Серқуёш юртимизда ёзнинг жазирама даврида ҳаво ҳарорати 40 даражадан юқори бўлиши одатий ҳол. Қуёш остида узоқ вақт бўлиш натижасида ультрабинафша нурлар организмга салбий таъсирини кўрсатади. Шу сабаб, қуёшнинг тик нурларидан сақланиш лозим, акс ҳолда офтоб уриши кузатилиши мумкин. Бундай пайтда куннинг иссиқ вақтида бошяланг юрганда бош қизиб кетади, қуёш нури таъсирида бош миядан катта артерия, вена қон томирлари кенгаяди ва бутун танада иссиқ қон айланиб, офтоб уриш ҳолати юз бериши мумкин.

Бунинг оқибатида қуйидаги белгилар юзага келади:

  • тана ҳарорати кўтарилиши, терининг қизариши, ҳолдан тойиш;
  • нафас олиш ва пульс тезлашиши, юрак тез уриши;
  • бош оғриши, бош айланиши;
  • кўнгил айниши, қайт қилиш;
  • ҳушдан кетиш ҳолатлари кузатилиши мумкин.

Иссиқ ҳароратнинг таъсири ва офтоб урганда биринчи ёрдам:

  • офтоб урган одамни дарҳол соя жойга ётқизиб, сочиқни муздек сувга ҳўллаб бошига қўйилади;
  • кийимлари бўйин кўкрак соҳаларини сиқиб турган бўлса, бўшатилади ёки, тананинг очиқ жойлари муздек сувга ҳўлланган дастрўмол, сочиқ ёки мато билан ҳўлланади ёки уст-бошларини ечиб, муздек сувга чойшабни ҳўллаб бутун танасига ўралади;
  • бўйин ва қўлтиқ соҳасига муз халтачалари қўйилади;
  • офтоб урган кишига оз-оздан суюқлик ичирилади ва зудлик билан тез ёрдам чақирилади. Тез ёрдам етиб келгунча юқоридаги муолажалар давом эттирилади;

Офтоб уришининг олдини олиш учун:

  • иложи борича куннинг биринчи ярмида бош кийим кийган ҳолда сайр қилиш;
  • сайрга бош соябон ҳам олиб чиқиш;
  • имкони борича ҳавоси салқин бўлган жойларда кунни ўтказиш;
  • жисмоний фаол ҳаракатлар билан шуғулланишни эса салқин вақтларда эрталабки ёки кечки соатларда ўтказган маъқул;
  • офтобдан куйишнинг олдини олиш учун махсус офтобдан сақловчи кремлардан фойдаланиш мумкин;
  • кунлик рацион енгил ҳазм бўладиган таомлар ҳамда мева ва сабзавотлардан иборат бўлиши;
  • кўпроқ суюқлик истеъмол қилиш айниқса чанқовбосди ичимликларни ичиш (газланмаган қадоқланган сув, айрон, нордон меваларнинг шарбатлари, шакарсиз компотлар, морс ва квас ва ҳ.к.);