrida qurilayotgan eksperimental oʻta oʻtkazuvchan tokamakdir.
«Sunʼiy quyosh» deb taʼriflanayotgan loyiha boshqariladigan termoyadroviy sintezni oʻrganishga qaratilgan. Uning maqsadi - Quyosh energiyasining asosini tashkil etuvchi yadro sintezi tamoyilidan Yerda energiya olish uchun foydalanish imkoniyatlarini sinash.
Xabarda qurilma uchun moʻljallangan majmua rasman foydalanishga topshirilgani aytilgan. Biroq termoyadroviy qurilmaning oʻzida asosiy tizimlarni montaj qilish ishlari davom etmoqda.
Asosiy qismlarni oʻrnatish boshlangan
Iyul oyidan qurilish maydoniga bir nechta muhim komponent yetkazib berilgan. Ularni oʻrnatish ishlari bosqichma-bosqich olib borilmoqda.
Hozirda vakuum kamerasi, kriogen ekran, toroidal magnit tizimlari va boshqa yuqori aniqlikdagi ichki qismlar montaj qilinmoqda. Shu tariqa, qurilmaning asosiy qismi qurilishning eng masʼuliyatli bosqichiga kirgan.
Qurilma qanday ishlaydi?
Vakuum kamerasi termoyadroviy sintez jarayoni kechadigan ishchi muhit vazifasini bajaradi.
Kriogen ekran issiqlik uzatilishini cheklab, sovitiladigan qismlarni himoya qilishga xizmat qiladi.
Toroidal magnit tizimlari esa kuchli magnit maydoni hosil qiladi. Bu maydon yuqori haroratli plazmani ushlab turib, uning reaktor devorlariga tegishining oldini oladi.
2030-yil atrofida energiya olishni namoyish etish rejalashtirilgan
BEST qurilishini 2027-yilgacha tugallash rejalashtirilmoqda. Keyingi maqsad - taxminan 2030-yilda deyteriy va tritiy sintezi natijasida energiya olishni namoyish qilish.
Loyiha boshqariladigan yadro sintezi yordamida sanoat miqyosida elektr energiyasi ishlab chiqarishning prinsipial imkoniyatini tekshirishga qaratilgan.
Bu hozircha eksperimental qurilma boʻlib, qurilishning yakunlanishi tijoriy elektr taʼminoti darhol boshlanishini anglatmaydi.
