«Alloh ko‘rib turibdi, vijdonim toza». Grozniyda sud Zarema Musayevaga hukm chiqardi

Qodirovning maslahatchisi va Davlat dumasi deputati Adam Delimxanov esa shunchaki oilani qatl etish bilan tahdid qilgandi.

Shundan keyin Saydi Yangulbayev va o‘g‘illari Rossiyani tark etishadi.

Grozniyda esa muxolifatchilar oilasiga qarshi miting uyushtiriladi. Rasmiylar buni «stixiyali» (odamlar o‘zi uyushtirgan) deb ko‘rsatishadi, ammo o‘z-o‘zidan boshlanadigan ko‘p ming kishilik mitinglar Chechenistonga xos emas. «Kavkazskiy uzel»ning yozishicha, amalda uni respublika rasmiylari Moskvaga xalq Qodirovning chiqishlarini yoqlayotganini ko‘rsatish uchun uyushtirgan.

Abubakar Yangulbayev Chechenistondagi qarindoshlari yo‘qolib qolgani haqida xabar berganidan bir yarim oy o‘tib, ularni qo‘yib yuborishganini aytadi. Huquq faoli ularni ortiq xavf ostida qoldirmaslik uchun shundan keyin ular bilan aloqaga chiqmaydi: chunki ularni Yangulbayevlar oilasidan voz kechishlari evaziga qo‘yib yuborishganiga amin edi.

«Odamni qamoqda shunchaki o‘ldirishmoqda»

Avvaliga Zarema Musayevaga politsiyachini haqorat qilish aybi bilan 15 kunga hibsga olish bo‘yicha ma’muriy jazo qo‘llangandi. Nafaqat Chechenistonda, balki Rossiyada ham shunday amaliyot mavjud — kimnidir qamoqqa tashlash rejalashtirilgan bo‘lsa, jinoiy ishga material yig‘ishga ulgurish uchun. Musayevaga qarshi ham jinoiy ish qo‘zg‘atiladi: go‘yoki 52 yoshli ayol protokol tuzayotgan uchastka noziriga hujum qilib, Qodirov aytganidek, «ko‘zidan mahrum qilishiga bir baxya qolgan». Keyinroq Musayevaning ishiga firibgarlik bo‘yicha ayblov ham tirkaladi.

«Ular da’vo qilayotgan bu [politsiyachiga] hujum, ularning ritorikasiga ko‘ra, qo‘lga olish chog‘ida yoki yo‘lda sodir bo‘lgan. Ammo bu endi bu boshqa hududiy yurisdiksiya va boshqa hududiy tergov ishi. Chechenistonda uni hech kim javobgarlikka tortishi mumkin emas», degandi uning o‘g‘li Abubakar Yangulbayev «Nastoyashcheye vremya» bilan suhbatda.

Musayevaning sog‘ligida jiddiy muammolar bor: yaqinlari uning umurtqa churrasi va ikkinchi darajali diabeti borligini aytishgan. U sog‘ligi tufayli uy qamog‘iga o‘tkazishlarini so‘ragan, ammo sud bu iltimosni rad etgan.

2022 yilda sud chog‘ida Musayevaning ahvoli yomonlashadi va u polga yiqiladi. O‘g‘li Abubakar Yangulbayevning so‘zlariga ko‘ra, belidagi og‘riq kuchayayotgani tufayli Musayeva amalda yura olmay qolgan va qamoqdagi sayrlardan foydalana olmagan. «Odamni qamoqxonada shunchaki o‘ldirishmoqda. Va bu hech qanday aybi bo‘lmagan holda», — deya yozgandi u.

Advokatlar Musayevaga tibbiy ekspertiza tayinlashni so‘rashgan - uni shifoxonaga joylashtirish zarurligini isbotlash uchun. Ammo sud ularga rad javobini bergan. 2023 yil iyunida uni tergov izolyatoridan shifoxonaga olib ketishadi, ammo ko‘p o‘tmay qamoqqa qaytarishadi.

Musayevaning advokatlari Chechenistonda o‘zlarini kuzatishayotganini payqashgan.

O‘g‘ilni onaga almashtirish

2023 yil yanvarida Abubakar Yangulbayev Ramzan Qodirovga o‘zini onasiga aylantirishni taklif qiladi.

«Men nimanidir qurbon qilish kerakligini tushunaman. O‘z onamni qurbon qilmoqchi emasman. Men uning uchun o‘z hayotimni qurbon qilishga tayyorman. Endi men qat’iy choralargacha boraman», — degandi u «Xolod»ga bergan intervyusida.

«Agar meni yoki ukalarimni terrorizmda ayblab, o‘g‘irlashganida, amalda bunga deyarli hech kim e’tibor qaratmagan bo‘lardi — Rossiya mediasi va huquq tizimi uchun Chechenistondagi navbatdagi odam o‘g‘irligi odatiy ish bo‘lib ko‘rinadi. Onam bilan bo‘lgan ish esa, axloqdan tashqari ish».

Abubakar Checheniston hukumati onasini qo‘yib yuborish orqali jamoatchilik ongida obro‘siga tushgan dog‘ni tozalashi mumkinligiga umid qilgan. Shuning uchun ular o‘zining taklifiga rozi bo‘lishi mumkin deb hisoblagandi.

Lekin Checheniston hukumati bunday almashuvga rozi bo‘lmadi.

Sudda o‘ziga so‘nggi so‘z berilganida Zarema Musayeva ko‘zda yosh bilan shunday dedi: «Men hech qanday jinoyat qilmadim. Odamlar men qanchalik ko‘ngilchan odam ekanimni bilishadi. Alloh ko‘rib turibdi, mening vijdonim pok».