Давлат ташкилотлари ходимларининг ҳуқуқий саводхонлиги бўйича ҳукумат қарори қабул қилинади

Давлат ташкилотлари ходимларининг ҳуқуқий саводхонлигини таъминлаш чора-тадбирлари қабул қилинади.

Вазирлар Маҳкамасининг муҳокама учун эълон қилинган қарори лойиҳасига кўра, қуйидагилар:

Давлат ташкилотлари ходимлари ҳуқуқий саводхонлигининг минимал даражаси бўйича талаблар;

Давлат ташкилотлари ходимлари ҳуқуқий саводхонлигининг минимал даражаси бўйича талабларга мувофиқлиги юзасидан баҳолаш ва ўқитиш тартиби тўғрисида низом;

Давлат ташкилотларининг ҳуқуқий саводхонлиги минимал даражаси бўйича талабларга мувофиқлиги юзасидан баҳолашдан ўтказиладиган ходимлари лавозимларининг рўйхати тасдиқланади.

Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги давлат ташкилотлари ходимлари ҳуқуқий саводхонлигининг минимал талабларга мувофиқлигини таъминлаш ишларини мувофиқлаштириш бўйича махсус ваколатли орган этиб белгиланади.

Вазирлик ва идоралар ўзларининг фаолият соҳаларидан келиб чиққан ҳолда бошқарув ходимлари билиши мажбурий бўлган соҳавий-ҳуқуқий талабларни ишлаб чиқади ва тасдиқлайди.

Белгиланишича, 2020 йил июль ойидан бошлаб:

давлат ташкилотлари ходимларининг ҳуқуқий саводхонлиги даражаси минимал талабларга мувофиқлиги белгиланган тартибда ҳуқуқий саводхонликни баҳолашнинг автоматлаштирилган тизими орқали баҳолаб борилади;

баҳолаш натижаларини таҳлил қилиш орқали Адлия вазирлиги томонидан давлат ташкилотлари ходимларининг ҳуқуқий саводхонлигини ошириш бўйича тегишли тавсиялар ишлаб чиқилади.

Давлат ташкилотлари ходимларининг ҳуқуқий саводхонлиги даражасига қўйиладиган талаблар ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларнинг олий юридик маълумотли ходимлари, давлат ташкилотларининг юридик хизматлари ходимлари, ҳарбий хизматчилар, шунингдек Давлат ташкилотларининг ҳуқуқий саводхонлиги минимал даражаси бўйича талабларга мувофиқлиги юзасидан баҳолашдан ўтказиладиган ходимлари лавозимлари рўйхатида кўрсатилмаган ходимларга нисбатан татбиқ этилмайди.

Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги давлат ташкилотлари ходимлари ҳуқуқий саводхонлигининг минимал даражаси бўйича талабларга мувофиқлиги юзасидан баҳолаш ва ўқитиш бўйича ўқув қўлланмалари, услубий тавсиялар ва бошқа материалларини ишлаб чиқиш бўйича чора-тадбирларни амалга оширади.

Ўзбекистон Республикаси Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги Адлия вазирлиги билан биргаликда:

2020 йил 1 январдан ҳуқуқий саводхонликни ошириш учун мўлжалланган махсус ахборот тармоғининг синов режимида;

2021 йил 1 январдан бошлаб эса тўлиқ режимда ишга тушишини таъминлайди.

Давлат ташкилотлари ходимлари ҳуқуқий саводхонлигининг минимал даражаси бўйича талаблар қуйидагича:

1. Ўзбекистон Республикаси Конституциясида белгиланган Конституция ва қонунларнинг устунлиги, хусусий мулк ҳимояси, инсон ва фуқароларнинг иқтисодий ва ижтимоий ҳуқуқлари, ҳуқуқ ва эркинликлари кафолатлари ҳамда бурчларига оид нормаларини билиш;

2. Жисмоний ва юридик шахсларнинг мурожаатлари тўғрисида қонун ҳужжатлари нормаларини билиш;

3. Коррупцияга қарши курашиш ва коррупцияга йўл қўйганлик учун жавобгарлик тўғрисидаги қонун ҳужжатлари нормаларини билиш;

4. Давлат сири ва қонун билан қўриқланадиган бошқа сирлар тўғрисидаги қонун ҳужжатлари мазмунини билиш;

5. Давлат хизматчиларининг одоб-ахлоқига қўйиладиган талаблар, жумладан, Вазирлар Маҳкамасининг 2016 йил 2 мартдаги 62-сон қарори билан тасдиқланган Давлат бошқаруви органлари ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари ходимларининг одоб-ахлоқ намунавий қоидаларини билиш;

6. Ўзбекистон Республикаси Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексининг қуйидаги ҳуқуқбузарликлар учун маъмурий жавобгарлик белгиланган нормаларини билиш:

фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликларига тажовуз қиладиган ҳуқуқбузарликлар;

аҳоли соғлиғини сақлаш соҳасидаги ҳуқуқбузарликлар;

мулкка тажовуз қилувчи ҳуқуқбузарликлар;

экология, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва табиатдан фойдаланиш соҳасидаги ҳуқуқбузарликлар;

транспортдаги, йўл хўжалиги ва алоқа соҳаларидаги ҳуқуқбузарликлар;

савдо, тадбиркорлик ва молия соҳаларидаги ҳуқуқбузарликлар;

одил судловга тажовуз қилувчи ҳуқуқбузарликлар;

жамоат тартибига тажовуз қилувчи ҳуқуқбузарликлар;

бошқарувнинг белгиланган тартибига тажовуз қилувчи ҳуқуқбузарликлар;

тадбиркорлик фаолиятига тўсқинлик қилганлик, қонунга хилоф равишда аралашганлик ҳамда хўжалик юритувчи субъектларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларига тажовуз қиладиган бошқа ҳуқуқбузарликлар.

7. Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг қуйидаги жиноятлар учун жиноий жавобгарлик белгиланган нормаларини билиш:

ҳаёт ёки соғлиқ учун хавфли жиноятлар;

фуқароларнинг конституциявий ҳуқуқ ва эркинликларига қарши жиноятлар;

Ўзбекистон Республикасига қарши жиноятлар;

иқтисодиёт асосларига қарши жиноятлар;

хўжалик фаолияти соҳасидаги жиноятлар;

тадбиркорлик фаолиятига тўсқинлик қилиш, қонунга хилоф равишда аралашиш билан боғлиқ жиноятлар ҳамда хўжалик юритувчи субъектларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларига тажовуз қиладиган бошқа жиноятлар;

атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва табиатдан фойдаланиш соҳасидаги жиноятлар;

одил судловга қарши жиноятлар;

жамоат хавфсизлигига қарши жиноятлар;

транспорт ҳаракати ва ундан фойдаланиш хавфсизлигига қарши жиноятлар;

ахборот технологиялари соҳасидаги жиноятлар.

8. Меҳнат қонунчилигининг қуйидаги масалаларни ўз ичига олган нормаларини билиш:

меҳнат шартномаси;

иш вақти;

меҳнатни муҳофаза қилиш бўйича талаблар ва меҳнат хавфсизлиги стандартларини билиш;

дам олиш вақти;

меҳнатга ҳақ тўлаш;

кафолатли тўловлар ва компенсация тўловлари;

меҳнат интизоми;

меҳнат шартномаси тарафларининг моддий жавобгарлиги;

мажбурий меҳнатга тақиқлар.

9. Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси (www.lex.uz) билан эркин ишлай олиш, шу жумладан, керакли норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни топиш кўникмасига эга бўлиш.

10. Соҳавий-ҳуқуқий талаблар – ўзи ишлайдиган ташкилот фаолиятига оид, шу жумладан, ташкилот томонидан кўрсатиладиган давлат хизматларига оид норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар мазмунини билиш.