Tramp Rim papasini tanqid qildi va o‘zining Iso qiyofasidagi suratini e’lon qildi

AQSh prezidenti Donald Tramp Truth Social ijtimoiy tarmog‘ida Rim papasi Lev XIVni tanqid qilib, uni «jinoyatchilikka qarshi kurash masalasida bo‘shang» va «tashqi siyosatda ayanchli» deb atagan.

«Men Eron yadro quroliga ega bo‘lishini normal deb hisoblaydigan Rim papasini xohlamayman. Men Amerikaning AQShga ulkan miqdorda giyohvandlik moddalari yuboradigan Venesuelaga hujum qilishini qoralaydigan Rim papasini xohlamayman. <…> Va men AQSh prezidentini o‘z ishini qilayotgani uchun tanqid qiladigan Rim papasini xohlamayman», – degan Tramp. 

Uning fikricha, Lev XIV «faqatgina amerikalik bo‘lgani» va katolik cherkov buni «prezident Donald Tramp bilan muloqot o‘rnatishning eng yaxshi yo‘li» deb bilgani uchungina Rim papasi etib saylangan. 

«Agar men Oq uyda bo‘lmaganimda, Lev ham Vatikanda bo‘lmasdi», – deya yozgan Tramp va Rim papasi «sog‘lom aqlga tayanishi, radikal so‘llarga xushomad qilishni to‘xtatishi hamda e’tiborini Siyosatchi emas, Buyuk Papa bo‘lishga qaratishi» lozimligini qo‘shimcha qilgan.

2026 yil yanvarida Rim papasi Lev XIV Vatikandagi diplomatik korpusga an’anaviy murojaat bilan chiqqan, unda, xususan, «muloqotni rag‘batlantiradigan va barcha tomonlar o‘rtasida konsensusga erishishga intiladigan diplomatiyani kuchga asoslangan diplomatiya siqib chiqarayotgani»ni ta’kidlagandi. Shuningdek, u qochqinlar, muhojirlar va mahbuslarning huquqlari va ajralmas insoniy qadr-qimmatini hurmat qilishga chaqirgandi.

Ko‘p o‘tmay, AQSh Mudofaa vazirining siyosiy masalalar bo‘yicha o‘rinbosari Elbrij Kolbi AQShdagi papa nunsiyasi (elchisi) kardinal Kristof Perni Pentagonga taklif qiladi. OAV ma’lumotiga ko‘ra, u va vazirlikning boshqa amaldorlari kardinalga «va’z o‘qigan», Rim papasining Tramp siyosatiga qarshi har bir hujumiga norozilik bildirilgan.

Rim papasi Yaqin Sharqdagi urush haqida shunday degan: «Men barcha manfaatdor mamlakatlarning fuqarolarini hokimiyat vakillari, siyosiy yetakchilar va kongressmenlar bilan bog‘lanib, ularga tinchlik yo‘lida ishlash va urushni doim rad etishni aytishga chaqirgan bo‘lardim».

Papaning javobi va Trampning o‘ziga qarshi tanqidlar

Rim papasi AQSh prezidentining o‘z manziliga qaratilgan oxirgi so‘zlarini muhokama qilmoqchi emasligini aytdi.

«Men Tramp ma’muriyatidan qo‘rqmayman va Injil xabarini baland ovozlarda e’lon qilishdan qo‘rqmayman, chunki men aynan shu maqsadda bu yerdaman, cherkov aynan shu maqsadda mavjud. Biz siyosatchi emasmiz, tashqi siyosatga u [Donald Tramp] tushunadigan nuqtayi nazardan yondashmaymiz», – degan Lev XIV jurnalistlarga Jazoirga uchayotgan samolyot bortida turib. 

U o‘z so‘zlari kimgadir qarshi hujum hisoblanmasligini qo‘shimcha qilgan. 

«Men barcha odamlarni tinchlik va yarashish uchun ko‘priklar qurish yo‘llarini izlashga, imkon qadar urushdan qochish yo‘llarini izlashga chaqiraman», – deya qo‘shimcha qilgan Rim papasi.

Trampning Rim papasi haqidagi so‘zlarini Italiya bosh vaziri Jorja Meloni ham qoralab chiqdi.

Avvaliga u Tramp haqida tilga olmasdan, papani himoya qilishi haqidagi noaniq bayonot berdi, ammo muxolifat uni qo‘rqoqlikda ayblagandan so‘ng, aniqroq ta’rif bilan chiqdi.

«Trampning avliyo ota haqidagi so‘zlarini qabul qilib bo‘lmaydi. Papa katolik cherkovining rahbari va u uchun tinchlikka chaqirish va har qanday shaklda urushni qoralash to‘g‘ri va normal», – dedi Meloni.

O‘ng qanotga mansub bo‘lgan siyosatchi Meloni Yevropa davlatlari rahbarlari orasida Trampning inauguratsiyasida ishtirok etgan yagona vakil bo‘lgandi. Reuters agentligi yozishicha, u Tramp bilan yaxshi munosabatlar Italiya ichidagi mavqeyini mustahkamlashiga umid qilgan, biroq hozirda italiyaliklarning 66 foizi AQSh prezidentiga yomon munosabatda va Tramp bilan munosabatlar italiyalik siyosatchiga zarar yetkazishi mumkin.

Trampning bayonotini ilgari o‘zini Trampning maslakdoshi (va Putinning muxlisi) sifatida ko‘rsatgan Italiya bosh vaziri o‘rinbosari, o‘ng qanotga mansub populist Mateo Salvini ham qoraladi.

«Papa Lev milliardlab katoliklarning ma’naviy yetakchisidir, bundan tashqari, agar kimdir tinchlikka intilsa, bu Papa Levdir va unga qarshi hujumlar na aqlli, na samarali ko‘rinadi», – dedi Salvini.

Iso Masih qiyofasidagi surat

AQSh prezidenti 12 aprel kuni o‘zining Iso Masih qiyofasidagi suratini ham e’lon qilgandi. Sun’iy intellekt orqali yasalgan suratda Tramp shifoxonadagi bemor koykasi ustida turgani, uning kaftlaridan nur taralayotgani va u qo‘llaridan birini bemorning peshonasiga qo‘yib turgani aks etgan. Shuningdek, Trampning atrofida askar, hamshira, duo qilayotgan ayol hamda unga qarab turgan kepkali erkak tasvirlangan.

Bu post xristianlar, jumladan, AQSh prezidenti tarafdorlari tomonidan keskin tanqidga uchradi. Fox News boshlovchisi va konservativ sharhlovchi Rayli Geyns «u bu suratni nega e’lon qilganini tushuna olmasligi»ni aytdi va Trampga «biroz kamtarroq bo‘lish»ni tavsiya qildi.

Konservativ Daily Wire nashri muallifi Megan Basham Trampning postini «shakkoklik» deb baholagan. O‘ng qanotdagi BlazeTV telekanali boshlovchisi Stiv Dis esa ushbu postga «Yo‘q» so‘zi bilan munosabat bildirgan.

Keyinroq Tramp tanqidga uchragan suratni sahifasiga o‘zi joylashtirganini tasdiqladi. U suratni o‘chirib yuborgan va unda aslida Iso qiyofasida emas, Qizil Xoch qo‘mitasi shifokori qiyofasida tasvirlanganini aytgan. «Faqat feyk yangiliklar aynan shunday talqinni [Iso qiyofasini] o‘ylab topishi mumkin. Men bu haqda hozirgina eshitdim va dedim: „Bu ularning xayoliga qanday keldi?“ U yerda men odamlarga sog‘ayishga yordam beradigan shifokorligim nazarda tutilgan», – degan Tramp.