Kema brokerlariga köra, Rossiya neftni Yevropaga emas, balki Osiyoga olib ötiş uçun yaşirin ravişda 100 dan ortiq tanker sotib olgan.
Rossiya ğarb sanksiyalarini çetlab ötib, Hindiston, Xitoy va Turkiyaga neft taşiş uçun 2022 yilda sotib olingan 100 dan ortiq eski tankerlardan iborat «soyadagi flot»ni şakllantirmoqda. Bu haqda Financial Times gazetasi 3 dekabr, şanba kuni kema brokerlari va tahlilçilarga tayanib xabar berdi.
Braemar yuk taşiş brokeri ma’lumotlariga köra, neft taşişda asosan xorijiy kemalarga tayanadigan Moskva özining tankerlar flotini töğridan töğri yoki bilvosita xaridlar orqali 100 dan ortiq kemaga köpaytirdi. Rossiya bilan boğlangan operatorlar har biri 2 million barreldan ortiq neftni taşişga qodir bölgan 29 tagaça VLCC supertankerlarini sotib olgan. Şuningdek, har biri 1 million barrelga yaqin yuk taşişga qodir 31 ta Suezmax tankeri va har biri 700 000 barrelga yaqin yuk taşiş imkoniyatiga ega 49 ta Aframax tankeri xarid qilingani aytiladi.
Rystad energetika konsalting kompaniyasi ma’lumotlariga köra, Rossiya Eron va Venesuelaga xizmat körsatadigan kemalarni sotib oliş va qayta taqsimlaş orqali 103 ta tankerga ega böldi.
«Rossiya özining barça neftini taşişi uçun kerak böladigan kemalar soni hayratlanarli. Sönggi oylarda biz ular noma’lum xaridorlarga juda köp sotilganini kördik va sotilganidan bir neça hafta ötgaç, bu tankerlarning köpçiligi Rossiyada xom neftning birinçi partiyasini qabul qiliş uçun paydo böldi», dedi Garvard Devis markazining Rossiya nefti böyiça eksperti Kreyg Kennedi.
Asosan, Rossiyaning tankerlarni sotib olişini röyxatga oliş kitoblarida paydo bölgan noma’lum yoki yangi xaridorlarning sezilarli darajada köpayişi bilan aniqlaş mumkin. Uşbu kemalar odatda 12-15 yil oldin işlab çiqarilgan bölib, kelgusi bir neça yil içida foydalanişdan çiqarilişi kutilmoqda, deydi Braemar kema brokerining tanker tadqiqotlari boşliği Anup Singx. «Bular bizga uzoq vaqtdan beri brokerlar sifatida taniş bölmagan xaridorlardir. Işonçimiz komilki, bu kemalarning aksariyati Rossiya uçun möljallangan», - deya ta’kidlaydi u.
Bilvosita, oktyabr oyida Kremlning tankerlar flotini kengaytiriş rejalarini VTB rahbari Andrey Kostin tasdiqladi, deb eslatadi FT. Öşanda u mamlakat «tanker flotini kengaytiriş» uçun «kamida 1 trillion rupiy» (16,2 milliard yevro) sarflaşi kerakligini aytdi.
FT tomonidan söralgan tahlilçilarning fikriça, Rossiya 2023 yilda eksport darajasini saqlab qoliş uçun tankerlar tanqisligiga duç keladi, bu esa narxlarni oşiradi. Rystad tahlilçisi Viktor Kurilovning hisob-kitobiga köra, Rossiyaga joriy eksport oqimini saqlab turiş uçun 240 dan ortiq tanker kerak.
