Shaharning ko‘plab hududlarida elektr va suv o‘chirilgan. Isyonchilar hukumat armiyasi askarlariga qurollarni topshirishni buyurib, buning uchun 48 soatlik muddat belgilagan. Otishmalar chog‘ida halok bo‘lganlar va yaralanganlar borligi haqida xabarlar kelmoqda.

BMT va mamlakat xavfsizlik organlaridagi manbalarga ko‘ra, Goma qamalida isyonchilar bilan birgalikda 3-4 ming atrofidagi ruandalik harbiylar ham ishtirok etgan. AFP agentligi BMTdagi manbasiga asoslanib xabar berishicha, yakshanba kuni M23 saflarini kuchaytirish uchun Goma hududiga qo‘shni Ruanda davlati armiyasining 1000 ga yaqin askari kelib qo‘shilgan.

Dushanba kuni BMTdagi ikki manba xabar berishicha, Kongo Demokratik Respublikasi va Ruanda harbiylari Goma shahri yaqinidan o‘tgan chegara chizig‘ida bir-biriga qarata o‘t ochgan, Ruanda tomonidan qo‘llab-quvvatlanadigan isyonchilarning yurishi shu yerdan boshlangan.

BMTning qochqinlar bo‘yicha agentligi ma’lumotiga ko‘ra, 2025 yil boshidan buyon Ruanda bilan chegara yaqinidagi Shimoliy va Janubiy Kivu provinsiyalarida jami 400 000 kishi o‘z uylarini tashlab ketishga majbur bo‘lgan.

Bu 1996 yildan 2003 yilga qadar vaqt oralig‘ida ikki vayronkor urushni boshdan kechirgan mintaqadagi gumanitar vaziyatni yanada og‘irlashtirgan.

M23 — qanday guruh?

«23 mart harakati» deb ham tanilgan M23 guruhi — kongolez qo‘shiniga qarshi qo‘liga qurol olgan etnik tutsilarning isyonchi guruhidir.

Guruh hozirgi isyonni 2022 yilda boshlagandi. Ular o‘z harakatlariga Kongo Demokratik Respublikasining sharqiy qismida tutsilarning oldingi isyoniga barham bergan, 2009 yil 23 martida tuzilgan kelishuvni asos qilib keltirishadi.

Guruh Kongo hukumatini tinchlik kelishuvi shartlarini bajarmaganlikda va mamlakatdagi tutsilarni armiya hamda rahbarlik lavozimlariga integratsiya qilmaganlikda ayblaydi. U shuningdek Kongodagi tutsilarni 1994 yilgi genotsiddagi ishtirokidan keyin (o‘shanda 1 millionga yaqin tutsilar hamda mo‘’tadil xutular o‘ldirilgan) Ruandadan qochib o‘tgan xutular tomonidan asos solingan Ruanda ozodligi demokratik kuchlari guruhidan himoya qilishni ham o‘z oldiga maqsad qilgan.

2012 yil oxirida M23 ma’lum muddatga Gomani egallab oladi, ammo kelishuv imzolab, shaharni tark etadi. 2013 yilda KDR armiyasi va BMT kuchlari guruhni harbiy mag‘lubiyatga uchratadi, ammo bir necha yil o‘tib u yana o‘z faoliyatini boshlaydi.