Sut, suvli idish va sabzavotlar – issiq kunlarda salqinlash uchun tavsiyalar

Agar imkoningiz yetsa, hovli yoki ko‘p qavatli uyingiz devorlariga yashil o‘simliklar o‘stirishni boshlashingiz mumkin. Yashil devorlarga ko‘p mamlakatlarda salqinlikning eng yaxshi manbasi sifatida qaraladi. 

Yana bir muhim tavsiya: shaxsiy mashinada harakatlanayotgan bo‘lsangiz, u yerda bolalarni uzoq vaqt qoldirmagan ma’qul. Chunki mashinalar juda tez qiziydi. Bunday issiqda bolalarning harorati kattalarinikidan 3-5 barobar tezroq ko‘tariladi. Shuning uchun mashina bolalar uchun xavfli joy bo‘lishi mumkin. Statistikaga ko‘ra, AQShda oxirgi 25 yilda 900 nafar bola issiqda mashinada qoldirib ketilganidan vafot etgan.

Keng kiyimlar va quyosh kremlari

Keng kiyimlar kiyish tanada havo aylanishiga juda yaxshi yordam beradi va bu issiqda terining salqin qolishini ta’minlaydi. Shuning uchun yozda ortiqcha tugma, temir-tersaklardan xoli bo‘lgan kiyimlarni kiyish, ko‘chaga chiqqanda shlyapani unutmaslik, quyosh kremlarini surib yurish tavsiya etiladi. Bular imkon qadar teri rakini kamaytiradi.

Shuningdek salqin dush qabul qilish ham tanani sovitadi.

Nam mato va suv to‘ldirilgan idish

Salqin kirishi uchun derazani ochish doim ham foyda bermaydi. Agar tashqaridagi havo ichkaridan issiq bo‘lsa, derazani ochish orqali bor salqin havoni ham tashqariga chiqarib yuborish mumkin. Buning o‘rniga xona pardalarini tushirib, quyoshdan uyni himoyalash tavsiya etiladi.

Qadimgi odamlar xonaning quyosh tushadigan joyi yoki deraza tokchalariga idishlarda suv yoki ho‘l matolar tashlab qo‘yishgan. Bu xonada havo aylanganda namlikni ta’minlab turgan. Hozirgi kunda ventilyator yoniga muz to‘ldirilgan idish yoki nam choyshab tashlab qo‘yish ham salqin havoni haydashga yordam beradi. Ventilyatorlardan foydalanganda uy ichidagi haroratga diqqat qilgan ma’qul. Chunki 35 darajadan yuqori issiqda parraklar havoni haydab, namlikning kamayib, quruqlashuvga sabab bo‘lishi mumkin.

Issiqda uxlash

Barcha tirik jonzotlarning normal uyqusi uchun harorat juda muhim rol o‘ynaydi. Tadqiqotchilar inson uchun ideal xona harorati 19-21 darajada, tana harorati esa 31-35 oralig‘ida bo‘lishi kerakligini aytib kelishadi.

Uyqu vaqti yaqinlashganda insonning yurak urishi bilan birga tana harorati ham pasayishni boshlaydi va bu uxlashni tezlashtiradi. Qo‘l oyoq tomirlari bo‘shashib, qon aylanishi yaxshilanadi va bu issiqlik yo‘qotilishiga sabab bo‘ladi. Issiq kunlarda esa teri tez sovimaydi, ya’ni uyquga ketish qobiliyati pasayadi. Natijada uyqu buzilib, bedorlik boshlanadi. Bunday paytda tanaga yordam berish uchun to‘shak va kechki kiyim matolariga e’tiborli bo‘lish muhim.

Ko‘pchilik, isib ketganda ko‘proq havo olish uchun choyshabini irg‘itib qo‘ya qoladi. Lekin bu siz o‘ylaganchalik tana sovishiga yordam bermaydi, chunki choyshab tun davomida teri haroratini nazorat qilib turadi. Choyshabdan batamom voz kechgandan ko‘ra, choyshablik uchun juda yupqa matodan foydalangan ma’qul. Shuningdek, tepada yoki shiftda osilgan ventilyator ham havoni tanaga taqsimlashga yordam beradi va bu tunda kamroq uyg‘onishni ta’minlaydi.

Tungi uyquni yaxshilash uchun yana bir muhim tavsiya: tungi gazaklar haqida unutish kerak. Sababi ular tanani isitib yuboradi, bu shundoq ham issiqdan aziyat chekayotgani uchun uxlolmayotgan tanangizga qo‘shimcha yuk bo‘ladi.