Aksariyatimiz ob-havo bilan bog‘liq noqulayliklardan (kutilmagan sel yoki jazirama issiq) nolib qolamiz, biroq bularning barchasini yengib o‘tish mumkin. Sayyoramizda shunday joylar borki, u yerlarda ona-tabiat hech kimni ayab o‘tirmaydi. Dahshatli bo‘ronlar, vulqonli lavalar - bunday joylarni zabt etishga ortiqcha qiziqmagan ma'qul. Hi-News sayyorani to‘rt elementga ajratib, ularning Yerdagi eng xavfli ifodalariga to‘xtalib o‘tdi.
Suv
Suv biz uchun xavf tug‘dirishi tabiiy, chunki biz suv muhitiga yaxshi moslashmaganmiz (ko‘pchilik cho‘milishni umuman bilmaydi). Qayiqlarni boshqarish borasidagi ko‘nikmalarimizga qaramay, Xalqaro dengiz tashkiloti xabariga ko‘ra, 2012 yilda 1051 nafar kishi dengizda halok bo‘lgan.
Ba'zi suv havzalari geografik joylashuviga ko‘ra, boshqalaridan xavfliroq bo‘ladi. Norvegiyadagi Salstraumen bo‘g‘ozi Yer yuzidagi eng kuchli oqimlari bilan nom qozongan. Biroq bu maskan shu qadar yaxshi o‘rganilganki, sayyohlar bu yerdan mutaxassis bilan shishirilgan qayiqda "sayr qilish" imkoniga egalar.
Hind okeanidagi orollar guruhi, Maldiv orollari ham dengiz sathining oshishga moyilligi mavjudligi sabab "efemer orollar" hisoblanadi. Xavf yil sayin ortib bormoqda, chunki iqlim o‘zgarmoqda.
Xavf cho‘qqisi sunami yoki bo‘ron vaqtida suv sathining kutilmaganda ko‘tarilishiga to‘g‘ri keladi.
Dunyoda insonlarni xavfdan himoya qilishga qaratilgan sunamini "yumshatish" yoki undan ogohlantirishning bir necha tizimi mavjud. Biroq ba'zi joylarda ogohlantirish vaqti 20 daqiqaga qisqaradi, shu bois sunami ko‘p kishilarning hayotiga zomin bo‘lishi mumkin. 2004 yilda yangi tarixdagi eng halokatli sunami ro‘y berdi - Indoneziyadagi Sumatra qirg‘oqlaridagi zilziladan keyingi sunami 15 mamlakatdagi 280 000 kishining hayotdan ko‘z yumishiga olib keldi. Buni tasavvur qilish qiyin, biroq daryo toshqinlari bundan-da ko‘p kishini hayotdan olib ketgan.
Xitoydagi Yantszi daryosida yoz oylarida sodir bo‘lgan suv toshqini millionlab kishilarning o‘limiga sabab bo‘ldi (rasmiy hujjatlarda yo‘qotishlar anchaga kamaytirilgan). O‘sha yili ketma-ket yog‘gan qorlardan keyin kuchli erish holatlari kuzatilgan, boz ustiga anomal ravishda kuchli yomg‘irlar yog‘gan. Natijada tarixdagi eng mash'um tabiiy ofat yuz bergan.
Bugungi kunda Xitoydagi yirik daryolar qirg‘oqlarida milliardlab kishi yashaydi. Iqlim o‘zgarishi bilan bog‘liq suv toshqinlari haqidagi o‘y-xayollar ularni xotirjam uxlashga qo‘ymaydi.
