Falastinning HAMAS guruhi tomonidan qazilgan tunnellar Isroil armiyasi rasmiylari G‘azo sektoriga quruqlikdan kirishga qaror qilsa, ular uchun eng katta muammolardan biriga aylanadi. Tahlilchilar ogohlantirishicha, HAMAS dunyodagi eng yirik yerosti aloqa tarmoqlaridan biriga ega. 

G‘azodagi tunnellar tarmog‘i ko‘lami juda katta

«G‘azoda yerostidan kesib o‘tuvchi yuzlab kilometr tunnellar ko‘lami juda katta», deydi Jon Spenser, AQShning Vest-Poyntidagi Harbiy akademiya qoshidagi Zamonaviy urushlar institutining shahar sharoitida urush olib borish bo‘yicha tadqiqotlar direktori. «Ushbu ulkan yerosti majmuasi jiddiy muammo tug‘diradi, buning uchun Isroil quruqlik qo‘shinlarida ideal yechim topilmaydi», — deb yozdi u 11 oktyabr kuni institut saytida e’lon qilingan maqolasida. 

1300 ga yaqin tunnellar tarmog‘ining umumiy uzunligi taxminan 500 kilometrni tashkil etadi, ularning ba’zilari 70 metr yerostida joylashgan. Ko‘pgina tunnellarning balandligi va kengligi ikki metrdan oshmaydi. Mutaxassislarning fikricha, bu yerda 7 oktyabr kungi hujum vaqtida HAMAS tomonidan qo‘lga olingan 200 ga yaqin kishi saqlanishi mumkin. 

Tunnellarda qurol va boshqa jihozlar, oziq-ovqat, suv, energiya generatorlari va yonilg‘i uchun omborlar ham mavjud. Tadqiqotchilarning fikricha, HAMAS yetakchilari ham yerostida bo‘lishi mumkin.

Isroilni zararsizlantiradigan omil

Spenser ta’kidlashicha, G‘azo tunnellari «(HAMAS) jangchilariga jangovar pozitsiyalar o‘rtasida xavfsiz va erkin harakatlanishiga imkon berish» orqali jangovar ssenariyni murakkablashtiradi va shu tariqa «Isroilni qurol, taktika, texnologiya va tashkilotchilik borasida zararsizlantiradigan omilga aylanadi».

London Qirollik kollejining urush psixologiyasi bo‘yicha mutaxassisi Maykl Martin shahar sharoitida jangovar harakatlardagi yana bir jihatga ishora qildi. Mutaxassisning fikriga ko‘ra, u «harbiy va fuqarolik nishonlarini ajrata olmaslik bilan bog‘liq xavflar bilan bir qatorda, uch o‘lchovdagi jangovar harakatlar sifatida tavsiflanishi mumkin». 

Aslida shahar - «armiya duch kelishi mumkin bo‘lgan eng qiyin yer», deb ta’kidlaydi britaniyalik mutaxassis. 

Tunnellarni topish oson emas