Haydovçilarni tayyorlaş, qayta tayyorlaş va malakasini oşiriş qanday amalga oşirilmoqda?
|17:23 / 21.06.201816 8588 min
Foto: ShutterstockFoto: Shutterstock
Vazirlar Mahkamasining 31.05.2018 yildagi 408-son qarori bilan Avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarini tayyorlaş, qayta tayyorlaş va ularning malakasini oşiriş tartibi töğrisidagi nizom tasdiqlandi.
Norma’ning yozişiça, nizom talablari avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarini tayyorlaş, qayta tayyorlaş va ularning malakasini oşiriş sohasida faoliyat yurituvçi barça yuridik şaxslar (bundan keyin – öquv taşkilotlari) uçun yagona va rioya etilişi majburiy hisoblanadi.
Şuningdek Avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarini tayyorlaş, qayta tayyorlaş va ularning malakasini oşirişga qöyiladigan davlat talablari tasdiqlandi.
Moddiy baza
Davlat ta'lim muassasalari, şuningdek Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Ta'lim sifatini nazorat qiliş davlat inspeksiyasi tomonidan berilgan litsenziyaga ega bölgan uşbu sohada nodavlat ta'lim xizmatlari körsatiş bilan şuğullanuvçi yuridik şaxslar hududiy Yöl harakati xavfsizligi boşqarmalari (YHXB) röyxatlaş va imtihon oliş bölinmalarida (RvaIOB) hisobga olingan bölişlari şart.
Avtomototransport vositalari haydovçilarini tayyorlaş, qayta tayyorlaş va ularning malakasini oşiriş bilan şuğullanuvçi öquv taşkilotlarining moddiy-texnika va öquv-metodik bazasi davlat talablariga mos bölişi kerak.
Öquv taşkilotining unga mulk huquqi yoki ijara huquqi asosida tegişli bölgan öquv xonalari, ulardagi jihozlar va öquv avtomobillaridan foydalanişga yöl qöyiladi.
Öquv taşkilotining hamda ijara şartnomasi asosida foydalanilayotgan avtomototransport vositalari yonilği-moylaş materiallari, ehtiyot qismlar va boşqa asbob-uskunalar bilan öquv taşkiloti tomonidan ta'minlanişi şart.
Öquv taşkilotiga qaraşli va ijara şartnomasi asosida foydalanilayotgan barça öquv avtomototransport vositalari YHXBning RvaIOBda röyxatdan ötkaziladi.
Ta'lim jarayoni
Mavzuga oid
Avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarini tayyorlaş, qayta tayyorlaş va ularning malakasini oşiriş muddatlari va tartibi davlat talablariga hamda tasdiqlangan öquv reja va dasturlariga muvofiq belgilanadi.
Öziga xos xususiyatlar nazarda tutilgan: soğliqni saqlaş muassasalari tomonidan yengil avtomobillarni boşqarişga layoqatli deb topilgan nogironligi bölgan şaxslarni haydovçilikka tayyorlaş maxsus öquv dasturlari asosida amalga oşiriladi; kar va kar-soqov şaxslarni haydovçilikka tayyorlaş umumiy öquv dasturlari asosida surdo tarjimon yordamida amalga oşiriladi.
Ayollarni «VS» va «D» toifalariga tayyorlaşni taşkil qilişda yuk avtomobillarining yuk kötarişi 2,5 tonnadan, avtobuslarning yölovçilar taşiş uçun ruxsat etilgan soni esa 14 kişidan oşmasligi kerak.
Öquv taşkilotidagi avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarini tayyorlaş va qayta tayyorlaş böyiça yiğilgan guruhlardagi tinglovçilar soni 25 kişidan oşmasligi lozim. Öquv taşkilotlarining rahbarlari öquv guruhlarida maşğulotlar boşlangungaça öquvçilar röyxatini tuzişlari va hududiy YHXBga taqdim etişlari lozim.
Avtomototransport vositalari haydovçilarining malakasini oşiriş böyiça yiğilgan guruhlardagi tinglovçilar soni 30 kişidan oşmasligi lozim. Ta'lim jarayoni nazariy hamda amaliy maşğulotlardan, avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalarini boşqariş böyiça amaliy maşğulotlardan iborat böladi.
Yakuniy nazorat va sinovlarni taşkil qiliş va ötkaziş tartibi öquv taşkilotlari yoki ularning muvofiqlaştiruvçi va yuqori taşkilotlari tomonidan işlab çiqilgan va belgilangan tartibda tasdiqlangan yöriqnomalarda belgilanadi.
Tayyorlaş va qayta tayyorlaş uçun hujjatlar
«A», «V», «S» toifadagi avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarini tayyorlaş, şuningdek «S», «D», «Ve», «Se», «DE» toifalardagi avtotransport vositalari haydovçilarini qayta tayyorlaş uçun tinglovçilarni öquv taşkilotlariga qabul qilişda quyidagi hujjatlar taqdim etiladi:
• jismoniy şaxs arizasi yoki buyurtmaçi – taşkilot yöllanmasi (ular tomonidan öqişga yuborilgan şaxslar uçun);
• soğliği va tegişli toifadagi transport vositalarini boşqarişga yaroqliligi töğrisidagi tibbiy ma'lumotnoma;
• 3 x 4 sm hajmdagi 3 dona fotosurat (fuqaro kiyimida);
• ma'lumoti töğrisidagi hujjatning nusxasi;
• pasport yoki uning örnini bosuvçi hujjat.
Haydovçilarni «S» toifadagi avtotransport vositalarini boşqariş uçun qayta tayyorlaşda yuqorida körsatilgan hujjatlardan taşqari «V» yoki «D» toifadagi haydovçilik guvohnomasi, «Ve», «Se» yoki «DE» toifalaridagi avtotransport vositalarini boşqariş uçun qayta tayyorlaşda tegişli ravişda «V», «S» yoki «D» toifasidagi haydovçilik guvohnomasi taqdim etiladi.
Bitiriş imtihonlari
Avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarini tayyorlaş va qayta tayyorlaş yakunlari böyiça imtihonlarni muvaffaqiyatli topşirgan tinglovçilar YHXBning RvaIOBda imtihon topşiradilar. Imtihon oliş vaqti YHXBning RvaIOB tomonidan öquv taşkilotining murojaatiga asosan oldindan belgilanadi.
Tinglovçilarning haydovçilar malakasini oşiriş kurslarida bilimlarni özlaştirişini aniqlaş uçun öquv taşkilotlarida yakuniy imtihonlar animatsiya effektlariga ega bölgan test dasturida qabul qilinadi.
Öquv taşkilotida imtihonlarni qabul qiliş uçun rahbar buyruği bilan rais va ikki kişidan iborat imtihon komissiyasi tuziladi. Qöşimça ravişda komissiya a'zolari tarkibiga öqituvçilar, instruktorlar, agar haydovçilar buyurtmaçi taşkilot uçun tayyorlanayotgan bölsa, şu taşkilotning vakili ham kiritilişi mumkin.
Tasdiqlangan öquv rejasi va dasturni töliq tugatgan, şuningdek barça fanlardan ijobiy yakunlovçi baholar olgan tinglovçilar imtihonlarga qöyiladi.
Haydovçilikka nomzodlarning nazariy fanlardan olgan bilimi beş ballik baho mezoni bilan, amaliy mahorati va tajribasi «topşirdi» yoki «topşirmadi» mezoni bilan baholanadi.
Barça toifadagi avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarini tayyorlaş, qayta tayyorlaş va ularning malakasini oşiriş böyiça öquv guruhlarining nazariy imtihonlari tasdiqlangan imtihon savollari asosida ötkaziladi.
Imtihon natijasi haqida komissiya raisi va a'zolari bayonnoma tuzadilar, u öquv taşkilotining rahbari tomonidan imzolanadi hamda muhr bilan tasdiqlanadi. Avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarini tayyorlaş va qayta tayyorlaş imtihon komissiyasi bayonnomalarining saqlaniş muddati – 5 yil.
Öquv taşkilotida haydovçilarni tayyorlaş va qayta tayyorlaş böyiça ta'limni tugatib, imtihonlardan muvaffaqiyatli ötgan şaxslarga imtihon komissiyasi bayonnomasiga asosan öqişni bitirganligi haqida yagona namunadagi guvohnoma beriladi.
Öquv taşkilotini avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalari haydovçilarining malakasini oşiriş dasturi böyiça tugatib, imtihonlardan muvaffaqiyatli ötgan şaxslarga imtihon komissiyasi bayonnomasiga asosan öqişni bitirganligi haqida belgilangan namunadagi sertifikat beriladi. Avtotransport vositalari haydovçilarining malaka oşirgani töğrisidagi sertifikatlarning blankalari qat'iy hisobda turadigan hujjat hisoblanadi.
Yuqorida körsatilgan guvohnoma va sertifikat avtomototransport vositalari va şahar elektr transporti vositalarini boşqariş huquqini bermaydi.
