Украина заминига Россия тажовузининг ўн иккинчи, кенг кўламли босқиннинг эса тўртинчи йили бошланмоқда.
2022 йил 24 феврал тонгини бутун дунё, айниқса украин халқи жуда яхши эслайди. Киев, Харкив, Одесса, Днепр ва бошқа шаҳарларда миллионлаб тинч аҳоли ўша куни одатдагидек будилник жиринглашидан эмас, ҳаво ҳужуми сиреналари ва портлаш овозларидан уйғонди. Киев вақти билан тахминан соат 5 ларда Россия армияси олий бош қўмондон Владимир Путиннинг буйруғига биноан Украинани борбардимон қила бошлади, рус ҳарбийлари қўшни мамлакат ҳудудига бирваракайига уч томондан: шимол, жануб ва шарқдан бостириб кирди.
Кенг кўламли босқиннинг дастлабки кунларида шокка тушган глобал ҳамжамият Киевдаги ҳокимият ағдарилишидан хавотирда эди. Шундай бўлган тақдирда, эҳтимол, Украинада Виктор Янукович бошчилигида қўғирчоқ ҳукумат ўрнатилган, шу тариқа Россия, Беларус, Украина, “Донецк ва Луҳанск республикалари”, Днестрбўйи, Жанубий Осетия ва Абхазияни ўз ичига олган “иккинчи СССР”ни эълон қилиш учун шароит ҳозирланган бўларди. Воқеаларнинг бундай ривожи кейинги навбатда аввало Марказий Осиё учун мудҳиш оқибатларга эга бўлиши шубҳасиз эди.
Аммо босқин бошланганидан бир неча ҳафта ўтиб, Украина ҳарбий раҳбарияти бу урушга етарлича тайёргарлик кўриб қўйгани ойдинлашди. Натижада Кремлнинг яшин тезлигида ғалаба қозониш режаси чиппакка чиқди. Уч йилдирки давом этаётган уруш глобал майдонда геосиёсий мувозанатни тубдан силкитиб юборди ва бу силкинишлар ҳамон давом этмоқда. Уруш чўзилиб бораркан, озодлик ва эркинлик учун курашда Украинани қўллаётган Ғарбнинг бирдамлиги борган сари кўпроқ савол остида қолмоқда. Доналд Трамп АҚШ президентлигига қайтиши биланоқ бирон марта босқинчи Россияни танқид қилмасдан фақат Украинага ташланаётгани урушда бутунлай янги босқич бошланганидан дарак беряпти.
Kun.uz'нинг “Геосиёсат” дастурида Россия–Украина урушининг учинчи йили билан боғлиқ хулосалар ва истиқболдаги кутилмалар ҳақида сўз юритилади.
Ғарб қуролларининг фронтдаги аҳамияти
Ғарб давлатлари Украинага узоқ масофали қуроллардан фойдаланишга рухсат бериш масаласини 2024 йилнинг кузида фаол муҳокама қила бошлади. 17 ноябр куни АҚШнинг эндиликда собиқ президенти Жо Байден Украинага ATACMS узоқ масофали ракеталари билан Россия ҳудудига зарба йўллашга рухсат берди. 20 ноябрда Буюк Британия ҳам Storm Shadow ракеталаридан Россияга зарба бериш чекловларини олиб ташлади. Бу қарорлар Россиянинг Шимолий Корея қўшинларини жанговар ҳаракатларга жалб қилиши ортидан қабул қилинган эди.
