Kun.uz'ning Yaponiyaga ijodiy safari tadbirkor Murod Nazarovning ko‘magi bilan amalga oshgan edi. U safar davomidagi suhbatimizda Yaponiyada o‘tgan baxtli talabalik yillari, bu xalqdan nimalarni o‘rgangani, tutingan yapon ota-onasi haqida so‘zlab berdi.
– Yaponiya siz uchun nima?
– Yaponiya men uchun sifat, insonga bo‘lgan hurmat, chiroyli tabiat, yuqori texnologiyalar va birdamlik. Murod Nazarovning shakllanishida Yaponiyaning o‘rni juda ham katta. Yaponiyaning eng qimmatli narsasi – uning xalqi, ularning odobi, xulqi, madaniyati.
– Yaponiyaning siri nimada?
– Vataniga, tarixiga nisbatan juda fidoyi ular. Har bir shaxs o‘zini Yaponiyaning bir parchasi deb biladi. Biz kuzatadigan holat: futbol o‘yinlaridan keyin yapon tomoshabinlari o‘tirgan joyini tozalab ketadi. “Men Yaponiyaning bir parchasiman, menga qarab baho berishadi”, degan tafakkurda yashashadi.
Ularga biror nimani o‘rgatsangiz, puxta bilib olmaguncha savol berishni to‘xtatishmaydi. Javobini topgach, ilmiy yondashib ishni puxta bajarishga harakat qilishadi. Fukushimada (Yaponiyadagi shahar – tahr.) zilzila bo‘lib, atom reaktori portlaganda uni o‘chirish kerak edi. Ustidan vertolyot uchirish kerak bo‘ldi. Ammo vertolyot erib ketishi aytildi, uchuvchisi bilan birga albatta. Shunda minglab ko‘ngillilar shu ishni qilishga tayyorligini bildirdi.
– Yaponiyada o‘qituvchi
– Yaponiyada o‘qituvchini «sensey» deb chaqirishadi, juda ham hurmati baland insonlar hisoblanadi. O‘qituvchilar ham o‘zini boshqacha tutadi, g‘o‘ddayibroq, bu ularga yarashadi ham. Talabalik paytimizda o‘qituvchilar xuddi o‘zining farzandiga gapirgandek maslahatlar berishardi, talabalar ham shuni yaxshi qabul qiladi. Yaponiyadagi talabalik paytlarim umrimning eng go‘zal paytlari bo‘ldi.
– Yaponiya qanday oyoqqa turgan?
– Katta bosim, qiyinchilikdan so‘ng katta ichki kuch uyg‘onadi. Ikkinchi jahon urushida mag‘lubiyatga uchragandan keyin yaponlar katta ichki mafkurasini, g‘oyasini ishga soldi. Ichki ruhiy portlash hisobiga yaponlar kuchaygan. Ruhiyat birinchi o‘rinda turadi baribir, ruhiyat kuchli bo‘lmasa, bilimlar foyda bermaydi. Yapon xalqida aynan shu ruhiy ko‘tarilish paydo bo‘lgan.
