Ma'lumki, yildan yilga mamlakatimiz aholisi soni va unga mos ravishda avtomashinalarning sanog‘i ham oshib bormoqda. Bu esa avtoturargohlar masalasini tezroq va tizimli tarzda hal etishni taqozo qilmoqda. Agar mazkur muammo bugun bartaraf etilmasa, ertaga chindan ham, igna tashlasak, yerga tushmas hol yuzaga kelishi tayin.
Hozirdanoq poytaxtimizda ahvol shu darajaga keldiki, shaxsiy avtomobilda biror joyga borishni rejalashtirgan bo‘lsangiz, rulga o‘tirar-o‘tirmas miyangizda bir savol charx ura boshlaydi: «Ishqilib, boradigan joyimda «stoyanka» bormikin?». Chunki bir-ikki marta azbaroyi yaqin-atrofda avtoturargoh yo‘qligi yoki bori ham to‘la bo‘lgani, qolaversa, hammayoqqa to‘xtash va to‘xtab turish taqiqlanishi haqidagi belgilar qo‘yib tashlangani uchun mashinangizni yo‘l yoqasida qoldirishga majbur (!) bo‘lgansiz. Bozorlar atrofini-ku umuman gapirmasa ham bo‘ladi.
Keyin... Keyini esa hammamizga yaxshi ma'lum: ne ko‘z bilan ko‘ringki, lotereyangizga «yutuq» chiqqan bo‘ladi. Nima ham qilardingiz? Muzdekkina bo‘lib otning kallasidek jarimani to‘lab kelasiz. Ko‘pchilikka tanish manzara.
Axir, o‘sha pulga oilangizga bir nima ko‘tarib borishingiz yoki bola-chaqangiz ehtiyojiga ko‘ra biror narsa olib berishingiz mumkin edi. Lekin peshona teri bilan topgan pulingiz havoga uchadi-ketadi. Tabiiyki, mana shunday vaziyatdan so‘ng shaharda avtoturargohlar qurish haqida bosh qotirmayotgan, eng yomoni, borini ham yo‘q qilayotgan mutasaddilarni esga olasiz.
Qiziq, biror jarima turini o‘ylab topish va amalga tatbiq etish kerak bo‘lsa, xorijliklarga ham dars berib qo‘yiladi. Ammo muammo yechimini topishga kelganda hamma birdan o‘z xizmat vakolatiga nimalar kirishi-yu nimalar kirmasligi haqida eslab qoladi.
Hali hovuri qaytib ulgurmagan yangiliklardan birini olaylik. Yo‘l harakati xavfsizligi boshqarmasi tomonidan yo‘l-transport hodisalarining oldini olish maqsadida zamonaviy axborot texnologiyalaridan keng foydalanilgan holda endilikda xizmatda maxsus planshetlar qo‘llana boshlandi. Toshkent shahar IIBB YHXB axborot xizmati boshlig‘i Qahramon Xudoyberganovning ma'lum qilishicha, endi yo‘l-patrul inspektori bilan haydovchining muloqotiga hojat bo‘lmaydi. Ya'ni taqiqlangan joyda qoldirilgan avtotransport vositasi planshetda suratga olinadi va avtomobil raqami maxsus bazaga kiritiladi. Baza esa onlayn tarzda ishlagani uchun haydovchining yashash manziliga «suyunchi xati» jo‘natiladi.
Gap yo‘l-transport hodisalari oldini olish haqida borar ekan, bunday innovatsiyalarni ikki qo‘l bilan ma'qullash mumkin. To‘g‘ri, qoidani buzganlar tegishli tartibda o‘z jazosini olsin. Ammo masalaning boshqa tomoni ham bor. Xo‘sh, haydovchi belgilanmagan joyda avtomashanasini nima sababdan qoldirgan? Ilojsizlikdan emasmi? Unga o‘z avtomashinasini tegishli joy yoki va avtoturargohga qoldirishi uchun yetarlicha shart-sharoit bormi? Bugun poytaxt ko‘chalarida harakatlanayotgan mashinalar soni va mavjud avtoturargohlar miqdori qay darajada bir-biriga mos? Nega tegishli sharoit yaratmay turib, talab qilish va jarimaga tortish tendensiyasi tobora kuchayib bormoqda?
