Rossiya Uganda, Ruanda, Keniya, Janubiy Sudan, Serra-Leone va Nigeriyadan yoş ayollarni hamda Şri-Lanka fuqarolarini aldab, Shahed kamikadze dronlarini işlab çiqarişga jalb etmoqda. 10 oktyabr, payşanba kuni AP xabariga köra, afrikalik ayollarga yaxşi maoşli iş, bepul parvoz va yotoqxonada joy va’da qilingan, keyin esa Tataristonga Shahed dronlari işlab çiqariladigan Alabuga maxsus iqtisodiy zonasiga olib ketilgan.
Jurnalistlarning aniqlaşiça, hozirda Alabugada dron işlab çiqarişda 200 ga yaqin, asosan, 18-22 yoşli ayollar mehnat qilmoqda. Işlab çiqarişda almaşinuv talabalari ham işlaydi, ularning ba’zilari endigina 16 yoşda.
Afrikalik ayollardan birining hikoyasi
AP materialida, öz sözlariga köra, Alabugada tuzoqqa tuşib qolgan afrikalik ayollardan biri haqida hikoya qilinadi. Öz vatanidan uçib ketar ekan, u sayohatini ijtimoiy tarmoqlarga joylaştirgan fotosuratlarda hujjatlaştirgan, ulardan biriga «Yevropa» sözi bilan imzo çekkan. Endi, dron işlab çiqariş korxonasidagi ayol «bu narsalarni yiğişni boşlagan kunni la’natlayman», deydi.
Işçilar yotoqxonada ham, iş joyida ham doimiy videokuzatuv ostida, iş smenalari uzoq — har biri 12 soat va iş haqi va’da qilinganidan sezilarli darajada past: 700 örniga 500 dollar. Korxona rahbariyati ayollarni vataniga qaytmaslikka köndirmoqda, çunki ular hatto malakasiz işlarga ham xodimlarni yollaşda muammolarga duç kelişmoqda.
Qattiq munosabat
Yotoqxonalar va oşxonalar «24 soatlik xavfsizlik ostida» va xodimlarning telefonlari doimiy ravişda keraksiz xabarlar böyiça nazorat qilinadi. Işlab çiqarişda afrikalik ayollar dronlar fyuzelyajini qoplaydigan zaharli kimyoviy moddalar bilan tegişli himoyasiz işlaşlari kerak. Ayollar ularga «eşakdek, quldek» muomala qilinayotganidan nolişadi.
Rossiya Taşqi işlar vazirligi, Tatariston rahbari Rustam Minnixanov, şuningdek, Alabuga iqtisodiy zonasi boş direktori Timur Şagivaleyev afrikalik ayollarning şikoyatlari bilan boğliq savollarga javob bermadi. Fuqarolari Alabugada işlayotgan 22 mamlakatning aksariyati yo javob bermadi yoki «bu masala bilan şuğullanişga» va’da berdi.
Öz navbatida, BMT Inson huquqlari böyiça boşqarmasi matbuot kotibi Ravina Şamdasani, agar qizlar firibgarlik yöli bilan ekspluatatsiya qiliş maqsadida yollangan bölsa, Rossiyaning xatti-harakatlari «odam savdosi mezonlariga potensial javob berişi» mumkinligini aytdi.
