Prezidentning 2026-yil 20-avgustdagi PQ–300-son qarori bilan Oʻzbekiston Kriptologiya, axborot xavfsizligi va innovatsion texnologiyalar instituti tashkil etildi.
Yangi institut Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti huzuridagi Radioelektron tizimlar va axborot texnologiyalari markazi negizida tuziladi. Institut mazkur markazning barcha vazifalari, huquq va majburiyatlari boʻyicha huquqiy vorisi hisoblanadi.
Kriptologiyadan sunʼiy intellektgacha
Institut kriptologiya, axborot xavfsizligi va kiberxavfsizlik, axborotni himoyalash, sunʼiy intellekt, katta hajmdagi maʼlumotlarni qayta ishlash, raqamli kriminalistika va raqamli texnologiyalar sohalarida kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish bilan shugʻullanadi.
Shuningdek, mazkur yoʻnalishlarda ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlari tashkil etiladi. Institut davlat buyurtmalari doirasida fundamental, amaliy va innovatsion loyihalarni shakllantirish va amalga oshirishda ham ishtirok etadi.
Axborot tizimlari ekspertizadan oʻtkaziladi
Institut kiberxavfsizlik sohasidagi vakolatli organ bilan kelishgan holda davlat organlari va tashkilotlarining axborot resurslari, axborot tizimlari, shuningdek, muhim axborot infratuzilmasi obyektlari toifasiga kiritilgan tizimlarni kiberxavfsizlik talablariga muvofiqligi boʻyicha ekspertizadan oʻtkazadi.
Bundan tashqari, kiberxavfsizlikning taʼminlanganlik darajasini baholash, axborot tizimlari va resurslarining himoyalanganlik holatini oʻrganish hamda aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etishga qaratilgan tashkiliy-texnik tadbirlar amalga oshiriladi.
Institut kriptologiya, axborot xavfsizligi, kiberxavfsizlik, sunʼiy intellekt, katta maʼlumotlar va raqamli kriminalistika sohalarida normativ-huquqiy hujjatlar loyihalari, milliy standartlar va reglamentlarni ishlab chiqish hamda takomillashtirishda ishtirok etadi.
Xorijiy mutaxassislarni jalb qilish mumkin
Institutga respublikadagi ilmiy-tadqiqot, oʻquv-taʼlim va ilmiy-ishlab chiqarish muassasalari, ilmiy va tahlil markazlarining yetakchi mutaxassislarini, shu jumladan belgilangan tartibda xorijiy fuqarolarni jalb qilish huquqi berilgan.
Shuningdek, institut yuridik shaxs maqomiga ega oʻquv-ilmiy, ilmiy-ishlab chiqarish, ilmiy-texnik va konsalting markazlari hamda laboratoriyalar tashkil etishi mumkin.
Yetakchi davlat oliy taʼlim muassasasi boʻladi
Institut kriptologiya, axborotni himoya qilish, axborot xavfsizligi va kiberxavfsizlik sohalarida respublikada yetakchi davlat oliy taʼlim muassasasi sifatida belgilandi. U mazkur yoʻnalishlarda boshqa oliy taʼlim tashkilotlari faoliyatini muvofiqlashtiradi.
Xodimlarga 20 yillik ipoteka
Institut xodimlari, shuningdek, jalb qilinadigan professor-oʻqituvchilar, mutaxassislar va boshqa xodimlarga Toshkent viloyati hududida birlamchi bozordan uy-joy sotib olish uchun ipoteka krediti ajratilishi belgilangan.
Bunda dastlabki badal uy-joy qiymatining kamida 15 foizini tashkil etadi. Ipoteka krediti tijorat banklarining oʻz mablagʻlari hisobidan 20 yil muddatga ajratiladi.
Byudjetdan tashqari jamgʻarma tashkil etiladi
Institutning byudjetdan tashqari rivojlantirish jamgʻarmasi ham tashkil etiladi. Uning mablagʻlari sertifikatlash xizmatlari, pullik xizmatlar, ishdan chiqarilgan texnik vositalarni sotishdan tushumlar, homiylik xayriyalari va qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan shakllantiriladi.
Jamgʻarma mablagʻlari institutning moddiy-texnik bazasini mustahkamlash, kutubxona fondini rivojlantirish, oʻquv va ilmiy xarajatlarni qoplash, ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik loyihalarini moliyalashtirish hamda xodimlarni ragʻbatlantirishga yoʻnaltiriladi.
