Korrupsiyaga qarshi kurash milliy kengashi ilk marta yig‘ildi: nimalar muhokama etildi?

Tanzila Norboyeva mamlakatning xalqaro reytinglar, jumladan Transparency International indeksidagi o‘rniga to‘xtaldi. O‘zbekiston bu reytingda 2018 yili 180 ta davlat orasida 158-o‘rinni, 2019 yilda 153-o‘rinni egallagan.

«2019 yilda 5 o‘ringa ijobiy o‘zgargan. Biroq, bu biz uchun yetarli emas. Mamlakatimiz mazkur indeksda yetakchi o‘rinlarni band qilishi kerak.

Shu o‘rinda, korrupsiya sohasidagi xalqaro reytinglar nima beradi? degan tabiiy savol tug‘iladi. Eng avvalo, xalqimizning farovon turmush darajasini, ularning huquqlari, kafolatlarini, iqtisodiyotni rivojlantirish va biznes uchun qulay muhit yaratilishini ta'minlaydi. Shuningdek, mamlakat iqtisodiyoti, olib borilayotgan islohotlarning barqarorligini baholash imkonini beradi.

Bu esa xorijiy investitsiyalarni jalb qilish samaradorligini oshiradi. Qolaversa, mamlakatimizning xalqaro maydondagi imidjining oshishiga, uning integratsiyalashuviga olib keladi», – dedi Norboyeva.

Akmal Burxonov: «2021 yildan boshlab investitsiya loyihalarini amalga oshirishdan avval korrupsiyaga qarshi ekspertiza o‘tkazish tizimi joriy qilinadi»

Yig‘ilishda Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi direktori Akmal Burhonov agentlik faoliyatini tashkil qilish va rejadagi muhim vazifalar yuzasidan ma'lumot berdi.

Unga ko‘ra, agentlik Adliya vazirligi, Bosh prokuratura va boshqa idoralar bilan birga xalqaro ekspertlarni jalb etgan holda «O‘zbekiston Respublikasi korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi to‘g‘risida»gi, «Davlat xizmatchilarining daromadlari, mol-mulki va manfaatlar to‘qnashuvini deklaratsiya qilish to‘g‘risida»gi qonun loyihalarini ishlab chiqadi.

«Bu qonun loyihalarini esa shu yilning avgust oyiga qadar prezident administratsiyasiga kiritish yuklatilgan», – dedi Burxonov.

Ma'lumotda aytilishicha, Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi o‘z faoliyatida bir qator xorijiy davlatlar: Koreya Respublikasi, Singapur va MDH davlatlari tajribasiga tayanmoqda.

«Biz faoliyatimiznining birinchi kunidan boshlab xalqaro ekspertlarni yaqin hamkor va maslahatchi sifatida jalb qildik. Masalan, janubiy koreyalik ekspert bizda maslahatchi sifatida ish boshladi. Singapurning korrupsiyaga qarshi kurashish bo‘yicha xalqaro eksperti ham hozir biz bilan ishlayapti. Bu borada bizga yevropalik ekspertlar ham yordam beryapti.

Biz jamoamizga munosib nomzodlarni saralab olish bo‘yicha katta tanlov o‘tkazdik. Shu oyning oxiriga qadar bu natijalar e'lon qilinadi va biz o‘z faoliyatimizni boshlaymiz», – dedi Akmal Burxonov.

O‘zbekistonda 2021 yildan boshlab investitsiya loyihalarini amalga oshirishdan avval korrupsiyaga qarshi ekspertiza o‘tkazish tizimi joriy qilinishi kutilmoqda.

Bunda milliy investitsion loyihalar hamda xalqaro moliya tashkilotlari tomonidan ajratilgan grantlar doirasidagi mablag‘larning maqsadli sarflanishi jarayonida ochiqlik va oshkoralikni ta'minlash va doimiy nazorat qilib boriladi.

«Korrupsiyaga qarshi kurashishga jamoatchilikni jalb etish faqatgina targ‘ibot ishlari emas, balki fuqarolarning korrutsiya holatlari to‘g‘risidagi murojaatlariga tezkorlik bilan munosabat bildirish ham muhim hisoblanadi.

Buning uchun korrupsiya holatlari haqida xabardor qilish imkonini beruvchi «E-Anticor.uz» maxsus elektron platformasini va mobil ilovasini imkon qadar tezroq ishga tushirish maqsadga muvofiq.

E'tiborlisi – korrupsiyaga oid huquqbuzarlik haqida xabar bergan yoki korrupsiyaga qarshi kurashishda boshqa tarzda ko‘maklashgan shaxslarni rag‘batlantirish mexanizmlarini ham joriy etish masalasini ko‘rib chiqishimiz lozim bo‘ladi. Xorij tajribasida bu tizim yaxshi samara berganini ko‘rdik», – dedi Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi direktori.

Ruslanbek Davletov: «Korrupsiyaning eng katta dushmani – ochiqlik va shaffoflik»

Adliya vaziri Ruslanbek Davletov davlat organlarida korrupsiyani yo‘qotish uchun birinchi navbatda aniq standartlar ishlab chiqilishi kerakligi borasida gapirdi.

«Korrupsiyaning eng katta dushmani – ochiqlik va shaffoflik. Xo‘sh, biz davlat organlarida ochiqlik va shaffoflik bo‘yicha qanday dastur bor, degan savolga javob berolamizmi?

Bizda davlat organlarida ochiqlik va shaffoflikni ta'minlash bo‘yicha dastur bor, lekin uning ijrosini monitoring qilish yo‘q. Bu borada bizga hech bir tashkilot yoki parlament a'zolari biror narsa qilib bergani yo‘q.

Shu boisdan, Adliya vazirligi bir taklif bilan chiqmoqda: davlat organlarida ochiqlik va shaffoflikni ta'minlash uchun davlat dasturi qilib, undagi standartlarni belgilab olishimiz kerak. Ya'ni davlat organlari qanday standart asosida ishlashi kerak? Masalan, davlat xarajatlari nuqtayi nazaridan davlat organlari qaysi ma'lumotlarni ochiqlashi kerak?

Rahbarlarning xizmat safariga qilingan xarajatlari ochiqlanishi kerakmi yo yo‘qmi? Tenderlarda sotib olinayotgan ma'lumotlar ochiqlanishi kerakmi yo yo‘qmi?

Amaldorlarning tovar moddiy boyliklari yoki ular qanday avtomashina haydayotgani ochiqlanishi kerakmi yo yo‘qmi?», – deya savol qo‘ydi Davletov.

U bu borada Senat raisi Tanzila Norboyevaga murojaat qilar ekan, mana shu standartlar ishlab chiqilsagina davlat tashkilotlari aniq reja asosida ishlay olishini ta'kidladi.

«Bular uchun albatta standartlar bo‘lishi kerak. O‘sha standartlar asosida keyin biz ishlaymiz», – dedi Adliya vaziri.

Yig‘ilishda bugungi kundagi eng muhim sohalar – sog‘liqni saqlash va davlat xaridlari tizimida «Korrupsiyasiz soha» loyihasini amalga oshirish taklif etildi. Loyihani tayyorlash va amalga oshirish bo‘yicha ishchi guruhlar tuzib olindi.