AQSh prezidenti Donald Tramp O‘mon sultonligiga harbiy zarba berish bilan tahdid qildi. U bu haqda 17-avgust kuni Fox News telekanaliga bergan intervyusida gapirdi.
Trampning aytishicha, agar O‘mon AQSh va Eron o‘rtasida Ho‘rmuz bo‘g‘ozi taqdiri bo‘yicha olib borilayotgan muzokaralarga «xalaqit bersa», Vashington unga qarshi harbiy kuch ishlatishi mumkin.
AQSh prezidenti bu fikrni keskin ibora bilan ifodalab, bunday holatda Qo‘shma Shtatlar O‘monni bombardimon qilib, uning «aqlini kiritib qo‘yishi»ni aytgan.
Ayni paytda O‘mon Tehron bilan Ho‘rmuz bo‘g‘ozida kemalar harakatini birgalikda nazorat qilish masalasida muzokaralar olib bormoqda. Biroq hozircha tomonlar o‘rtasida yagona kelishuvga erishilmagan.
Ho‘rmuz bo‘g‘ozi jahon energetika bozori uchun strategik ahamiyatga ega. AQSh va Isroilning Eronga qarshi urushi boshlanishidan avval jahon bozoriga yetkazib beriladigan neftning taxminan beshdan bir qismi aynan shu dengiz yo‘li orqali tashilgan.
AQSh va Eron muzokaralari uchun berilgan muddat tugadi
17-avgust kuni Vashington va Tehron o‘rtasida muzokara o‘tkazish uchun belgilangan 60 kunlik muddat yakunlandi.
Bu muddat Donald Tramp iyun oyida G7 sammiti doirasida imzolagan o‘zaro anglashuv memorandumida belgilangan edi.
Rejaga ko‘ra, ikki oy ichida AQSh va Eron Tehronga qarshi sanksiyalar, Eron yadro dasturi va boshqa bahsli masalalar bo‘yicha kelishuvga erishishi kerak edi.
Biroq belgilangan muddat ichida tomonlar murosaga kela olmadi.
17-avgust kuni Fox News bilan suhbatda Tramp Eron «oq bayroq ko‘tarib, taslim bo‘lishi kerakligi»ni aytdi. Shu bilan birga, u muzokaralar uchun yangi muddat belgilash niyati yo‘qligini anglatgan.
Janglar muzokaralar muddati tugamasidan avval qayta boshlangan
AQSh va Eron o‘rtasidagi muzokaralar uchun ajratilgan 60 kunlik muddat yakunlanishidan avvalroq tomonlar o‘rtasida harbiy harakatlar qayta boshlangan.
Iyul oyida Eron Ho‘rmuz bo‘g‘ozida bir qator kemalarga hujum qilgan. Bunga javoban AQSh Eron hududidagi ob’yektlarga bir necha marta havo zarbalari bergan.
Vashington ushbu operatsiyalardan maqsad Tehronning Ho‘rmuz bo‘g‘ozida tijorat kemalari harakatiga tahdid solish imkoniyatlarini zaiflashtirish ekanini bildirgan.
Eron esa Fors ko‘rfazidagi qo‘shni mamlakatlar hududiga bir qator zarbalar bergan. Tehron nishonlar AQShning mintaqadagi harbiy bazalari bo‘lganini ta’kidlagan.
Turkiya vositachilik taklif qildi
Mintaqada keskinlik kuchayib borayotgan bir paytda Turkiya AQSh va Eron o‘rtasida vositachilik qilishga tayyorligini bildirdi.
17-avgust kuni Turkiya prezidenti Rajab Toyib Erdo‘g‘an Donald Tramp bilan telefon orqali muloqot qildi.
Erdo‘g‘an AQSh prezidentini mintaqadagi vaziyatni yumshatish maqsadida Eron bilan muzokaralarni davom ettirishga chaqirgan va Anqaraning tinchlik muzokaralarida vositachilik qilishga tayyorligini bildirgan.
Turkiya prezidenti matbuot xizmati ma’lumotiga ko‘ra, ikki davlat rahbari suhbat davomida G‘azo sektoridagi urush, Turkiya, Saudiya Arabistoni va Pokiston o‘rtasida imzolangan mudofaa pakti hamda Turkiya–AQSh ikki tomonlama munosabatlarini ham muhokama qilgan.
