Dekabr oyi boshida Asad rejimi qulaganidan keyin rossiyalik harbiylarning transportlari kolonnalari Suriyaning har tarafidan shimolga, Tartus porti tomon harakatlanayotgani aks etgan kadrlar tarqalgandi. Keyinroq olingan sun’iy yo‘ldosh tasvirlari esa harbiy texnikalar Tartusda to‘planib turganini ko‘rsatdi.
Planet Labs tomonidan 29 yanvar kuni olingan yangi tasvirlarda esa endilikda portdagi qurol va texnikalarning katta qismi g‘oyib bo‘lganini ko‘rish mumkin — shu kunlarda Rossiya mudofaa vazirligiga aloqador harbiy kemalar Tartusni tark etgandi.
Bu Kremlning Damashqdagi yangi hukumat bilan «ochiq» muzokaralari fonida ro‘y berdi.
Bu muzokaralar Suriyadagi o‘tish davri hukumati port ijarasi bo‘yicha Rossiya bilan kelishuvni bekor qilgani haqidagi xabarlar ortidan bo‘lib o‘tdi. Ammo hukumat vakillari hozircha bu borada yakuniy qaror qabul qilingani haqida rasmiy xabar bermagan.
Tartus so‘nggi yillarda Rossiya uchun O‘rta Yer dengizidagi muhim baza bo‘lib kelgandi — bu yerda kemalarga yoqilg‘i quyish, zaxialarni to‘ldirish va kemalarni ta’mirlash mumkin edi. Ammo ilgari portda turgan harbiy kemalar Asad rejimi qulaganidan keyin olingan sun’iy yo‘ldosh tasvirlarida ko‘rinmaydi.
Kreml port ustidan nazoratni saqlab qolishga urindi va dekabrda Rossiyaning Tartusdagi mavjudligi bo‘yicha Suriyaning yangi hukumati bilan muzokaralar olib borilayotgani ma’lum bo‘lgandi.
Ammo, aftidan, Moskva endi nisbatan eng qimmatbaho qurol-aslahalarini Tartusdan olib ketishga qaror qilgan. Sun’iy yo‘ldosh tasvirlarida Rossiya oxirgi bir necha hafta mobaynida Hmeymim aviabazasidan ham o‘z qurol va texnikalarini olib ketganini ko‘rsatgan.
Dengiz kuzatuv xizmati ma’lumotlariga ko‘ra, ikkita kema — «Sparta» va «Sparta II» Tartus portiga 21 va 22 yanvar kunlari langar tashlagan. Ularning ikkisi ham «Oboronlogistika» MChJga tegishli — bu Rossiya mudofaa vazirligiga ishlaydigan hamda AQSh sanksiyalari ostidagi kompaniyadir. Ukraina ma’lumotlariga ko‘ra, ular Rossiya qurollarini tashish bilan shug‘ullanadi. Bu kemalar transport vositalarini tashiy oladi.
MarineTraffic saytiga ko‘ra «Sparta II» Tartus portini 27 yanvar, dushanba kuni tark etgan. Sun’iy yo‘ldosh tasvirida ko‘rish mumkinki, portda bungacha ko‘plab harbiy texnikalar joylashtirilgandi, endi esa ular qolmagan.
