Электрон почтамга келган навбатдаги мактуб ҳам ҳаётда қийналган аёлдан экан. Мактубда жамиятимизнинг азалий муаммоси, қайнонанинг келинга ўтказган зуғумлари тилга олинган.

Аёлнинг ёзишича учта қиз фарзанди борлигига қарамасдан бир пайтлар қайнонаси унинг оиласини бузиб юборган экан. «Қизларимга отам қаради. Кексайганига қарамасдан кира қилиб уларни боқди, тарбиялаб узатди», деб ёзади аёл.

«Мактабни битирганимдан сўнг отамнинг бошқа маҳаллада яшовчи ошнаси мени келин қилиш учун совчи бўлиб келди. Ота-онам синашта оила деб рози бўлишди.

Кўп ўтмай тўйимиз бўлди. Келин бўлиб тушгач билдимки, бу оиланинг хўжайини қайнонам экан. Қайнотам қайнонамнинг чизган чизиғидан чиқа олмасди.

Эрим оиланинг тўнғич фарзанди эди. Яна уч нафар қайним бўлиб, улар ҳали мактабда ўқишарди. Қайнонамнинг характери оғирроқ, сал нарсага ҳам жанжал чиқарарди.

Қайнонамнинг зуғумлари камдай қайниларим ҳам бажарган ишларимдан, пиширган овқатларимдан айб топиб гапиришарди. Шу тахлит 7-8 йил яшадик ва бирин кетин қизларимиз туғилди.

Ҳар гал ўғил эмас, қиз туғилавергани қанонамга ёқмас, у шуни ҳам тез-тез юзимга соларди. Ҳатто учинчи фарзандимга ҳомиладор бўлганимда у болани олдириб ташлашимни айтди. Аммо мен кўнмадим.

Қайнонам ҳар гал ўғил набираси йўқлигини бетимга солганда унга «Худонинг бергани шу, шукр қилайлик, бефарзанд ўтаётганлар қанча» дердим ва баттар балога қолардим.

Бу орада қайниларимдан бирини уйлантирдик. Шундан сўнг рўзғор ишларини овсиним билан биргалашиб қила бошладик ва менга сал енгилроқ бўлди.

Аммо энди бошқа муаммо пайдо бўлди. Уч қизим, эрим ва мен беш кишимиз, қайним уйланган. Шундай ҳолатда ҳовли катта оилага торлик қила бошлади.

Шундан сўнг эримга қишлоқ четидаги еримизда уй тиклаб, алоҳида бўлиб чиқиш ҳақида гапирдим. Эрим менга индамади. Аммо олдимдан чиқиб бу ҳақда қайнонамга айтибди. Эрим қайнонамга менинг гапларимни қай тарзда айтган билмадим-у, барча келишмовчилик шундан кейин бошланди.

Эрталаб нонушта қилаётганимизда қайнонам кескинроқ оҳангда гап бошлади:

«Ҳа келин, алоҳида бўлгингиз келиб қолдими? Чучварани хом санабсиз. Сиз ҳали-бери чиқмайсиз. Эрингиз барча укаларини уйлантиради, уларни уйли-жойли қилади, ана ундан кейин тўрт томонингиз қибла. Унгача эса бу мавзуда қайта оғиз очманг. Ўғлим билан сиз алоҳида бўлиб чиқиб кетсангиз қайниларингизни ким уйлантиради? Ким уйли-жойли қилади? Бу ишлар катта ўғлимнинг вазифаси, тушундингизми?»