Украина президенти Володимир Зеленский 28 июл куни кечқурун Оқ уйда Доналд Трамп билан учрашув ўтказди. Уларнинг иккиси ҳам учрашув якунларини ижобий баҳолади, Америка нашрлари эса Трамп Россияга қарши урушда Украинани тўлиқ қўллаб-қувватлаш позициясини эгаллагани ҳақида ёзмоқда.
Музокаралар бир соатдан ортиқроқ давом этган. Шундан кейин Зеленский ижтимоий тармоқда учрашув «яхши» ўтганини ёзди ва унда Patriot комплекси ракеталарини ишлаб чиқариш учун лицензия масаласи, шунингдек, «ёрдам бериши мумкин бўлган бошқа айрим ғоялар» муҳокама қилинганини айтди.
Зеленский кейинроқ Axios учун интервюсида Трампдан РФнинг қишда энергетика инфратузилмаларига қиладиган ҳужумларидан ҳимояланиш учун Patriot ракеталарининг шошилинч пакетини ҳам сўраганини айтди.
Украина президенти интервюда Киев 300 та ракета олишни хоҳлашини, чунки ҳозирда захиралар «деярли тугагани» ва Россия ракеталарини ушлаб қолишнинг имкони йўқлиги гуманитар фалокатга олиб келиши мумкинлигини таъкидлаган. «Бизда Patriot’га кеча ҳам зарурат бор эди», – деди у. Зеленскийнинг сўзларига кўра, Трамп ёрдам кўрсатишга ҳаракат қилишга ваъда берган – гарчи бу осон бўлмаслигини англатган бўлса-да, чунки Patriot учун ракеталар АҚШнинг ўзига ва унинг Эрон билан урушдаги иттифоқчиларига керак.
Трамп ижтимоий тармоқларда учрашув «жуда яхши» ўтганини ёзиб, Украина президенти билан учрашиш ўзи учун «катта шараф» бўлганини таъкидлади. Унинг қайд этишича, томонлар «кўп масалалар»ни муҳокама қилишган, аммо ҳеч қандай тафсилотларни келтирмаган.
Учрашувдан бир неча соат ўтиб АҚШ сенатида 86 киши Россия углеводородларини сотиб олувчи мамлакатлар учун 100 фоизлик божлар жорий этиш тўғрисидаги қонун лойиҳасини маъқуллади (фақат 12 киши қарши чиқди) – бу биринчи навбатда Хитой ва Ҳиндистонга тааллуқлидир. Зеленскийнинг ўзи овоз беришдан олдин сенаторлар билан ёпиқ учрашув ўтказганди.
Politico нашри ёзишича, сафар давомида Зеленский «бир йил олдин имконсиз бўлиб туюлган ишни амалга оширди» – Трамп ва америкалик сенаторларни Украина урушда ғалаба қозонишга қодир эканига ишонтирди.
«Зеленскийнинг далиллари [санкциялар ва ҳарбий қўллаб-қувватлашнинг кенгайиши Владимир Путинни музокараларга мажбур қилиши мумкинлиги] акс садо бермоқда: афтидан, мафкуравий спектрдаги барча қонун чиқарувчилар унинг стратегиясини қўллаб-қувватлайди. Бунда Украина ҳақиқатан ҳам Россияни мағлуб этиши мумкинлиги ҳақидаги шаклланаётган консенсус ҳам муҳим рол ўйнайди», – деб қайд этади нашр.
Financial Times нашрининг Оқ уйга яқин манбаси Зеленскийнинг Трамп билан учрашувини АҚШ президентининг қўлловига эришиш ва урушни тўхтатиш бўйича саъй-ҳаракатларни фаоллаштириш учун уринишларидаги «энг яхши имконият» деб атади.
Зеленскийнинг асосий вазифаси Трампни Киевни қўллаб-қувватлаш АҚШ манфаатларига тўғри келишига ишонтириш эди, бу эса Америка президентининг муваффақият билан боғлиқ бўлиш истагидан келиб чиқади, дейди нашрнинг ҳар икки президентга яқин манбалари. Зеленскийнинг ўзи ўзаро суҳбатларида маслаҳатчилар даражасидаги кўплаб махфий алоқалар Трампнинг Украина келажаги бўйича муносабатини ўзгартиришга ёрдам берганини таъкидлаган.
«Ушбу музокаралар илгари томонлар ўртасидаги муносабатларни белгилаб берган кескинликдан кескин бурилиш ясади», – дея қайд этади FT.
Учрашувнинг муҳим натижаларидан бири Трампнинг махсус элчилари Жаред Кушнер ва Стив Уиткоффнинг тез орада Киевга ташрифи бўйича келишув бўлди – улар шу пайтгача ҳеч қачон Украинага келмаганди. «РБК-Украина» маълумотларига кўра, учрашув яқин ҳафталарда бўлиб ўтиши мумкин. Нашрнинг вазиятдан хабардор манбаси музокаралар натижасини «ўндан саккиз»га баҳолаган.
